1. Şiirimizin aksakalı Bahattin Karakoç, 5 Mart 1930 tarihinde şairler diyarı Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesine bağlı Ekinözü köyünde doğdu. Türk şiirinin ihtiyar delikanlısı olarak da nitelendirebileceğimiz Karakoç, tam anlamıyla şiire tutkundu. Bu parçada aşağıdaki yazım kurallarından hangisinin örneği yoktur?
- A) Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar.
- B) Akrabalık adı olup lakap veya ünvan olarak kullanılan kelimeler büyük harfle başlar.
- C) Özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
- D) Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, belde vb. sözler küçük harfle başlar.
2. Son zamanlarda geliştirilen yapay zekâ modelleri, görüntüleri tanımak ve konuşmak da dâhil olmak üzere etkileyici birçok başarıya sahip. Ancak yapay zekânın, insan benzeri davranışlar sergileme konusundaki başarısı tam anlamıyla insanlar gibi düşünebileceğini göstermiyor. İnsanların dünyayı nasıl algıladığını inceleyen araştırmacılar, yapay zekâ sistemlerinin düşünme ve öğrenme biçiminin insanınkinden temel olarak farklı olduğunu vurguluyor. Gerçek şu ki yapay zekânın insan gibi düşünebilmesi için üzerinde uzun süre çalışılması gerekiyor. Bu parçanın anlatımıyla ilgili, I. Örneklendirmeye yer verilmiştir. II. Karşılaştırmadan yararlanılmıştır. III. Tanımlama yapılmıştır. yargılarından hangileri doğrudur?
- A) I ve II
- B) II ve III
- C) Yalnız II
- D) I ve III
3. Bu parçaya göre “Prof. Dr. Fuat Sezgin” ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) Kendini kabul ettirmiş, başarılı bir bilim insanıdır.
- B) Yaptığı çalışmalardan dolayı ödüller almıştır.
- C) Çeşitli üniversitelerde dersler vermiştir.
- D) Farklı dillerde pek çok eser yazmıştır.
4. İnsanın zaman karşısındaki durumuyavru balığın, akış hızı yüksek bir ırmak karşısındaki durumunabenzer. Akıntı, o istese de istemese de balığı sürükleyecektir. Dünler ardı ardına dizilecek, gelecek denilen o uzak ülke bir anda geçmişe dönecektir. Bu parçadaki altı çizili söz öbeğiyle zamanın hangi yönü vurgulanmıştır?
- A) Şiddetli ve karşı konulamaz olması
- B) Geleceğe ulaşma isteği oluşturması
- C) İnsanları geçmişe sürüklemesi
- D) Sıkıntılı anlarda geçmiyor hissi vermesi
5. Erzurum’un simgelerinden olan “Taşhan” Kanuni Sultan Süleyman Dönemi’nde Sadrazam Rüstem Paşa tarafından inşa ettirilmiştir. Osmanlı mimarisinin şaheserlerinden biri sayılan Taşhan, zamanında yolcuların gece gündüz her çeşit ihtiyaçlarının karşılandığı bir yer iken günümüzde Oltu taşı ürünlerinin üretim ve satış merkezi olarak varlığını sürdürmektedir. Doğu-batı yönünde sivri kemerli iki kapısı bulunan avlunun etrafına kurulmuş 32 oda, ziyaretçilerin tarihi solumasını sağlamaktadır. Bu parçada “Taşhan”la ilgili aşağıdakilerin hangisinden söz edilmemiştir?
- A) Mimari özelliklerinden
- B) Adının nereden geldiğinden
- C) Kim tarafından yaptırıldığından
- D) Günümüzdeki işlevinden
6. Aşağıdaki grafikte A ülkesinin 2022 yılındaki narenciye ürünleri ihracat miktarı gösterilmiştir. Bu ülkenin 2023’teki narenciye ürünleri ihracat miktarıyla ilgili bilgiler ise şu şekildedir: • Greyfurt ihracatında 2022’ye göre azalma gözlenmiştir. • 2022’de en çok ihraç edilen ikinci ürün, 2023’te ilk sıraya yükselmiştir. • 2022’de en az ihraç edilen ürün, 2023’te en çok ihraç edilen üçüncü ürün olmuştur. Buna göre A ülkesinin 2023 ihracatının grafikle gösterimi aşağıdakilerden hangisi olabilir?
