1. • Gözden çıkarmak • Gözden kaçırmak • Gözden kaybolmak • Gözden düşmek Aşağıdakilerden hangisi, verilen deyimlerden birinin açıklaması olamaz?
- A) Dalgınlıkla görmemek
- B) Ortadan çekilmek veya görünmez olmak
- C) Tedirgin etmek, yakışıksız görünmek
- D) Bir mal, para, değer yargısı vb. maddi veya manevi varlığın elden çıkarılmasını kabul etmek
2. • Renk vermemek • Eline ayağına kapanmak • İki yakası bir araya gelmemek Aşağıdakilerden hangisi bu deyimlerden herhangi birinin açıklaması değildir?
- A) Bir şeyi bildiği hâlde bilmez görünmek
- B) Geçim sıkıntısından bir türlü kurtulamamak
- C) Zorlamak, baskı yapmak
- D) Birine çok yalvarmak
3. Doğum gününü kutlamak için öyle gizli hazırlandık ki Rasim’in ---- Bu cümle aşağıdaki deyimlerden hangisiyle tamamlanırsa anlam bütünlüğü sağlanmış olur?
- A) umrunda değildi.
- B) ruhu bile duymadı.
- C) gözü bir şey görmedi.
- D) dünya başına yıkıldı.
4. Bir iddiayı veya sözü abartılmış bularak kanıtını istemek için ‘‘----’’ deyimi kullanılır. Bu cümlede boş bırakılan yere aşağıdaki deyimlerden hangisinin getirilmesi uygun olur?
- A) halebi oradaysa arşın burada
- B) sağır duymaz uydurur
- C) bire bin katmak
- D) kitabına uydurmak
5. Dilimizde ---- ile ---- gibi aynı anlama gelen atasözleri vardır. Bu cümledeki boşluklara aşağıdakilerin hangisinde verilen atasözleri getirilirse anlam bütünlüğü sağlanmış olur?
- A) “Bir göz ağlarken öbür göz gülmez.” - El elin nesine, gülerek gider yasına.”
- B) “Bir elin nesi var, iki elin sesi var.” - “Yalnız taş duvar olmaz.”
- C) “Atlar tepişir, arada eşekler ezilir.” - “El elin eşeğini türkü çağırarak arar.”
- D) “Ağaç yaprağıyla gürler.” - “Çobansız koyunu kurt kapar.”
6. Yıllardır gitmek istediği ülkede üniversite okuma hakkı kazanınca ---- Bu cümlede boş bırakılan yere aşağıdaki deyimlerden hangisi getirilemez?
- A) ağzı kulaklarına vardı
- B) içi içine sığmadı.
- C) havalara uçtu
- D) etekleri tutuştu.
7.
Cümlede yönelme, bulunma ve ayrılma bildirerek yüklemi tamamlayan ögeye yer tamlayıcısı denir.
Bu metinde numaralanmış cümlelerin hangisinde altı çizili bölüm yer tamlayıcısı değildir?
8.
Ampul, fener, mum gibi yapay ışık kaynaklarının; konumu, yönü, zamanı ve yoğunluğu bakımından yanlış kullanılmasına ışık kirliliği denir. Işık kirliliğinin, canlılar üzerinde olumsuz etkileri vardır. İnsanların uyku düzenlerinin bozulması, göç eden hayvanların yönlerini şaşırması, bitkilerin yapraklarını zamanından önce dökmesi gibi pek çok durum ışık kirliliğinin sonucudur. Tüm bunların dışında ışık kirliliği, gökyüzü gözlemleri için de büyük bir engeldir.
Aşağıdakilerden hangisi bu metindeki altı çizili ifade ile kastedilen bir durum değildir?
- A) Gök bilimi ile ilgili çalışmaların aksaması
- B) Hayvanların yaşam dengesinin bozulması
- C) İnsan hayatının olumsuz etkilenmesi
- D) Ağaçların biyolojik saatinin değişmesi
9.
“Topkapı’dan Topkapı’ya” Mustafa Kutlu’nun kaleme aldığı ve İstanbul’un belli bir bölgesindeki sokakları, kütüphaneleri, tarihî mekânları, sosyal yapıyı anlattığı yazılardan oluşan dosyaların birincisidir. Mustafa Kutlu, bu yazıların üç dosyadan oluştuğunu vurguluyor ( ) ikinci ve üçüncü dosyanın henüz kitaplaştırılmadığını belirtiyor ( ) Eserde ticari açıdan hareketli birçok mekân anlatılıyor ( ) Topkapı, Gülhane, Çemberlitaş ( )
Bu parçada yay ayraçla gösterilen yerlere sırasıyla getirilecek noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- A) (;) (.) (:) (…)
- B) (,) (.) (;) (…)
- C) (,) (!) (:) (.)
- D) (;) (.) (;) (.)
10.
Bir araştırmada atlara biri kızgın, diğeri mutlu görünen iki insanın fotoğrafı gösterilmiş. Birkaç saat sonra, fotoğrafı gösterilen kişiler -yüzlerinde kızgınlığı veya mutluluğu ortaya koyan herhangi bir ifade olmaksızın- atların karşısına getirilmiş. Atlar, fotoğrafta mutlu görünen kişiye karşı ılımlı yaklaşırken kızgın görünen kişiden uzaklaşmış.
