1. 7 ve 8. soruları aşağıdaki parçaya göre cevaplayınız. Yerleşik hayatın olmazsa olmaz şartlarından biri şehir kültürü, şehir kültürünün asli unsurlarından biri de mimaridir. Türkler, eski dönemlerde -her ne kadar yarı göçebe bir hayat tarzına sahip olsa da- yerleşik hayatın gerektirdiği unsurları da içinde barındıran bir medeniyet geliştirmişler; bunun sonucu olarak da pek çok mimari terim kullanmışlardır. Kaşgarlı Mahmut tarafından kaleme alınan ve Türkçenin bilinen en eski sözlüğü olarak kabul edilen Divanu Lügati’t-Türk’te Türk şehirciliği ve mimarisi hakkında ipuçları veren pek çok sözcük yer almaktadır. Bagna (merdiven basamağı), alaçu (çadır), çekük (çekiç), törpigü (ağaç yontacak keser), balık (kale, şehir), kapga (kale kapısı, büyük kapı) bu eserde yer alan mimarlık terimlerinden bazılarıdır. Bu parça aşağıdaki metin türlerinden hangisinin özelliklerini yansıtmaktadır?
- A) Deneme
- B) Destan
- C) Makale
- D) Roman
2. Doğa, insanda harekete geçmek için farklı duygular uyandıran bir etkinlik alanı olarak düşünülmektedir. Çimenlerle kaplı tepenin ardında ne olduğunu görme merakı, nehri takip edip büklümden sonra nehrin nereye doğru aktığını bilme isteği, bir patikadan tepeye çıkma hevesi doğayla ilişki kurmanın en basit yollarıdır. Doğayla sınırlarınızı test etmek için yürürsünüz, koşarsınız ve tırmanırsınız. Bu parçada virgülün aşağıdaki işlevlerinden hangisi kullanılmamıştır?
- A) Tırnak içinde olmayan alıntı cümlelerinden sonra konur.
- B) Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına konur.
- C) Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur.
- D) Uzun cümlelerde yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için konur.
3. Bu bilgilendirici görselde “MEB’in, Cumhuriyet’in 100. yılı dolayısıyla hazırladığı etkinliklerle ilgili” aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Düzenlenen programlara
- B) Hangi konuların işlendiğine
- C) Gerçekleştirilme amacına
- D) Ne kadar sürdüğüne
4. Bir şiirin ortaya çıkmasını tetikleyen unsur, çoğu zaman bir kelime ya da dizedir. Şair, dizeyi ya da kelimeyi bir kıvılcım olarak düşünür ve bu kıvılcımıateşe dönüştürmekiçin çabalar. Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Coşkulu bir anlatım ortaya koymak
- B) Şiir hâline getirmek
- C) Hep aynı kalıpları denemek
- D) Konuyu ön plana çıkarmak
5. Hayranlıkla baktığımız tablolar çoğu zaman tek seferde ortaya çıkmaz. Sanatçılar, genellikle işe bir taslak çizerek başlarlar. Ancak tablonun yapım aşamasında bazen fikir değiştirip tabloya planda olmayan figürler ekler ya da önceden çizdikleri figürleri silip üzerine yeni bir resim çizerler. Sanatçının, bir resmi yaparken fikir değiştirip birtakım değişikliklere başvurduğunu gösteren bu izleri anlatmak için Türkçe karşılığı “pişmanlık” olan, İtalyanca “pentimento” kelimesi kullanılır. Pentimento, bir resmin orijinalliği hakkında bilgi verir. Ünlü sanat eserlerinin taklitlerinde pentimentolara rastlanmaz. Çünkü ünlü eserlerin taklitlerini çizen ressamlar resmi yaparken fikir değiştirmez, sadece gördüklerini yansıtırlar. Bu parçadan “pentimento” ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- A) Eserin özgünlüğü ile ilgili ipucu verdiğine
- B) Örneğinin çok az olduğuna
- C) Ressamların, kendilerini geliştirmelerini sağladığına
- D) Sanatçıların üretkenliğini olumsuz etkilediğine
6. Bu parçadan Mevlâna ile ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
- A) Halka ilim öğretmesi için Konya’ya davet edildiği
- B) Farklı âlimlerden ilim öğrendiği
- C) Evrensel mesajlarıyla insanlığa yol gösterdiği
- D) Anadolu’da millî bilincin sağlanmasına katkı sunduğu
7. Aslı, Buse, Ceyda ve Didem pikniğe giderken yanlarına ikisi kedi, ikisi köpek, ikisi yavru, ikisi yetişkin olan Duman, Fındık, Lodos ve Zeytin adlı evcil hayvanlarını da almışlardır. Bu evcil hayvanlarla ilgili bilinenler şunlardır: • Lodos ve Zeytin yavrudur. • Fındık, köpek; Zeytin ise kedidir. • Ceyda’nın evcil hayvanı köpek, Aslı’nınki ise kedidir. • Aslı ve Didem’in evcil hayvanları yetişkindir. Buna göre Buse’nin evcil hayvanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Fındık
