1. Sıfat-fiiller; fiil kök veya gövdelerine “-an, -ası, -maz, -ar, -dık, -acak, -mış...” ekleri getirilerek yapılır ve cümlede genellikle sıfat görevinde kullanılır. Bu açıklamaya göre, Rusya’dabulunan(I) bir araştırma enstitüsündeki bilim insanları, Sibirya’danaldıkları(II) buz örneği içerisinde yaklaşık 24.000 yıldır uyuyan bir tekerlekli hayvan buldu. Tatlı sularda yaşayan tekerlekli hayvan, mikroskobik boyutlarda bir canlı.Donmuş(III) hayvanın laboratuvar ortamında uyandırılarak yaşamına geridöndürüldüğü(IV) belirtildi. metninde numaralanmış sıfat-fiillerden hangisi sıfat görevinde kullanılmamıştır?
2. Yunancada “yaşam” anlamına gelen “bios” ve “taklit” anlamına gelen “mimesis” sözcüklerinden oluşan biyomimikri, tasarım yaparken ve yenilikçi teknolojiler geliştirirken doğadan esinlenmek olarak tanımlanabilir. Biyomimikri; mimari, yapay zekâ, robotik, endüstri, ulaşım gibi alanlarda kullanılan birçok ürünün, kısaca günümüz teknolojisinin temelini oluşturur. Bu metne göre aşağıdakilerden hangisi biyomimikriye örnek olamaz?
- A) Geko kertenkelesinin ayağının altında bulunan ve tırmanmasını kolaylaştıran tüy benzeri dokudan hareketle farklı yüzeylere kolaylıkla tırmanabilen robotların yapılması
- B) Dalgıç giysilerinin, köpek balıklarının hızlı yüzmelerini sağlayan derilerinden ilham alınarak geliştirilmesi
- C) En az malzemeyle en fazla yer inşa edilebilmesi amacıyla bal peteklerinin arılar tarafından altıgen şeklinde yapılması
- D) Ayçiçeğinin güneşe doğru yönelme hareketinden yola çıkılarak gölgeli ve güneşli alan arasındaki sıcaklık farkına göre hareket eden güneş panellerinin üretilmesi
3. I. 1903 yılında Fransız bir kimyager, deney tüpünü laboratuvarının zeminine düşürdü. Tüp kırıldı ancak dağılmadan tek parça hâlinde kalabildi. Kimyager, deney tüpünün içinde yer alan bir maddenin parçalanmayı engellediğini anladı ama üzerine fazla kafa yormadı. Ta ki bir aracın camının nasıl kırıldığını görene dek... Böylece kolay kırılmayan camı icat ettiğini fark etti. Bu buluşu 1920’lerde arabaların ön camında kullanılmaya başlandı. (Tesadüf) II. Lokantada sipariş ettiği patates kızartmasını beğenmeyen bir müşteri, patateslerin daha ince ve kızarmış olması gerektiğini belirtti. Bunun üzerine aşçı, patatesleri çok ince kesip kupkuru olana dek kızarttı. Patateslerin bu hâlini herkes çok beğendi ve patates cipsi bu şekilde ortaya çıktı. (Gözlem) III. Sonar, bir gemi veya denizaltının yerini ses dalgaları yardımıyla belirleyen bir sistemdir. 1950’lerde bu sistemin tıpta da kullanılabileceği düşünülerek ultrason cihazı geliştirildi. Bu cihaz sayesinde anne karnından ses dalgaları geçirilerek bebeğin şekli görülebilmektedir. “Ultrasonik tarama” adı verilen bu işlem, anne karnındaki bebeklerin sağlık durumunu kontrol etmede kullanılmaktadır. (İlham) Numaralanmış parçaların hangilerinde, sözü edilen buluşun ortaya çıkışında yay ayraç içindeki kavram etkili olmuştur?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve III
- D) II ve III
4. Aşağıdaki dizelerin hangisinde anlatılanlar yay ayraç içinde verilen sözcükle ilişkilendirilemez?
- A) Denize dönmek istiyorumMavi aynasında sularınBoy verip görünmek istiyorum (Hasret)
- B) Bir el ol ki oğul, yoksulu giydiresinAyak olursan oğul karınca ezmeyesin (Merhamet)
- C) Düşünen alnımda benim her çizgiBaharı olmayan bir kışa benzer (Yalnızlık)
- D) Gün olur toprak uyanır, ağaç uyanır, uyanır böceklerSarı bozkır titrer, çıplak ağaçlar yeşerir, gök yıkanır (Umut)
5. Modern düşünce çağında birtakım hayati kavramların etrafında geniş bir düşünce sahası açan metinleri ile İsmet Özel, edebiyat dünyasındasürekli genişleyen bir damarolarak varlığını hissettirmekte; şiirleri ve yazılarıylailgi odağıolmaya devam etmektedir. Bu cümledeki altı çizili sözlerle İsmet Özel’in sırasıyla hangi özelliklerine vurgu yapılmıştır?
