1. “Kitap nasıl okunmalı?” sorusunu kendime göre cevaplasam bile söylediklerim, yalnızca benim için geçerli olacaktır. Herkes kendi kararını kendi vermeli. Birilerinin; neyi, nasıl okuyacağımızı; okuduklarımızı nasıl değerlendireceğimizi söylemesine izin vermekçıkış kapılarımızakilit vurmaktır. Bu parçadaki altı çizili ifadenin yerine aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?
- A) özgürlüklerimize
- B) yeteneklerimize
- C) birikimlerimize
- D) gayretlerimize
2. Hepimiz hayatımız boyunca iki veya daha fazla seçenek arasından birini yeğleriz. Hatta bazen sunulanların hiçbirinden hoşlanmasak da sırf içimizdeki dayanılmaz çelişkiden sıyrılmak için alternatiflerden birini seçeriz. Seçmediğimiz “diğeri”ni, ne olacağını hiç bilemeyeceğimiz bir konuma getiririz. Başka bir deyişle bizim için güzel veya kötü olacak o olasılığı yitiririz. Bu parçada anlatılanları en iyi ifade eden söz aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Deneyim en acımasız öğretmendir.
- B) Tercihler, insanın bazı şeylerden vazgeçmesini gerekli kılar.
- C) Unutmayın ki bir seçim yaparken seçmemek de seçilebilir.
- D) Deneyen kaybedebilir ama denemeyen zaten kaybetmiştir.
3. Ayşe, Büşra, Cenk, Davut, Ece ve Ferhat bir sürücü kursundaki K, L ve M sınıflarına kaydolmuşlardır. Bu kişilerin sınıflarıyla ilgili şunlar bilinmektedir: • Ece ve Cenk aynı sınıftadır. • Büşra’nın sınıfına kendisi dışında bir kişi daha kaydolmuştur. • M sınıfına kaydolan bir kişi vardır ve bu kişi Ayşe değildir. • Davut üç kişilik bir sınıftadır. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi Büşra ile aynı sınıftadır?
- A) Davut
- B) Ayşe
- C) Ece
- D) Ferhat
4. Sözcüklerin, anlamlarına uygun olmayan bir şekilde cümlede kullanılması anlatım bozukluğuna yol açmaktadır. Türk Dil Kurumu, bu yanlışlardan kaçınmak isteyenlere yardımcı olmak amacıyla birbiriyle sıkça karıştırılan bazı sözcüklerin anlamını şöyle vermiştir: Yakın: Az bir ara ile ayrılmış olan (zaman veya yer). Yaklaşık: Gerçek değeri ve miktarı değil, ondan biraz fazla veya eksik bir niceliği gösteren, aşağı yukarı bir değerlendirme yapılarak bulunan. Maiyet: Üst görevlinin yanında bulunan kimseler, alt kademedekiler. Mahiyet: İçyüz. Tabii: Olağan, alışılmış, her zamanki gibi olan, beklendiği gibi. Tabi: Bağımlı. Teamül: Bir yerde öteden beri olagelen davranış. Temayül: Bir tarafa eğilme, meyletme. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
- A) Büyüklerin elini öpme teamülü kültürümüzde bir saygı ifadesidir.
- B) Teyze çocuklarımı üç güne yakındır görmüyorum.
- C) Sosyalleşmek insan ruhu için tabii bir ihtiyaçtır.
- D) Bu işin mahiyetini en kısa zamanda öğrenmeliyiz.
5. Cümlede yüklemin bildirdiği işi yapan veya o durumda bulunan ögeye “özne” denir. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne yanlış gösterilmiştir?
- A) Hayatımızın en önemli gününübir şölene çevirmek(Özne) en büyük hayalimizdir.
- B) Son yıllarda hızla gelişen teknoloji(Özne) kimi riskleri beraberinde getiriyor.
- C) Çiçek dikiminde görevlendirilmek üzereişçiler(Özne) alınacaktır.
- D) Çocukluk(Özne) tüm insanların gizli hazinesidir.
