1.
Hasan Ali Yücel, Yakup Kadri Karaosmanoğlu hakkında şunları söylemiştir (I) “Istırap, Yakup Kadri’nin bütün hayatında zekâsını ve duygusunu keskinleştirdi. Eserlerindeki ve hayatındaki şimşekler (II) daha çok elektrik yüklü bulutların çakışlarıdır (III) Bu hâl onu hiçbir zaman somurtkan bir insan yapmamıştı çünkü Yakup Kadri’nin içi hayat doludur (IV) hareket doludur.”
Bu parçada numaralanmış yerlerden hangisine iki nokta (:) getirilmelidir?
2.
Lise yıllarında tanıştı fırça ve tuvalle. Resim öğretmeninin verdiği ödevlerle haşır neşir oldu o zamanlar. Resim konusunda tecrübesiz olduğu bu yılları “- - - - (I)” dönemi olarak adlandırdı. Üniversite yıllarında daha bir sarılmıştı resme. Kimseye anlatmadığı duygularını yansıtıyordu çizimleriyle. Bu “- - - - (II)” dönemi pek uzun sürmedi. Rize’ye öğretmen olarak atanınca II tanıdı Anadolu’yu. Karadeniz insanını renkler ile anlatmaya başladı burada. Balıkçılar deniz mavisiyle, çay toplayanlar yaprak yeşiliyle bütünleşti. “- - - - (III)” dönemi de böyle geçti. Ömrünün son yıllarında bir hüzün sarmıştı ruhunu. Artık ne insanları resmetti ne de tabiatı. Bu “- - - - (IV)” döneminde yalnız iki eser verebildi. Sarı ve kahverenginin baskın olduğu bu eserler, bir vedaydı sanki resme. Yalnızlıklar içinde bir veda…
Bu parçada numaralanmış yerlere metnin anlam akışına göre getirilebilecek en uygun sözler sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- A) öze yöneliş - halkın renkleri - Kuru yapraklar - boş tuval
- B) boş tuval - öze yöneliş - Halkın renkleri - kuru yapraklar
- C) boş tuval - öze yöneliş - Kuru yapraklar - halkın renkleri
- D) öze yöneliş - kuru yapraklar - Halkın renkleri boş tuval
3.
• Milletlerin yaşadıkları coğrafya ve iklim şartları dillerinin yapılanmasında çok etkilidir.
• Bir dilde kullanılan kelimeler o dili kullanan insanların geçim kaynakları hakkında fikir verebilir.
• Farklı dillerde -söyleyişlerinde değişiklikler olsa da- ortak kullanılan kelimeler bulunabilir.
Aşağıdakilerden hangisi bu yargılardan herhangi birinin örneği değildir?
- A) Hayatını hayvancılıkla sürdüren Türklerin, büyükbaş hayvanları buzağı, dana, düve, tosun, inek, boğa gibi sözcüklerle ayrıntılı bir şekilde sınıflandırmaso
- B) Türkçedeki avlu, aşçı, börek ve misafir sözcüklerinin Boşnakçada avliya, aşçinitsa, burek ve musafir şeklinde kullanılması
- C) Türklerin Orta Asya’dan Anadolu’ya geldikten sonra ahtapot, hamsi, portakal, şeftali gibi sözcükleri dillerine dâhil etmesi
- D) Türkçede anne ve babanın erkek kardeşleri için dayı ve amca şeklinde ayrı adlandırmalar yapılırken İngilizcede her ikisinin “uncle” sözcüğüyle karşılanması
4.
Bir bilge, krala üç yüz milyon nefes hakkı kaldığını söylemişti. Kral, nefesini uzun süre tutabilmek ve ömrünü uzatmak için çok çalıştı. Son üç nefes hakkı kaldığında artık nefesini beş dakika tutabiliyordu. Önünde sadece on beş dakika, ardında bomboş bir hayat heybesi kalmıştı. Bu şekilde yaşayan ne çok insan var!
Bu parçada anlatılanları en iyi ifade eden dizeler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- A) Dünü, yarını düşünmek hepimizin hatasıBugünü yaşamak varken bu neyin kaygısı, cefası
- B) Kaynaşır birbirine gün olur zamanlarGeçmiş, gelecek birleşir tek kesitte
- C) Bu rüzgâr her vakit böyle esmeyecekGökte bulut, suda yelken, dalda çiçek
- D) Elde görür hep hatayı kusuruÇünkü olmuş kibirinin esir
5.