- B) Duman
- C) Lodos
- D) Zeytin
8. Bu parçada aşağıdaki düşünceyi geliştirme yollarından hangisine başvurulmuştur?
- A) Örneklendirme
- B) Tanık gösterme
- C) Benzetme
- D) Sayısal verilerden yararlanma
9. Yüz yüze oyun etkinliklerinden biri olan ve en az iki kişiyle oynanan “isim-şehir oyunu” kelime bilgisine dayanır. Oyuncular ellerine kâğıt ve kalem alır. Kâğıtlara “İsim, Şehir, Bitki, Hayvan, Ülke, Ünlü Kişi” başlıklarını yazar. Oyunculardan biri, alfabedeki harfleri içinden, sırasıyla saymaya başlar. Bir başka oyuncu “Dur!” deyince sayan kişi hangi harfte kaldıysa o harfi oyunculara söyler. Oyuncular; kendi kâğıtlarına o harfle başlayan isim, şehir, bitki, hayvan, ülke ve ünlü kişi isimlerini yazar. Turu ilk tamamlayan kişi, 10’a kadar saymaya başlar; “10!” deyince herkes kalemleri bırakır. Oyun bu şekilde devam eder. Her başlıkla ilgili doğru cevap 10 puan değerindedir. Aynı doğru cevabı yazanlar ise 5 puan alır. En çok puan toplayan kişi, oyunu kazanır. Bu parçada “isim-şehir oyunu”yla ilgili aşağıdaki sorulardan hangisinin cevabı yoktur?
- A) Oyunu kazanmak için ne yapmak gerekir?
- B) Kaç kişiyle oynanır?
- C) Alfabedeki harfleri sayan kişi nasıl seçilir?
- D) Puanlama nasıl yapılır?
10. Aşağıdaki dizelerin hangisinde fiilimsi kullanılmamıştır?
- A) Yaprakla kuşun parıltısındanHavuzun suyu erguvana döndü
- B) Umudum ceylandır engin ovadaSağ salim geçecek yol arar durur
- C) Bana çarptıkça anlarYağmur, yağmur olduğunu
- D) Çamlıbel’den Tokat’a doğruTozlu yolların aktığı ırmak
11.
Leonardo da Vinci tarafından yapılan Mona Lisa, dünyanın en ünlü tablolarından biridir. Her yıl milyonlarca insan, Paris’teki Louvre (Lur) Müzesinde sergilenen bu eseri görmek için sıraya giriyor. Fakat 20. yüzyılın başlarında Mona Lisa tablosunu bilenlerin sayısı oldukça azdı. Ta ki tablo, bir sabah kayıplara karışana kadar… Polis, tablonun kayıp ilanlarını şehrin duvarlarına asarken dünya genelinde birçok gazete de bu haberi sayfalarına taşıyordu. Hâl böyle olunca milyonlarca insanın gözü bu olaya çevrildi. Fransızlar bu olaydan utanç duydu. İki yıl süren soruşturma neticesinde Mona Lisa’nın bulunduğunu duyan insanlar çok sevindi. Tablonun, ait olduğu yere asılmasının ardından sadece iki gün içerisinde yaklaşık bir milyon ziyaretçi onu görmek için Louvre Müzesine akın etti.