6. Alan Turing, henüz 16 yaşındayken Einstein ve Newton’ın kuramlarının karşılaştırmasını özgün bir şekilde yazmıştır. Daha sonra ise matematiğin efsane isimlerinden Kurt Gödel’in geliştirmiş olduğu formülleri yeniden düzenleyerek yazdığı “Hesaplanabilir Sayılar” adlı makalesi ile matematik dünyasının unutulmaz isimlerinden biri olmuştur. Kendisinin en önemli özelliği, sayılar arasındaki ilişki olarak adlandırılan örüntüler konusunda üstün becerilere sahip olmasıdır. Turing, hayvanların beneklerinde bir örüntü olduğunu düşünerek bilim dünyasında fırtınalar koparmıştır. Bu parçadan Alan Turing ile ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
- A) Genç yaşta bilimsel bir çalışma ortaya koymuştur.
- B) Kabul görmüş bilimsel yargıları değiştirmiştir.
- C) Ünlü matematikçiler arasında yer almıştır.
- D) Doğa ile matematik arasında ilişki kurmuştur.
7. İlhan Berk yaptığı resimleri, üstünde “60 bin” yazılı koca bir zarftan tek tek çıkararak döşemeye serdi. Bir süre gülümseyerek baktı otuz resme de. Ferit Edgü ve bana düşüncelerimizi sordu. Ressamların bayıldığım huyları vardır: Yapıtlarını gösterirken eserlerini överler, o arada onların reklamını da yaparlar. İlhan Berk de resim yapmaya başladı. Ona da mı geçmiş bu huy? Değil. Çünkü o, şiirlerini ortaya koyarken de öteden beri böyle yapar. Oysa şairler genellikle utanırlar şiirlerini gösterirken. Bir alçak gönüllülük tavrı benimserler. Bu parçada aşağıdakilerden hangisi yoktur?
- A) Karşılaştırma
- B) Tespit
- C) Betimleme
- D) Öneri
8. 2012-2016 yılları arasında iki ayrı ülkeye gelen yabancı ziyaretçilerin konaklama türleri incelendiğinde şu sonuçlara ulaşılmıştır: • I. ülkede, tatil köylerini tercih eden ziyaretçi sayısında yıllar itibarıyla keskin bir düşüş gözlenmezken II. ülkede durum inişli çıkışlı seyretmiştir. • I. ülkede pansiyonlarda kalan ziyaretçi sayısının yıllar içinde düşüş gösterdiği, II. ülkede ise arttığı tespit edilmiştir. • Otellerin iki ülkede de her yıl diğer konaklama türlerine göre daha çok tercih edildiği görülmüştür. Buna göre söz konusu yıllar arasında her iki ülkeye yurt dışından gelen ziyaretçilerin konaklama türlerini doğru gösteren grafikler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
9. Lebdeğmez (dudakdeğmez), genellikle Türk halk şiirinde yaygın olan ve içinde her iki dudağın birbirine veya alt dudağın üst dişlere dokunmasıyla ortaya çıkan seslerin kullanılmadığı şiir türüdür. Bu bilgilere göre aşağıdaki dizelerden hangisi ‟lebdeğmez” örneğidir?
- A) Dinle sana bir nasihat edeyimHatırdan, gönülden geçici olmaYiğidin başına bir iş gelinceAnı yad ellere açıcı olma
- B) Bir bağa ki rüzgâr terse vurursaDökülür gazeli soldu diyelerBir güzelin bahtı kara yazılsaToplanıp da hayıf oldu diyeler
- C) Ağacınız yapraklarla donanırTaşlarınız bir birliğe inanırHep çiçekler bağrınızda gönenirPınarınız çağlar, akışır dağlar
- D) Dikkat et araştır gözlerini açSanat her yiğidin kârı değildirEser yazarının serindeki taçAltındandır, soğan zarı değildir
10. İnsanların deneyimledikleri farklı durumlar karşısında sabit bir algısı olduğunu düşünmek hatadır. Çünkü insanların algılarını çeşitli yollarla etkilemek mümkündür. Bu etkileme yollarının başında ise karşılaşılan durumun kişiye sunulma biçimi gelmektedir. Aşağıdaki deneylerin hangisinde sunuş biçiminin, insan algısı üzerindeki etkisi örneklenmiştir?