Bu parçada sözü edilen araştırmadan atlarla ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- A) İnsanların yüz ifadelerini anlamlandırabilir.
- B) Diğer hayvan türlerine göre daha zekidir.
- C) İnsanlarla iletişim kurma şekilleri birbirlerinden farklıdır.
- D) Kendilerine yardım eden insanları hatırlayabilir.
11. Rıdvan, kitap sipariş etmek için bir siteye üye olacaktır. Bunun için şifre oluşturması gerekmektedir. Şifre belirleme kuralları aşağıda verilmiştir. Buna göre Rıdvan, aşağıdaki şifrelerden hangisini oluşturursa siteye üye olabilir?
- A) 46KkLL!S
- B) n27@ıRY
- C) a#Ez60T9&G
- D) B?vM34c1
12. Edebiyatta ve sanatta unutulmaz dönemler vardır. Tüm iyi şair ve yazarlar, yetenekli ressam ve heykeltıraşlar ortaya çıkmak için o dönemleri beklemiştir sanki. Böyle dönemlerde, olağanüstü ikramların bulunduğu sofrada ne yiyeceğini şaşırmış bir misafir duygusuyla “Ama haksızlık bu!’’ diye düşünürsünüz. Bu metinde yazarın “Ama haksızlık bu!” demesine sebep olan durum aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bazı dönemlerin başarılı sanatçılardan yoksun olması
- B) İyi seçeneklerin çokluğu karşısında kararsızlık yaşanması
- C) Eser çeşitliliğinin, kalitenin düşmesine yol açması
- D) Nitelikli sanatçıların, kendi çağına denk gelmemesi
13. Öğretmen: — Kitap okuyor musunuz, Ümit Bey? Ümit Bey: — Okumuyorum, bunun eksikliğini de hissetmiyorum. Öğretmen: — - - - - Bu konuşmada boş bırakılan yere aşağıdakilerin hangisi getirilirse Ümit Bey’in dile getirdiği durumun, çevresi üzerindeki olumsuz etkisi vurgulanmış olur?
- A) İleride pişman olabilirsiniz.
- B) İnsanlar bu durumu nasıl karşılıyor?
- C) Ama biz hissediyoruz.
- D) Sizin adınıza çok üzüldüm.
14. 10 TL’lik banknotta portresi yer alan, matematik konusunda yaptığı çalışmalarla dünyaca ün kazanmış olan Ord. Prof. Dr. Cahit Arf’ı tanıyor muyuz? Bu metinden hareketle Cahit Arf’la ilgili aşağıdakilerin hangisine ulaşılabilir?
- A) Dünyaca ünlü bilim insanları yetiştirmiştir.
- B) Matematikte birtakım özgün buluşlara imza atmıştır.
- C) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunun kurucusudur.
- D) Matematiğe olan tutkusu, yurt dışında başlamıştır.
15. Hani kimi zaman bir şeyler hissederiz, bir esinti yoklar içimizi. Bu hisleri ifade etmek isteriz ama uygun sözcükleri bir türlü bulamayız. Dilimizin ucuna bir şeyler gelir gibi olur ancak söze dönüşmez. Bu durumu Orhan Veli ne güzel dile getirmiştir: “- - - -” Bu metinde boş bırakılan yere anlam akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
- A) GaribimNe bir güzel varAvutacak gönlümüBu şehirdeNe de tanıdık bir çehreBir tren sesiDuymaya göreyimİki gözüm iki çeşme
- B) Bir yer var biliyorumHer şeyi söylemek mümkünEpeyce yaklaşmışım, duyuyorumAnlatamıyorum
- C) İstanbul’da Boğaziçi’ndeBir garip Orhan Veli’yimVeli’nin oğluyumTarifsiz kederler içinde
- D) Eve ekmekle tuz götürmeyiBöyle havalarda unuttumŞiir yazma hastalığımHep böyle havalarda nüksettiBeni bu güzel havalar mahvetti
16. Bu metinde iki nokta (:) aşağıdaki işlevlerinden hangisiyle kullanılmıştır?
- A) Karşılıklı konuşmalarda, konuşan kişiyi belirten sözlerden sonra kullanılır.
- B) Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümle veya ifadelerin sonuna konur.
- C) Kendisiyle ilgili açıklama yapılacak cümle veya ifadelerin sonuna konur.
- D) Edebî eserlerde konuşma bölümünden önceki ifadenin sonunda kullanılır.
17. Bu görseli en doğru yansıtan metin aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Eyvah! Kırmızı hırkalı yaramaz yine çıkageldi. Ne zaman annesi ve kardeşi ile buradan geçseler bizi ürkütmeyi görev sayar. O yetmezmiş gibi bugün bir de şapkalı amcamız var. Dur, şunun etrafında uçup onu rahatsız edeyim!