- A) Üretme gücü olan, üretken - Etrafındakilere örnek olan
- B) Önemli konularla ilgili düşünceler geliştiren - Özgün bir nitelik taşıyan
- C) Etki alanını artıran - Çevrenin yoğun dikkatini üzerinde toplayan
- D) Planlı çalışmayı seven - İnsanların beğenisini kazanan
6. Osman Hamdi Bey, Fransız Sanatçılar Derneğinin Paris’te düzenlediği sergide yer almak üzere bir tuval üzerine yağlı boya tekniğiyle yaptığı “Kaplumbağa Terbiyecisi” adlı tabloyu -sergideki asıl adı “Kaplumbağalı Adam”dır- Japonya’daki kaplumbağa terbiyecilerinden söz eden bir yazıdan esinlenerek oluşturmuştur. Bu cümleden hareketle “Kaplumbağa Terbiyecisi” adlı tablo ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) İlham kaynağı, Osman Hamdi Bey’in okuduğu bir yazıdır.
- B) Osman Hamdi Bey, diğer tablolarından farklı bir teknikle yapmıştır.
- C) Japon kaplumbağa terbiyecilerini anlatmaktadır.
- D) Birden fazla sergide farklı adlar kullanılarak sergilenmiştir
7. Anlatımı birinci kişi ağzından yapmayı seçen yazar, dikkat çekici mekân betimlemeleriyle farklı bir öykü dünyası kurmuştur. Buna göre, I. İnsanların arasından sessizce çıktım, uysal bir ata binerek Karadağ’ın ormanlarına süzüldüm. Su gibi dingin olan at ansızın ürktü, dizginini koparıp dörtnala koşmaya başladı ve beni yere düşürdü. II. Salonun köşesinde, her gün oturup bahçeyi izlediği emektar bir koltuk vardı. Yavaşça oturdu koltuğa. Bahçedeki yıkılmış duvara, ayva ağacına ve kurumuş otlara iç çekerek baktı. III. Taşradaki evimiz bir yokuşun üzerindeydi. Evin alabildiğine büyük koridorunda sıralanmış odalar vardı. Kışın bu odalardan birinde otururduk. Odadan çıkınca o büyük ve sessiz koridorda ayak seslerim yankılanırdı. metinlerinden hangileri yazarın bu cümlede sözü edilen anlatım özelliklerini yansıtır?
- A) Yalnız III
- B) II ve III
- C) I ve II
- D) Yalnız I
8. İnsan vücudunda çok az bulunan iyot; süt, yumurta, balık gibi yiyeceklerin tüketimiyle vücuda alınıyor. Vücut, ona çok az miktarda ihtiyaç duysa da bir kişinin yaşamı için iyot büyük önem taşıyor. İyodun birçok alanda görevi bulunuyor: büyüme ve gelişme, sinir sisteminin normal çalışması, vücut ısısının düzenlenmesi, vücut enerjisinin kontrol edilmesi… Bu parçada aşağıda işlevi verilen noktalama işaretlerinden hangisinin örneği yoktur?
- A) Alıntılarda başta, ortada ve sonda alınmayan kelime veya bölümlerin yerine üç nokta konur.
- B) Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.
- C) Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta konur.
- D) İkiden fazla eş değer ögeler arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konabilir.
9. Aşağıda bir kelime oyununun görseli verilmiştir. Bu kelime oyununda soru işareti ile belirtilen yerlere çeşitli harfler getirilecektir. Amaç, ortadaki altıgenin 1 numaralı kenarına denk gelen altıgendeki harften başlayarak saat yönünde anlamlı bir kelime oluşturmaktır. Fakat harfleri boşluklara getirirken ortadaki altıgenle diğer altıgenlerin birleştiği kenarlarda aynı sayıların yer alması zorunludur. Buna göre boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken harfler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
10. Bir orkestrada yer alan bazı müzik aletleri ve bunların sınıflandırması şu şekildedir: Orkestranın sahnedeki dizilimiyle ilgili bilinenler şunlardır: • 1. sırada vurmalı müzik aleti yoktur. • Yaylı müzik aletlerinin tümü farklı sıralarda ve art arda dizilmiştir. • Tahta üflemeli herhangi bir çalgı ile bakır üflemeli çalgı yan yana gelmemiştir. Bu bilgilere göre orkestranın sahnedeki doğru dizilimi aşağıdakilerden hangisidir?