- A) Araştırmacıların bir dolu bardak suyun yarısını boşalttıklarında durumu gözlemleyenlerin yüzde 69’unun, bardağı yarısı boş olarak değerlendirmesi buna karşılık boş bardağı yarısına kadar su ile doldurduklarında gözlemcilerin yüzde 88’inin bardağı yarısı dolu olarak değerlendirmesi
- B) Yetkililerin, metro istasyonlarında yolculara klasik müzik dinletmeleri durumunda onlardaki taşkınlık ve gürültü çıkarma, etrafa zarar verme gibi birçok olumsuz davranış türünün önemli ölçüde azalması
- C) Bir kalemin ortasından ısırılarak bir süre ağızda tutulması durumunda yüzdeki gülme kaslarının harekete geçmesi ve bu yapay gülümsemeden kaynaklı olumlu sinyallerin beyne ulaşması ile kişinin daha mutlu bir ruh hâline girmesi
- D) Bulundukları ortama bırakılan şekerleri yarım saat boyunca yememeleri hâlinde kendilerine o şekerlerin yanında başka şekerler de verileceğinin söylendiği çocuklardan, verilen süre içinde kendini kontrol edip şekere dokunmayanların şekerleri yiyenlere göre yıllar sonra daha mutlu ve başarılı bir yaşam sürdüklerinin belirlenmesi
11. (I) Hayatta kazanılan bütün tecrübeler geleceğe yön veren kuvvetli bir ışıktır. (II) Gökyüzünden düşerek konacağı yeri bilmeyen bir kar tanesidir. (III) Güzel bir filmin müziğine imza atmak isteyen müzisyen, en az filmin yönetmeni kadar çalışmalıdır. (IV) İlgi çekici ve sürükleyici konuları bütünleştirerek sunmasını en iyi bilenler, sanatçılardır. Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangileri ögelerinin sıralanışı yönünden benzerlik göstermektedir?
- A) III ve IV.
- B) I ve III.
- C) II ve IV.
- D) I ve IV.
12. Bir komşusuyla sohbet ederken komşusunun başka bir komşusu ile küçük sebeplerle birbirlerine kırıldıklarını öğrenen Nazire Hanım ona bir dergide rastladığı şu yazıyı okur: “İnanamıyorum! Nasıl bu kadar düşüncesizce bir şey yapabildim?” Bu sözleri söylemek için pek çok fırsatımız olur. Yanmış ekmek, kağıtlardaki kahve lekesi, çalar saate rağmen uyanmamak, çarpılan ayak parmağı, otoyolda kaçırılan çıkışlar... Arada bir yanlış yapmak insan doğasında vardır. Kimse mükemmel değildir ve bunu hepimiz gün içinde ispatlarız. Bir dahaki sefere bir başkasının yanlışına gülmeden önce bunu hatırlamaya çalışın. Siz de, ne zaman işe birbirinden farklı çoraplar giyip gideceğinizi bilemezsiniz. Nazire Hanım bu yazıyı dinleyen komşusunun hangi genel yargıya ulaşmasını beklemektedir?
- A) Komşular arasında böyle küçük kırgınlıkların yaşanması normal görülmelidir.
- B) Hata yapan her insanın ikinci bir şansı hak edeceği unutulmamalıdır.
- C) Her insanın zaman zaman hatalar yapmasının doğal olduğunu kabul etmek gerekir.
- D) Kimse mükemmel değildir bu yüzden insanlar kendilerini sürekli suçlamamalıdır.
13. Cumhuriyet edebiyatımızın güçlü öykücülerindendir. Adapazarı’nda doğdu. 1906 yılında ilköğrenimini doğduğu kentte, orta öğrenimini ise İstanbul Erkek Lisesinde tamamladı. Edebiyat fakültesinden mezun olunca ekonomi eğitimi için İsviçre’ye gitti. Öykülerinde çoğunlukla balıkçılar, yoksullar, halk yer almıştır. Sarnıç, Semaver, Mahalle Kahvesi önemli öyküleridir. Yukarıdaki metinden hareketle biyografi türüyle ilgili hangi çıkarımda bulunulamaz?
- A) Yazar, kendi yaşamını kaleme alarak anlatmıştır
- B) Yazarın yaşamı III. kişinin ağzından aktarılmıştır
- C) Yazar, öznel ifadelerle anlatılmıştır.
- D) Yazarla ile ilgili anlatılanlar hatırlandığı kadarıyla ele alınmıştır.
