1. Öğretmen sınıfa iki adet lavabo pompası getiriyor. Lavabo pompalarını öğrencilerine gösterdikten sonra bunları aşağıdaki gibi karşılıklı gelecek şekilde sıkıştırıyor. Sonrasında sıkışmış halde olan pompaları öğrencilerinden ayırmalarını istiyor. Ancak öğrenciler bu pompaları ayırmakta oldukça zorlanıyorlar. Bu deney ile ilgili, I. Öğrencilerin zorlanmasının sebebi açık hava basıncının pompanın içindeki basınçtan daha büyük olmasıdır. II. Pompaların birleşim yerlerinden hava girmesi sağlanırsa, içerideki basınç açık hava basıncından daha fazla olur. III. Pompalar daha düşük atmosfer basıncı olan bir yere götürülürse birbirinden ayırmak daha kolay olur. ifadelerinden hangileri doğrudur?
- A) I ve III
- B) II ve III
- C) I, II ve III
- D) Yalnız I
2. Sıvı basıncı, sıvıların derinliği ve yoğunluğu ile doğru orantılıdır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi öğretmenin önerisi dikkate alınarak yapılmış en uygun makettir?
3. Özdeş balonlar eşit büyüklükte şişirildikten sonra üzerlerine şekildeki gibi özdeş iki fincan tabaklı ve tabaksız olacak şekilde yerleştirilerek aşağıdaki deneyler yapılmıştır. Bu deneyler ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) 2. Deney’de balonun patlamasında sıvı basıncı etkili olur.
- B) İki deneyin farklı sonuçlanması ağırlık farkından kaynaklanır.
- C) 2. Deney’de fincanda daha yoğun bir sıvı kullanılırsa balon patlamaz.
- D) 1. Deney’de fincanın altına daha küçük bir tabak konulursa balon patlar.
4. Etkinlik: Çubuk Makarnaların Gücü Amaç: Çubuk makarnaların üzerine tepsi konulduğunda kırılmadan kalmalarını sağlamak. Yapılışı: İstenilen sayıda makarna strafor köpüğe dik ve hepsi görülecek şekilde dizilmeli ve üzerlerine tepsi konulmalı. Sonuç: Etkinliği başarılı bir şekilde tamamlayan öğrencilerin oluşturdukları düzenekler aşağıdaki gibidir. Buna göre çubuk makarnaların strafor köpüklere uyguladığı basınçlar arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A) PL > PK > PN > PM
- B) PK = PL = PM = PN
- C) PN > PM > PK > PL
- D) PK = PL = PM > PN
5. Karadeniz’den Akdeniz’e doğru gidildikçe denizin tuzluluk oranı artar. Karadeniz’den Akdeniz’e doğru giden bir denizaltının seyahati boyunca verilen konumlarda, üzerinde oluşan sıvı basıncını gösteren grafik aşağıda verilmiştir. Verilenlere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- A) I ve II. konumlar arasındaki basınç değişiminde yoğunluk etkili olmuştur.
- B) II ve III. konum arasındaki basınç farkının nedeni yoğunluktur.
- C) III ve IV. konumlar arasındaki basınç değişiminde derinlik etkili olmuştur.
- D) I. konum III. konuma göre yüzeye daha yakındır.
6. Hazırlanan bir deney düzeneğine sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanıyor. Yapılan işlemler sonucunda K, L ve M noktalarındaki sıvı basınçlarını göstermek için aşağıdaki grafikler çiziliyor. Buna göre çizilen grafiklerden hangileri K, L ve M noktalarındaki sıvı basınçlarını doğru ifade etmektedir? (dsu>dyağ)
- A) K noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik
- B) K noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik
- C) K noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik
- D) K noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik
7. Sıkıştırılarak şekli bozulan bir pet şişenin önce yarısı sonra tamamı sıvı ile doldurulduğunda kapta meydana gelen şekil değişikliği aşağıda gösterilmiştir. Bu etkinlikle, I. Sıvılar temas ettiği yüzeylere basınç uygular. II. Sıvı basıncı derinlik ile doğru orantılıdır. III. Sıvı basıncı kabın şekline bağlı değildir. yargılarından hangilerinin doğruluğu kanıtlanabilir?