- B) Sözde öğleden sonra buluşacaklardı ama Suat yapmıştı yine yapacağını. Bekleye bekleye bir hâl olmuştu. Karnı da epey acıkmıştı. Acaba arkasındaki simitçiden simit alsa açlığını bastırabilir miydi?
- C) Geçenlerde mahalleden iskeleye kadar yürüyeyim, dedim. Sahilde kimi göreyim? Bizim Emine teyze bir köşeye oturmuş, kuşları yemliyor. Yanına gidip başına dikildim. Beni görünce heyecanlandı, hemen ayağa kalktı. Başladık eski günleri, o meşhur turşularını, benim mavi bisikleti konuşmaya.
- D) Süleyman, dikkat et, diyorum. Ağabey, merak etme, diyor. Hareket hâlindeki kamyona binmeye çalışılır mı hiç? Aşk olsun Mahmut, sen de gece gece şehrin göbeğine ne demeye soktun ki bizi? Oğlum, in aşağı; şimdi bir kaza çıkacak!
18. 6 ve 7. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız. “Dede Korkut Kitabı” atasözü, deyim, ağıt vb. sözlü ürünlerin yanı sıra Türk gelenek ve inanışlarına da yer verilen hikâyelerden oluşan zengin bir kaynaktır. 15. yüzyılda yazıya geçirilen ve bugün Türkiye, Azerbaycan ve Kazakistan’ı kapsayan geniş bir bölgede “Dede Korkut veya Korkut Ata” olarak tanınan bilge kişilik etrafında oluşan hikâyeler, edebiyatımızın en özgün eserlerindendir. Kitapta on iki hikâye vardır. Destandan halk hikâyesine geçiş niteliği gösteren bu hikâyelerin en önemli özelliklerinden biri, şiirsel anlatıma sahip olmasıdır. Kahramanlıkların efsanevi unsurlarla birlikte anlatıldığı hikâyelerde Dede Korkut, zaman zaman ortaya çıkar ve bilge bir kişi olarak kurguya katkıda bulunur. İşte geleneğimizin bu eşsiz eseri, “Dede Korkut (Korkut Ata) Mirası: Kültürü, Efsaneleri ve Müziği” adıyla Türkiye, Azerbaycan ve Kazakistan’ın ortak başvurusu sonucu 28 Kasım 2018’de UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsilî Listesi’ne kabul edilmiştir. Bu metinden Dede Korkut hikâyeleri ile ilgili, I. Dede Korkut tarafından kaleme alınmıştır. II. Gerçek ve olağanüstü olaylar birlikte anlatılmıştır. III. Türk kültürünün zenginliklerini gösteren önemli bir kaynaktır. IV. Halk hikâyelerinin oluşumuyla ilgili bilgilere yer verilmiştir. yargılarından hangileri çıkarılabilir?
- A) I ve IV
- B) III ve IV
- C) I ve II
- D) II ve III
19. Aşağıdakilerin hangisi “Hangi konuda yazarsam yazayım, gördüklerimi kendi ruh süzgecimden geçirmeden okuyucuya sunmam.” diyen bir sanatçıya ait olabilir?
- A) Her zamanki yerimizde, bahçedeki çınarın gölgesine kurulan masalardan birinde oturuyorduk. Çınarın kalın dallarını süsleyen iri, yeşil yapraklarda ne bir esinti vardı ne de bir kıpırtı. Koca çınar, heykel misali kaskatı eğilmişti masamızın üzerine. Emel, belki serinletir diye vantilatörü çıkarmıştı bahçeye.
- B) Avluya girip duvar kenarına çömeldi. Sırtında deve tüyü çuldan yapılmış kısa bir cepken, bunun altında yıpranmış bir gömlek vardı. Ucunu sağ yanağının üstüne getirdiği kasketi yağ içindeydi. Kasketin yırtık ucundan koyu sarı bir mukavva sarkmıştı. Uzun süre hiç konuşmadan öylece oturdu.
- C) Arabamı evin önüne park ederken duydum miyavlama seslerini. Başımı camdan uzatınca Tekir’in mahalleye dışarıdan gelen iki kediyi kovaladığını gördüm. Kedilerden sarı tüylüsü bir an dönüp tüylerini kabarttı, anında üzerine yürüdü Tekir. “Dur, Tekir; yapma!” diye bağırdım.
- D) Berber bir süre baktı kapıdan çıkan adama, sonra tezgâha doğru yürüdü. Elinde tespih olan müşteri, sırası geldiği için koltuğa oturdu. Havlusu, çırağın elinde hazırdı. Berber, bir yandan tezgâhın üzerinde duran usturalardan birini seçmeye çalışıyor, bir yandan da koltukta oturan adama bakıyordu.
20. Aşağıdaki şekillerde numaralanmış bölümlere, çevresindeki sözcük veya söz gruplarının çağrıştırdığı en uygun kavram yazılmak istenmektedir. Buna göre, numaralanmış yerlere getirilecek kavramlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- A) 1: Mutluluk 2: İletişim 3: Başarı
- B) 1: İletişim 2: Başarı 3: Mutluluk
- C) 1: İletişim 2: Mutluluk 3: Başarı
- D) 1: Mutluluk 2: Başarı 3: İletişim