Deniz dediğin bir tarladır
Gülü gül, dikeni diken, tohumu tohum
Toprak gibi verimli, toprak gibi cömert
Betine bereketine kurban olduğum
Bu dörtlükteki altı çizili dizede bulunan söz sanatı aşağıdakilerin hangisinde vardır?
- A) Kabaran bir çarpıntı oluyor şehirUyusam bir dağın benimle uyuduğu oluyor
- B) O nesil duymuş akın zevkini rüzgârda bileBu duyuş varmış akınlardaki atlarda bile
- C) Orhan zamanından kalma bir duvarOnunla bir yaşta ihtiyar çınar
- D) Kaçtım şehir şehir çok uzaklaraBoşuna gurbet acısı tattım
6.
(l) Şu köşedeki kıvırcık saçlı çocuğun, kütüphaneye önemli bir sınava hazırlanmak için geldiğini düşünüyorum. (ll) Sabah erkenden gelip köşedeki masaya oturuyor, akşama kadar da önündeki kitapları okuyor. (lll) Şu orta masada çalışan kısa saçlı kadın, kalın kitaplarını masaya yığıyor; her birine hızlıca bakıp defterine notlar alıyor. (lV) Kalın bir kitabın, dergilerde olduğu gibi hızla karıştırılıp içeriği anlaşılamayacağına göre belli ki bir yerlerde paylaşmak üzere dikkat çekici sözler arıyor.
Bu metinde numaralanmış cümlelerin hangilerinde yorum yapılmıştır?
- A) II ve IV
- B) I ve IV
- C) I ve III
- D) II ve III
7.
Kütüphanelerde her kitabın bir yer numarası vardır. Bu numara, aranan kaynağın kolayca bulunmasına olanak sağlar. Bir üniversitenin kütüphanesinde oluşturulan kitap sınıflama sisteminde; ilk sırada konu numarası, ikinci sırada kitap yazarının soyadının ilk üç harfi (Her biri büyük harf olmalı.), üçüncü sırada kitabın basıldığı yıl verilerek yer numarası oluşturulmuştur.
Aşağıdaki tabloda, sözü edilen kitap sınıflama sisteminde kullanılan konu numaraları verilmiştir.
Örneğin “Türk Dil Bilgisi, Muharrem ERGİN, 2005” şeklinde verilen bir eserin yer numarası şu şekilde oluşturulur: 210.ERG.2005
Buna göre aşağıda adı, yazarı ve basım yılı verilen kitaplardan hangisinin yer numarası yay ayraç içinde doğru gösterilmiştir?
- A) Ana Çizgileriyle Dilbilim, Doğan AKSAN, 1995 (200.Aks.1995)
- B) Geometri, Mustafa Kemal ATATÜRK, 1937 (340.ATA.1937)
- C) Yasalar Üzerine, Marcus Tullius CİCERO, 2019 (130.MAR.2019)
- D) İstanbul’un Kaybolan Ahşap Konakları, Reha GÜNAY, 2021 (410.GÜN.2021)
8.
Babam, elinde bir hediye paketiyle geldiğinde henüz dördüncü sınıfta okuyordum. Parlak, mavi hediye paketini heyecanla açıp içindeki kitabın kapağına dokundum. Beyaz bir zemin üzerinde küçücük bir dünya ve dünyanın üzerinde dallarında kıpkırmızı elmalar olan ufacık bir ağaç... Ufacık bir ağaç meyve verir mi hiç, diye düşündüm. Biraz araştırınca verebildiğini öğrendim. O gün fark ettim ki insan, her şeyi doğru değerlendirdiğini zannediyor.
Bu metinle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) Mecazlı ifadeler vardır.
- B) Betimleyici unsurlar kullanılmıştır.
- C) Öyküleyici anlatımdan yararlanılmıştır.
- D) Genellemeye yer verilmiştir.
9.
Aşağıda bir gazeteci ve yazar arasında geçen konuşmaya yer verilmiştir.