14. “Dünya nimetlerine ehemmiyet vermeyen yaşayış ve felsefesiyle ünlü filozof Diyojen, bir gün çok dar bir sokakta, zenginliğinden başka hiçbir şeyi olmayan kibirli bir adamla karşılaşır. İkisinden biri kenara çekilmedikçe geçmek mümkün değildir. Mağrur zengin, hor gördüğü filozofa: - Ben bir serserinin önünden kenara çekilmem, der. Diyojen de: - Ben çekilirim, der ve yol verir.” Yukarıdaki metin hangi deyimin anlamını ifade etmek için verilmiş bir örnek olabilir?
- A) Bin dereden su getirmek
- B) Ağzından çıkanı kulağı duymamak
- C) Demokles’in kılıcı
- D) Lafı gediğine oturtmak
15. Gelişen teknoloji ile birlikte duygularımızı ifade etme şekillerimiz de ne yazık ki zamanla değişiyor. Duygularımızı ifade etmek için kullandığımız deyimlerin yerini şimdi sanal karakterler almaya başladı. Tabi bu karakterlerin deyimlerin anlamını ne derecede karşıladığı tartışılır. Birçok insan deyimleri ifade etmek için bilinçsizce bu karakterleri kullanmakta ve bu durum iletişimimize ve dilimize pek çok zarar vermekte. Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki eleştiriyi doğrular niteliktedir?
- A) Burnundan solumak
- B) Bam teline basmak
- C) Ağzı kulaklarına varmak
- D) Abayı yakmak
16. Aşağıdaki resimlerde gösterilen eylemlerden hangisinin sesteşi yoktur?
17. Sıfat-fiil eklerinden olan “-mış, -miş” aynı zamanda duyulan geçmiş zaman eki olarak da karşımıza çıkabilir. Duyulan geçmiş zaman eki olan “-mış, -miş” başkasından duyulma anlamı katarken sıfat-fiil eki olan “-mış, -miş” sıfat tamlaması veya adlaşmış sıfat kurabilir. Bu açıklamaya göre “-mış, -miş” eki alan sözcük hangi seçenekte farklı bir görevde kullanılmıştır?
- A) Konuşmasındaki kullandığı kelimelere bakarsak çok okumuş.
- B) Vitrindeki yan yana dizilmiş saatlerden en küçük olanını seçti.
- C) Evi temizlemiş keyifle kahvemi yudumluyordum ki kapı çaldı.
- D) Hiç işi yokmuş gibi duyduklarını hemen arkadaşlarına yetiştirmiş.
18. Aşağıdakilerin hangisinde “atmak” sözcüğünün anlamı ile kullanımı birbirine uymamaktadır?
- A) Bir cismi bir yöne doğru fırlatmak - Elindeki taşı kendinden beklenmeyecek bir çeviklikle attı
- B) Geri bırakmak, ertelemek - Bu konunun tartışılmasını gelecek haftaya attılar.
- C) Yapılmış kötü bir işi birine yüklemek - Bilgi yarışmasında attı ama tutturamadı.
- D) Bir şeyi bir yerden başka bir yere taşımak - Çantayı elimde taşıyıp durmayayım. Eve atıp geleyim.
19. TE-554 sefer sayılı uçak Ankara’ya iniş yaptı. Bu cümlede bulunan anlam olayı aşağıdakilerin hangisinde vardır?
- A) Yapılan çalışmaların karşılığını beklemek herkesin hakkıdır
- B) Bahçe kapısının üzerinde sevimli mi sevimli bir kuş resmi vardı.
- C) Ahmet Hamdi Tanpınar’ı okumaktan büyük keyif alırım.
- D) Dünyamız dörtte üçü sularla çevrili mavi bir gezegendir.
20. Eylemin yapılma amacıyla birlikte verildiği cümlelere amaç-sonuç cümlesi denir. “Arkadaşını aramak üzere telefonu eline aldı.” cümlesinde telefonu eline almasının amacı arkadaşını aramak istemesidir. Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde amaç-sonuç cümlesi kullanılmıştır?
- A) Küresel ısınmadan dolayı dünyamız tehdit altında.
- B) Karasal iklimden dolayı bulunduğumuz yer çok soğuk.
- C) Formunu korumak için yediklerine ve içtiklerine dikkat ediyordu.
- D) Son zamanlardaki hastalık haberleri insanları tedirgin ediyor.