7. • Farklı yazı aletleri ve mürekkep kabının konulduğu yazı takımına divit, bunları yapan kişilere de divitçi adı verilir. Günümüze gelene kadar önce daktilo, ardından da bilgisayar ve akıllı telefon kullanımının yaygınlaşması bir yana kalemin bile az kullanılır hâle gelmesi bu mesleğin, tarihin sayfaları arasında yerini almasına neden olmuştur. • İstediğimiz ürünlerin kapımıza gelmesi sadece bugüne ait bir ayrıcalık değil. Geçmişte bir yerden bir yere gitmenin ve alışveriş yapmanın zor olduğu zamanlarda çerçiler, özellikle köylerde, eşek veya at üzerinde taşıdıkları ürünlerle ev ev gezerlerdi. Leğenden iğneye her çeşit tuhafiye ürününü ücreti karşılığında veya takasla satarlardı. Bugün ulaşım araçlarının gelişmesiyle bu iş alanı kaybolmak üzeredir. • Debbağlık, çeşitli ürünler yapmak için deriyi işleme zanaatıdır. Mesleğin atölyeleri, Fatih Sultan Mehmet Dönemi’nde ilk olarak İstanbul Kazlıçeşme’de kurulmuş ve debbağlık zanaatı yüzyıllarca devam etmiştir. Son derece özveri ve emek isteyen bir iş koludur. Bugün atölye ve fabrikalarda çeşitli makinelerle seri üretim yapıldığı için bu mesleğe artık rastlanmamaktadır. Bu parçalara getirilebilecek ortak başlık aşağıdakilerden hangisi olabilir?
- A) El Becerisi Gerektiren Meslekler
- B) Teknolojiye Yenik Düşen İş Alanları
- C) Osmanlı Dönemi’ndeki Zanaatlar
- D) Kaybolmaya Yüz Tutan El Sanatları
8. Aşağıdaki cümlelerden hangisinin yüklemi etken ve geçişlidir?
- A) Öğrenciler müzeye geçen sene de öğretmenleriyle gelmiş.
- B) Sohbetin en hararetli anında birden ayağa kalktı.
- C) Bu adada yaşayanlar çöplerini türlerine ayırarak biriktiriyorlar.
- D) Kardeşimin odası doğum gününde balonlarla süslendi.
9. Malatya’daki Arslantepe Höyüğü’nün, Anadolu’nun ilk yerleşim yeri olması nedeniyle tarihte önemli bir yeri vardır. 1961’den sonra yapılan kazılarda Arslantepe’de gün yüzüne çıkarılan eserler, yazılı tarihin de seyrini değiştirecek öneme sahip. Günümüze kadar devam eden kazılar her yıl ağustos ayında başlayıp ekim ayının sonunda biter. Kazılarda şu ana kadar MÖ 3000’li yıllara ait binlerce metal eser, tapınak ve kerpiç saray bulundu. Dünyanın en eski kerpiç sarayı olan bu yapıda bir de kerpiç taht gün yüzüne çıkarıldı. Arslantepe’de çıkarılan eserler, o dönemde Arslantepe’nin resmi, dini ve kültürel bir merkez olduğunu da ortaya koyuyor. Bu parçada “Arslantepe Höyüğü” ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- A) Yönetim merkezi olarak kullanıldığına
- B) Yazılı tarihin başladığı yer olduğuna
- C) Anadolu’daki en büyük yerleşim yeri kabul edildiğine
- D) İlk kazının 1961 yılında yapıldığına
10. Hikâyeler, insanlara bilgi aktarmaktan ziyade hayat tecrübesi kazandırır. Yazar, okura yaşamla ilgili ipuçları verir fakat sonunda okura bir görev bırakır. Her okur, hikâyeden kendine bir hisse çıkarır. Okurun, heybesine alacağı hisse ise hayal ve kavrama gücü kadardır. Bu parçadan aşağıdakilerin hangisine ulaşılabilir?
- A) Hikâye; insanları eğitmek için ortaya çıkan, eski bir edebî türdür.
- B) Okurun hikâyeden ne öğrendiği, ondan ne anladığıyla ilişkilidir.
- C) İnsana yaşamla ilgili deneyim kazandıran hikâyeler daha çok okunur.
- D) Hikâye anlatma yoluyla genç nesillerin eğitilmesi daha kolay olacaktır.