Gazeteci:
(I) — - - - -
Yazar:
— Çünkü tam da sorgulama yaşındalar. Amacım, “Armut piş, ağzıma düş!” şeklindeki cevaplarla çocukların sorgulama süreçlerini sekteye uğratmadan düşüncelerine yol vermek... Tabii bunun için öncelikle cesur olmamız gerekiyor.
Gazeteci: (II) — - - - -
Yazar:
— Sanırım felsefe, yetişkinleri olduğu gibi çocukları da büyülüyor çünkü onların ufuklarını açıyor. Yaşadıkları hayatın bir kereliğine ve geri dönüşsüz bir şekilde planlanmadığını, her şeyin durmaksızın değişip dönüştüğünü gösteriyor. Bu yüzdendir ki eserimin çocuklar tarafından olumlu karşılandığını söyleyebilirim.
Bu konuşmanın akışına göre gazetecinin sorduğu sorular aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
- A) (I) Kitabınızı neden çocuklara yönelik olarak yazdınız?(II) Çocukların, eserinize karşı tepkileri nasıl oldu?
- B) (I) Çocukların sorgulamak için neye ihtiyaçları var?(II) Felsefe, çocukları nasıl etkiliyor sizce?
- C) (I) Çocuklar niçin çok fazla soru sorarlar?(II) Yetişkinlerden kitabınızla ilgili nasıl tepkiler aldınız?
- D) (I) Hedef kitlenizi hangi ölçütlere göre seçtiniz?(II) Felsefeye ilgi duymayan çocuklar da kitabınızı sevdi mi?
10.
(I) Muş’un Malazgirt İlçesi’nde bir araya gelen otuz akademisyen, Malazgirt Savaşı’nın yapıldığı alanı belirlemeye çalışıyor. (II) Bu kapsamda gerçekleştirilen kazı çalışmalarının bu yıl ki bölümü başladı. (III) Alanında uzman akademisyenler, ilçeye 7 km uzaklıktaki Afşin Mahallesi’nde çalışmalar yaptı. (IV) Geçmişte yapılan kazılar da çeşitli savaş aletleri ortaya çıkaran uzmanlar, çalışmaların üçüncü yılında önemli bulgular elde etmeyi hedefliyor.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yoktur?
11. Bazı meyve fidanlarının aşağıdaki kurallara göre dikilmesi gerekmektedir: • Elma, armut ve ayva yukarıdan aşağıya aynı hizada olacaktır. • Kayısı, kiraz ve erik birbirine çapraz olacaktır. • Ceviz, badem ve fındık bahçenin köşelerinde olacaktır. Fidanların bahçeye şu şekilde dikildiği görülmüştür. Buna göre fidanların kurallara uygun dikilmesi için aşağıdaki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?
- A) Ceviz ile elma, fındık ile badem fidanının yerleri değiştirilmedir.
- B) Kiraz ile erik, elma ile fındık fidanının yerleri değiştirilmelidir.
- C) Kayısı ile badem, erik ile elma fidanının yerleri değiştirilmelidir.
- D) Elma ile erik, kayısı ile armut fidanının yerleri değiştirilmelidir.
12. Aşağıda üç farklı kaplumbağanın üstten görünüşü verilmiştir. Bu kaplumbağaların üzerindeki benek sayısı arttıkça hızları azalmakta, yaşları artmaktadır. Benekler azaldıkça dalış yetenekleri de artmaktadır. Bu kaplumbağalarla ilgili, I. Dalış yeteneği en düşük olan, birinci kaplumbağadır. II. En hızlı hareket edebilen, ikinci kaplumbağadır. III. En yaşlı kaplumbağa, üçüncü kaplumbağadır. IV. Dalış yeteneği en fazla olan, en genç kaplumbağadır. çıkarımlarından hangileri doğrudur?