Bu parçaya göre “Mona Lisa”nın dünyaca ünlü bir tablo hâline gelmesinin asıl nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bulunma sürecinde polisin titizlikle çalışması
- B) Bulunduktan sonra pek çok kişi tarafından ziyaret edilmesi
- C) Kaybolmasının, dünya genelinde dikkat çekmesi
- D) Fransızların, kayıp olayına çok üzülmesi
12.
• İsminin anlamı
• Yapıldığı dönem
• Yapılış amacı
• Günümüzdeki işlevi
Farklı yapıların anlatıldığı aşağıdaki metinlerin hangisinde bu bilgilerin tümüne yer verilmiştir?
- A) Galata Kulesi 14. yüzyılda Cenevizliler tarafından inşa edilmiştir. Osmanlı Dönemi’nde bir süre zindan olarak kullanıldıktan sonra yangın gözetleme kulesine dönüştürülmüştür. Zaman zaman deprem ve yangınlarla tahrip olan ve şu anda müze olarak kullanılan Galata Kulesi birkaç kez tadilat geçirmiştir
- B) Aşiyan, Tevfik Fikret`in 1905’te yaptırdığı ve 1915’e kadar yaşadığı evidir. Farsça “kuş yuvası” manasına gelen Aşiyan’ın projesini kendisi çizmiştir. 1945 yılında Edebiyat-ı Cedide Müzesi olarak kullanılmaya başlanan ve 1961 yılında “Aşiyan Müzesi” adını alan yapı ziyarete açıktır.
- C) Yerebatan Sarnıcı, İstanbul’un tarihî yapılarından biridir. Bizanslılar tarafından 6. yüzyılda yaptırılmıştır. Suyun içinden yükselen mermer sütunları sebebiyle halk arasında “Yerebatan Sarayı” olarak isimlendirilmiştir. Bugün müze olarak kullanılan yapı, birçok etkinliğe ev sahipliği yapmaktadır.
- D) Yıldız Sarayı’nın bir parçası olan ve adını Fransızca “dağ evi” anlamındaki “chalet” sözcüğünden alan Şale Köşkü, İstanbul’un ilginç yapılarından biridir. 1956-1976 yılları arasında “Devlet Konukevi” olarak kullanılmış, 5 Temmuz 1985’te müze-saray olarak hizmete girmiştir.
13.
Kimi kitaplar - - - - gibidir. Sanki her şey gözünüzün önünde olup bitmektedir. Bu yüzden Dostoyevski romanlarını unutamaz birçoğu. Kimi kitaplar - - - - gibidir. Her satırda bir gizem çıkar ortaya, insanda merak uyandırır. Bu yüzden “Sherlock Holmes” hep tutulur yastık altında. Kimi kitaplar ise - - - - gibidir, gelecekten haberler getirir. İçindeki çocuğu koruyabilen her büyüğü bu nedenle mutlu eder “Ay’a Seyahat”.
Aşağıdakilerden hangisi anlam akışına göre, bu parçada boş bırakılan yerlerden herhangi birine getirilemez?
- A) bulmaca
- B) ilaç
- C) tablo
- D) zaman makinesi
14.
• Yaz mevsiminde oraya pek gitmem. Havası insanı yorar, gölgeliklere sığınmaya zorlar. Geceler bile insanı bunaltır, uyutmaz. - - - -
• Dağlardan inip kasabaya girerseniz görüntünün büyüsü biraz bozulur. Gelişigüzel yapılaşma, sizi rahatsız eder. - - - -
• Çam ormanları arasından giden yol, çok dik ve virajlıdır. Burayı arabayla tırmanırken dikkatli olmak gerekir. Özellikle de bir kamyonu takip etmek zorunda kalırsanız tırmanış, insanı bıktırır. - - - -
Aşağıdakilerden hangisi anlam akışına göre, bu metinlerde boş bırakılan yerlerden herhangi birine getirilemez?
- A) Bu koşullarda sollama yapmak pek mümkün değildir.
- B) Orada yüzerken ruhumun maviye boyandığını düşünürüm.
- C) Ama öyle berrak bir denizi vardır ki bu boğucu havayı size unutturur.
- D) Çünkü burada oteller kasabanın şirinliğine yakışmayacak kadar büyüktür.