11. Aşağıda Türk Dil Kurumunun bir ilanı verilmiştir. Ali, Büşra, Cenk ve Demet ilanda yer alan yabancı sözcüklerin Türkçe karşılıkları için farklı önerilerde bulunmuştur. Yabancı sözcüklerin anlamları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisinin önerilerinin tercih edilmesi beklenir?
- A) Demet - I: İlk yardım - II: Dönüşüm - III: Bireysel - IV: Yapımcı
- B) Ali - I: Tarama - II: Değişim - III: Özgün - IV: Üretici
- C) Büşra - I: Tam bakım - II: Yenileşim - III: Özel - IV: Destekleyici
- D) Cenk - I: Denetleme - II: Etkileşim - III: Kişisel - IV: Yardımcı
12. Üç salonu bulunan bir spor tesisinin, yaş gruplarına göre aylık kullanım bilgileri aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bu spor tesisinde kullanıcılara tesis kullanım tercihlerine göre giriş kartı düzenlenmektedir. Buna göre aşağıdaki giriş kartlarının hangisinde yanlışlık yapılmıştır?
13. Aşağıdaki grafikte yaz kampına giden Ahmet, Beyza, Cenk ve Derya adlı kişilerin 1. gün yüzme ve tenis için ayırdığı süreler verilmiştir. Bu kişilerin 2. gün yüzme ve tenis için ayırdığı sürelerle ilgili bilinenler şunlardır: • Ahmet’in 1. gün yüzme ve tenis için ayırdığı süreler yer değiştirmiştir. • Cenk’in yüzme ve tenise ayırdığı süreler, Ahmet’in 1. günündekilerle aynıdır. • Derya, Beyza’nın; Beyza da Derya’nın 1. gün yüzme ve tenis için ayırdığı süreyi ayırmıştır. Buna göre aşağıdaki grafiklerden hangisi 2. güne ait olabilir?
14. Yazar; zamanının çoğunu araştırmalar yaparak, düşünerek, fikir üreterek, bu fikirleri söyleşilerde topluma anlatarak geçirmişti. Küreselleşmeden göçe ve teknolojiye pek çok başlık altında, gençleri ve eğitimi genellemelere başvurmaksızın anlayıp anlatmaya çalışırken, değişen toplumsal yaşamın ancak buralara bakılarak kavranabileceğini hatırlatıyordu. Yaşadığı süre içinde el atmadığı mesele kalmamıştı. Nesli hızla tükenen bilgelerden olan ve bilgisini konuştururken çağını yorumlayan yazar, ömrünün son günlerinde bile, bir öğrenciyle arasındaki tek farkın yaşı olduğunu söyleyebiliyordu. Öğretirken öğrenen, öğrenirken öğreten yazar bu yolda sosyologluğunu hem kullandı hem de geliştirdi. Bu metinde sözü edilen yazar aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilemez?
- A) Paylaşımcı
- B) Alçak gönüllü
- C) Çok yönlü
- D) Sabırlı
15. Malzemesi, desenleri, üretim ve kullanım şekliyle kendine has özellikler taşıyan Anadolu kilimleri; sanatsal ve duygusal mesajları ile toplumun kültürel ve psikolojik birikimleridir. Bu kilimlerde yer alan her motifte yaşanmışlığın izleri vardır. Anadolu insanı, kullandığı motiflerin sembolik anlamları ile sessiz bir iletişim dili oluşturmuştur. Bu dilde “koç boynuzu motifi” bereketi, kahramanlığı ve gücü; “kuş” bilgeliği, zeki ve çevik düşünceyi; “hayat ağacı” ölümden sonraki hayatı; “su yolu” bedensel ve ruhsal yenilenmeyi; “göz” fikrî konulardaki algının yüksekliğini temsil eder. Aşağıda bu motiflerin görselleri verilmiştir. Bu metne göre, Bağdat’ın kapısını Genç Osman açtı Gören düşmanların tedbiri şaştı Kelle koltukta üç gün savaştı Cennet-i âlâya göçtü Genç Osman dizelerini oluşturan şair, Genç Osman’ı şiirle değil de kilimle anlatsaydı kiliminde aşağıdakilerin hangisinde verilen motifleri kullanması beklenirdi?
16. Bu görselden, I. Türkiye’de 2000-2019 yılları arasında ortalama sıcaklık değerinin en düşük olduğu yıl 2011’dir. II. 2019’da Türkiye’de son 49 yılın dördüncü en sıcak yılı yaşanmıştır. III. 2000-2019 yılları arasındaki ortalama sıcaklık, 2001’in ortalama sıcaklığından fazladır. yargılarından hangileri çıkarılabilir?