- A) II ve IV
- B) I ve III
- C) I ve IV
- D) II ve III
13. Aşağıda eski kitap ciltlerinde bulunan bazı bölümler tanımlanmıştır. Mıklep: Kitabın okunmakta olan yerini belli eden, ucu üçgenimsi, katlanabilir parça. Şemse: Kitabın ön ve arka kapağında bulunan dairevi süs. Salbek: Şemsenin iki ucundaki uzantı süs. Sırt: Formaların (Tek kâğıt tabaka üzerine basılan on altı sayfalık kitap parçası) bağlandığı bölümü örten kısım. Sertap: Mıklebi kitaba bağlayan ve kitabın ön kısmını muhafaza eden, mıklebe hareket kabiliyeti sağlayan bölüm. Bu açıklamalara göre, görselinde okla gösterilen alanlara aşağıdakilerden hangisi getirilemez?
- A) Mıklep
- B) Sertap
- C) Salbek
- D) Sırt
14. Bu haritada gösterilen güzergâh aşağıdaki tur programlarından hangisine ait olabilir?
- A) Nisan Ayı Tur Programı: Kapadokya’yı bu ayda gezmek için önce Nevşehir’in merkezindeki Damat İbrahim Paşa Külliyesi’ne gidilir, sonra Uçhisar’a geçilir. Ardından Kavak’ta çay molası verilir. Bundan sonraki duraklar sırasıyla Ortahisar ve Ürgüp’tür. Ürgüp’ten sonra sizi harika manzarasıyla Göreme karşılar. Göreme’yi gizli güzellikleriyle Çavuşin ve saklı kent Zelve izler. Tur programı, Kızılırmak sularının hayat verdiği Avanos’ta biter.
- B) Ekim Ayı Tur Programı: Turumuza ik olarak Kızılırmak kıyısındaki Avanos’ta yapacağımız kahvaltıyla başlarız. Çavuşin, diğer bir deyişle gizli güzellik, ikinci durağımızdır. Oradan sonbaharın sararttığı Zelve ve Göreme gezilir. Ürgüp türküsü eşliğinde Ürgüp’ün güzellikleri de görüldükten sonra Ortahisar’a uğranır. Ardından Kavak... Sonrasında Uçhisar’da nefis bir Kapadokya manzarası izlenir. Güneş batarken Nevşehir il merkezine ulaşılır.
- C) Ocak Ayı Tur Programı: Her mevsimi ayrı güzel olan Kapadokya, kışın daha cazip bir hâle bürünür. Bu güzel dönemde bölgeyi görmek için önce Nevşehir’in merkezindeki tarihî alanlar gezilir. Bu tarihî alanlar gezildikten sonra Uçhisar’dan, karla kaplı masal diyarı Kapadokya izlenir. Göreme bu masal diyarının sonraki rotasıdır. Onu Ürgüp takip eder. Ürgüp de güzelliğini gösterdikten sonra sıra Çavuşin ve Zelve’ye gelir.
- D) Ağustos Ayı Tur Programı: Turumuz Nevşehir’de, Damat İbrahim Paşa Külliyesi’nde başlayıp Kızılırmak üstüne kurulmuş, nefis manzaralı köprüsüyle ünlü Avanos’ta son bulur. Bu iki rota arasında ise sizi bambaşka ve harika mekânlar bekler. Nevşehir’in ardından Uçhisar gezilir. Sonrasında ise Kavak’a varılır. Kavak’ta verilen kısa bir fotoğraf molasının ardından sırasıyla Göreme ve Ürgüp gezilir. Çavuşin ve Zelve’ye de gidildikten sonra yolumuz Kızılırmak’a çıkar.
15. Bu metinden Hulûsi Kentmen’le ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
- A) Filmlerinde benzer karakterleri canlandırdığına
- B) Sanatın farklı dallarıyla uğraştığına
- C) Sinema ile şöhret kazandığına
- D) Sanat hayatına sinema ile başladığına
16. Aşağıda verilen telefon, arızalı olduğu için bir tuşa basıldığında o tuştan bir sonrakine basılmış gibi algılıyor. Ancak Ayşe, bu durumu bilmediğinden aramak istediği numaranın tuşlarına basmış ve ekranda “# 634 3*9 *6 35” numarası çıkmıştır. Ekranda çıkan numaradan hareketle Ayşe’nin aramak istediği numara için basması gereken tuşlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- A) *412 187 84 13
- B) *410 187 84 13
- C) *412 187 85 13
- D) *410 187 85 13
17. Ünlü Fransız yazar Balzac yaşadığı bir olaydan sonra dostlarına şöyle der: ”Felaketler bize gerçek dostlarımızı tanıtır.” Aşağıdaki atasözlerinden hangisi Balzac’ın bu sözüyle aynı anlamdadır?