11. Aşağıdakilerden hangisi öge sayısı bakımından diğerlerinden fazladır?
- A) Burhan Bey siperde düşmanları bekliyordu.
- B) Gördüklerini dostlarına ve arkadaşlarına anlattı.
- C) Atlarımızı ve silahlarımızı size bırakacağız.
- D) Kapının üstündeki yüksek sipere gittiler.
- E) Ordumuzun gelmeyeceğini anladık.
12. Kıvrıla kıvrıla yükselen toprak yolda ilerleyen bir minibüsün içindeyiz. Bu cümlenin öğeleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
- A) Dolaylı tümleç, yüklem
- B) Nesne, yüklem
- C) Özne, yüklem
- D) Özne, nesne, yüklem
- E) Yüklem
13. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz nesne kullanılmıştır?
- A) Yolunu kaybettiği için çok korkmuş.
- B) Sana söylediklerimi sakın kimseye anlatma.
- C) Cüzdanımı yanıma almayı unutmuşum.
- D) Arkadaşına, güzel bir saat hediye etmiş.
- E) Şehrin tarihi yerlerini dün gezdik.
14. Aşağıdaki cümlelerden hangisi özne ve yüklemden oluşmuştur?
- A) Bir zamanların yemyeşil ağaçlarla kaplı arazileri çırçıplaktı.
- B) Benim için, bu sakin kasabadan daha güzel bir yer yoktu.
- C) Her gün gazetelerdeki iş ilanlarına bakıyordu.
- D) İnsanlar, birbirlerine eskiden daha saygılı ve hoşgörülü davranıyordu.
- E) Yaz akşamlarında gece yarılarına kadar balkonlarda sohbet edilir.
15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zarf tümleci yoktur?
- A) Otobüs geç geldiğinden arkadaşlarımla randevuya yetişemedim.
- B) Doğrusu ben sizi bu kadar erken beklemiyordum.
- C) Kardeşim kedisini kimseye belli etmeden odasına götürdü.
- D) Babam her zaman, her işin başı sağlık, derdi.
- E) Kitapçı vitrindeki en güzel defterleri gösterdi bize.
16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz ad tamlaması nesne görevindedir?
- A) Okul çıkışında kardeşimle oyuncakçı dükkanına uğradık.
- B) Babam doğum günümde bana yarış arabası almış.
- C) Ben eskiden serüven romanlarından çok hoşlanırdım.
- D) Edebiyat dersi, lisedeyken en çok sevdiğim dersti.
- E) Kitapçının vitrinindeki çocuk hikayelerine baktım.
17. Ağır ağır yanan odun ateşinde pişirilmiş yemeğin tadı bambaşkadır. Bu cümlenin öğeleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
- A) Özne, dolaylı tümleç, zarf tümleci, yüklem
- B) Dolaylı tümleç, özne, yüklem
- C) Özne, zarf tümleci, yüklem
- D) Özne, yüklem
- E) Özne, zarf tümleci, yüklem
18. Aşağıdaki cümlelerden hangisi sadece yüklemden oluşmuştur?
- A) Kış ortasında adeta yazı yaşıyorduk.
- B) Soğuk bir kış gününde pencereme konan yaralı bir serçeydi.
- C) Yeni bir iş bulma umuduyla evden çıkardı.
- D) Bayram günlerinde çocukluk yıllarımı hatırlarım hep.
- E) Kitabın kapağında gökkuşağının tüm renkleri vardı.
19. Tanzimat döneminde, yazarlar daha çok sosyal sorunları ele almıştır. Bu cümlede aşağıdakilerden hangisi yoktur?
- A) Nesne
- B) Zarf tümleci
- C) Özne
- D) Yüklem
- E) Dolaylı tümleç
20. Cümlede bulunmayan, ancak yüklemin çekimlendiği kişiden anlaşılan özneye "gizli özne" denir. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde buna örnek gösterilebilir?
- A) Giriş katındaki daire bu ay sonunda boşalacakmış.
- B) Sokağın başında eski bir ahşap cami vardı.
- C) Mahallenin kasabı işlerin iyi gitmediğinden yakınıyordu.
- D) Sıcaktan bunalanlar havuzun fıskiyesinin altına sığındılar.
- E) Eski evini satıp daha geniş bir eve taşınmayı düşünüyordu.