- A) I ve II.
- B) I, II ve III.
- C) Yalnız I.
- D) II ve III.
17. Bu görsele getirilebilecek en uygun başlık aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tüketicilerin Toplam Harcamalarında Gıda Ürünlerinin Oranı
- B) Müşterilerin Alışveriş Tercihlerini Belirleyen Faktörlerin Sıklığı
- C) İnsanların Gıda Saklama Koşullarına İlişkin Görüşleri
- D) Tüketicilerin Gıda Tasarrufu Konusundaki Davranış Dağılımı
18. Bu metinde Nuri Pakdil ile ilgili, I. Hangi türde eserler verdiği II. Fikir hayatının şekillenmesinde kimlerin etkili olduğu III. Kendisine niçin ‟Kudüs Şairi” dendiği bilgilerinden hangilerine değinilmiştir?
- A) Yalnız I.
- B) Yalnız II.
- C) II ve III.
- D) I ve III.
19. Bir uçak pistinde birbirinden farklı renklerde birçok ışık bulunur. Bu ışıklar pilota ne yapması gerektiği ve pistin durumu hakkında bilgi verir. Örneğin pistin başlangıcında bulunan dörtlü iki grup yeşil ışık, pistin uçağın inişi için müsait olduğunu belirtir. Pistin ortasındaki beyaz ışıklar, uçağın pistte doğru konumda olup olmadığını belirtir. Uçağın gövdesi tam olarak bu ışıkların üstünde olmalıdır. Pistin ortasından sağa ayrılan yeşil ışıklar iniş yapan uçağın yolcu indireceği alana gideceği yolu gösterir. Dörtlü, iki grup kırmızı ışık, pistin sonunu haber verir. Pistin kenarlarında beyaz ve sarı renkli ışıklar bulunur. Beyaz ışıklar, pistin kullanılabilir kısımlarını; sarı ışıklar ise pistin sonuna 600 metre kaldığını ifade eder. Eğer uçak kalkıyorsa bu sarı ışıklardan önce yerle temasını kesmelidir. İniş yapıyorsa da bu ışıklara gelmeden durmuş olmalıdır. Yukarıdaki metne göre bu görseldeki pist ve uçakla ilgili, I. Uçağın kalktığı varsayılırsa havalanmasına 600 metre kalmıştır. II. İniş yaptığı varsayılırsa uçak, siyah ok ile gösterilen rotayı takip etmelidir. III. 1 numaralı ışıklar, pistin iniş için müsait olduğunu, 2 numaralı ışıklar pistin sonunu belirtir. IV. Mavi ok ile belirtilen ışıklar, uçağın yolcu indirebileceği alanları gösterir. ifadelerinden hangileri doğrudur?
- A) III ve IV.
- B) II ve III.
- C) Yalnız I.
- D) I ve IV.
20. Ahmet 7. sınıf, kardeşi Eren ise 5. sınıf öğrencisidir. İki kardeş, MEB’in hazırladığı EBA TV Ortaokul Haftalık Ders Programı’na göre uzaktan eğitim alacaktır. Dersler 20 dakika sürmektedir ve her bir dersten sonra 10 dakikalık etkinlik kuşağı yer almaktadır. Ahmet ve Eren ilk günkü ders yayınlarını verimli bir şekilde takip eder. Ancak oturdukları apartmanın elektrik tesisatındaki arıza nedeniyle salı günü 09.30-11.30, cuma günü ise 09.00-09.30 ve 11.00-11.30 saatleri arasındaki derslerin yayınlarını izleyemez ve bu derslere ait yayınların tekrarlarını izlemeye karar verir. Buna göre Ahmet ve Eren’in, tekrar yayınlarını izleyecekleri dersler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- A) Salı:- Eren: Fen Bilimleri Ahmet: Sosyal BilgilerCuma:- Eren: İngilizce Ahmet: Matematik
- B) Salı:- Eren: Sosyal Bilgiler Ahmet: Sosyal BilgilerCuma:- Eren: Fen Bilimleri Ahmet: İngilizce
- C) Salı:- Eren: Sosyal Bilgiler Ahmet: Fen BilimleriCuma:- Eren: Fen Bilimleri Ahmet: Matematik
- D) Salı:- Eren: Fen Bilimleri Ahmet: Sosyal BilgilerCuma:- Eren: İngilizce Ahmet: Fen Bilimleri