- A) Dost, dosttan sır saklamaz.
- B) Her şeyin yenisi, dostun eskisi.
- C) Dost, kara günde belli olur.
- D) Ayıpsız dost arayan, dostsuz kalır.
18. Orman yangınlarının büyüklüğüne, süresine veya sıklığına bağlı olarak ormanın toprak yapısı da değişebilir. Örneğin küçük yangınlar toprağı sadece birkaç milimetre derinliğe kadar etkiler ve toprağı kaplayan bitki örtüsünde kalıcı hasarlar bırakmaz. Fakat toprağın üzerinde yaşayan hayvanların yok olmasına sebep olur. Büyük yangınlarsa toprağın kimyasal yapısını bozup su geçirmez hâle gelmesine neden olabilir. Toprak su geçirmediğinde, su toprak üzerinden akıp gider ve erozyona neden olur. Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
- A) Erozyonun sebeplerinden biri de orman yangınlarıdır.
- B) Küçük yangınlar toprağın üzerinde yaşayan hayvanları yok edebilir.
- C) Yangının büyüklüğü ormandaki toprağın yapısını değiştirebilir.
- D) Toprağın su geçirmesiyle beraber erozyon meydana gelir.
19. Aşağıdaki metinlerden hangisi yay ayraç içinde verilen açıklamaya uygun değildir?
- A) Birbirine yaslanmış tahta evler. Her yağmurda, her küçük fırtınada sancılanan ve biraz daha eğrilip büğrülen bu evlerin önünden her geçişimde, çoğunun ayrı ayrı maceralarını takip ederdim. Kiminin kaplamaları biraz daha kararmıştır, kimi biraz daha öne eğilmiş ve hastadır, onları seviyorum çünkü onlarda kendimi buluyorum... (Bir olayın geçtiği yer bireysel görüşlere ve hislere yer verilmeden anlatılmıştır.)
- B) Kırk beş yaşlarında kumral, geniş omuzlu, uzun boylu bir adamdı. İri, yemyeşil gözleri vardı. Ama insanı asıl etkileyen yanı bunlar değil, ince ruhu ve yufka yüreğiydi… Ses tonunda da sağlam kişiliğinin yansımaları vardı. İlk sohbetimizde onun hayatından da yüreğini burkan insanların gelip geçtiğini anladım. (Bir insan, iç ve dış özellikleriyle anlatılmıştır.)
- C) Irmak boyundaki kamışlar, daha ileride de kanatlı çekirgeler gibi kaynaşan yavaş hareket eden askerler rahatlıkla görünüyordu. Saf saf atlılar, akıbetlerini bilmeden yavaş adımlarla yürüyen yayalar… Kalkan toz, sararmış otların üzerine sağanak hâlinde dökülüyor, uzaklardan at kişnemeleri ve insan sesleri duyuluyordu. (Gözlemlenen hareketli görünümler ayrıntılı bir şekilde anlatılmıştır.)
- D) Sarı tüyleriyle, üzerinde yeşil çizgileriyle küçük kanatları onu hem sevimli hem de çok savunmasız gösteriyordu. Karnı acıktığında yemini o küçük gagasıyla iştahlı iştahlı yediği, çıkardığı tıkırtılardan anlaşılıyordu. Kafesine koyduğumuzda bir sağa bir sola gidiş gelişi, heyecanlandığını ve uçup ağaç dallarına konmak istediğini hissettiriyordu. (Bir hayvanın karakteristik özellikleriyle ilgili gözlemler aktarılmıştır.)
20. Yukarıdaki birinci tabloda anlatım biçimleri, ikinci tabloda ise bu anlatım biçimlerinin örnek metinleri verilmiştir. Verilen örnek metinler ait oldukları anlatım biçimiyle eşleştirilecektir. Buna göre doğru eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?
- A) A: II - B: III - C: IV - D: I
- B) A: II - B: I - C: IV - D: III
- C) A: IV - B: III - C: II - D: I
- D) A: I - B: II - C: III - D: IV