15.
Aşağıda, bir bölgedeki portakal, mandalina ve greyfurt meyvesinin bazı türlerinin yetişme, olgunlaşma ve ağaçtan toplanma dönemleriyle ilgili bir takvim verilmiştir. (Takvimdeki her kutucuk bir haftayı göstermektedir.)
Bu tablodan aşağıdakilerin hangisine ulaşılamaz?
- A) Portakal türlerinden her birinin toplanma dönemi bir aydan fazla sürmektedir.
- B) Greyfurt türlerinin yetişme dönemi aralık ayında son bulmaktadır.
- C) Meyvelerin tüm türlerinin olgunlaşma süresi iki haftadan fazladır.
- D) Mandalinanın bütün türleri ilkbahar gelmeden toplanmaktadır.
16.
Cümlede yönelme, bulunma ve ayrılma bildirerek yüklemi tamamlayan ögeye yer tamlayıcısı denir.
Bu metinde numaralanmış cümlelerin hangisinde altı çizili bölüm yer tamlayıcısı değildir?
17.
Ampul, fener, mum gibi yapay ışık kaynaklarının; konumu, yönü, zamanı ve yoğunluğu bakımından yanlış kullanılmasına ışık kirliliği denir. Işık kirliliğinin, canlılar üzerinde olumsuz etkileri vardır. İnsanların uyku düzenlerinin bozulması, göç eden hayvanların yönlerini şaşırması, bitkilerin yapraklarını zamanından önce dökmesi gibi pek çok durum ışık kirliliğinin sonucudur. Tüm bunların dışında ışık kirliliği, gökyüzü gözlemleri için de büyük bir engeldir.
Aşağıdakilerden hangisi bu metindeki altı çizili ifade ile kastedilen bir durum değildir?
- A) Gök bilimi ile ilgili çalışmaların aksaması
- B) Hayvanların yaşam dengesinin bozulması
- C) İnsan hayatının olumsuz etkilenmesi
- D) Ağaçların biyolojik saatinin değişmesi
18.
“Topkapı’dan Topkapı’ya” Mustafa Kutlu’nun kaleme aldığı ve İstanbul’un belli bir bölgesindeki sokakları, kütüphaneleri, tarihî mekânları, sosyal yapıyı anlattığı yazılardan oluşan dosyaların birincisidir. Mustafa Kutlu, bu yazıların üç dosyadan oluştuğunu vurguluyor ( ) ikinci ve üçüncü dosyanın henüz kitaplaştırılmadığını belirtiyor ( ) Eserde ticari açıdan hareketli birçok mekân anlatılıyor ( ) Topkapı, Gülhane, Çemberlitaş ( )
Bu parçada yay ayraçla gösterilen yerlere sırasıyla getirilecek noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- A) (;) (.) (:) (…)
- B) (,) (.) (;) (…)
- C) (,) (!) (:) (.)
- D) (;) (.) (;) (.)
19.
Bir araştırmada atlara biri kızgın, diğeri mutlu görünen iki insanın fotoğrafı gösterilmiş. Birkaç saat sonra, fotoğrafı gösterilen kişiler -yüzlerinde kızgınlığı veya mutluluğu ortaya koyan herhangi bir ifade olmaksızın- atların karşısına getirilmiş. Atlar, fotoğrafta mutlu görünen kişiye karşı ılımlı yaklaşırken kızgın görünen kişiden uzaklaşmış.
Bu parçada sözü edilen araştırmadan atlarla ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- A) İnsanların yüz ifadelerini anlamlandırabilir.
- B) Diğer hayvan türlerine göre daha zekidir.
- C) İnsanlarla iletişim kurma şekilleri birbirlerinden farklıdır.
- D) Kendilerine yardım eden insanları hatırlayabilir.
20. Rıdvan, kitap sipariş etmek için bir siteye üye olacaktır. Bunun için şifre oluşturması gerekmektedir. Şifre belirleme kuralları aşağıda verilmiştir. Buna göre Rıdvan, aşağıdaki şifrelerden hangisini oluşturursa siteye üye olabilir?
- A) 46KkLL!S
- B) n27@ıRY
- C) a#Ez60T9&G
- D) B?vM34c1