- A) Yalnız I
- B) I ve II
- C) I, II ve III
- D) Yalnız III
8. Bir grup öğrencinin yaptığı aşağıdaki etkinlikte, Etkinliğin sonunda öğrencilerden hiçbiri kâğıt topun şişenin içine girmesini sağlayamamıştır. Hatta çok hızlı üflendiğinde topun dışarı doğru hareket ettiği gözlenmiştir. Aşağıdakilerden hangisi kâğıt topun şişenin içine girmeme sebebini açıklamaktadır?
- A) Kâğıdın gereğinden fazla sıkıştırılarak yüzey alanının küçültülmesi
- B) Şişenin içindeki gaz basıncının açık hava basıncına eşit olması
- C) Kâğıdın ağırlığından dolayı şişenin ağzına uyguladığı basıncın az olması
- D) Üflerken oluşturulan basıncın açık hava basıncından çok olması
9. Kapalı bir kutudaki sıvının boşaltılması için yapılan deneyler ve bunların sonuçları aşağıda verilmiştir. Verilen deneylerden hangilerinde sıvıların basıncı iletme özelliği gözlenmektedir?
- A) II ve III
- B) I ve II
- C) Yalnız II
- D) Yalnız I
10. Özdeş tuğlalarla çevreleri eşit olan görseldeki havuzlar yapılmıştır. Bu havuz duvarlarının yere yaptığı basınçların sıralanabilmesi için, I. Havuzların yükseklikleri II. Kullanılan tuğlaların ebatları III. Kullanılan tuğlaların ağırlıkları niceliklerinden hangilerinin bilinmesi yeterlidir?
- A) II ve III
- B) Yalnız I
- C) I ve III
- D) I, II ve III
11. Belli bir bölgeden; yıl içinde, farklı günlerde hep aynı saatte Güneş’in fotoğrafı çekilerek elde edilen şekle günizi denir. Bir araştırmacı, çektiği fotoğrafları yıl sonunda birleştirerek aşağıdaki görseli elde etmiş ve Güneş’in bu bölgeye en dik açıyla geldiği tarihi görselde işaretlemiştir. (Güneş ok yönünde hareket etmektedir.) Günizi fotoğrafına bakan bir öğrencinin yaptığı, I. Güneş, K konumundayken birim yüzeyi L konumuna göre daha fazla ısıtır. II. Güneş, L konumundan M konumuna doğru hareket ederken sonbahar mevsimi yaşanır. III. Güneş’ten gelen enerji miktarı M konumunda en azdır. yorumlarından hangileri doğrudur?
- A) Yalnız I
- B) I, II ve III
- C) Yalnız II
- D) II ve III
12. 21 Aralık tarihinde birim yüzeye düşen enerji miktarı aşağıdaki görselde verilmiştir. Görselde her renk birim yüzeye düşen farklı miktarlardaki Güneş enerjisini ifade etmektedir. Buna göre verilen tarihler için, renklendirmelerinden hangileri doğrudur?
- A) I ve II
- B) Yalnız I
- C) II ve III
- D) I, II ve III
13. Ağaçlar büyürken gövdelerinde ilkbahar aylarında açık renkli, yaz aylarında ise koyu renkli halkalar oluşur. Yağışın bol olduğu yıllarda halkalar daha geniş olurken, az olduğu yıllarda ise dar olur. Klimatologlar yaş halkalarını ardı ardına dizerek barkod benzeri açıklı koyulu renk dizilim modelini oluşturur. 2020 yılının sonlarında incelenen bir ağaca ilişkin renk dizilim modeli aşağıda gösterilmektedir. Verilenlere göre bölgenin iklim ve hava olayları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A) Art arda kuraklığın yaşandığı yıllar olmuştur.
- B) Yaş halkalarına bakılarak yağış türü tahmin edilemez.
- C) 2001 yılındaki hava olayları bu ağaç türünün büyümesi için elverişlidir.
- D) İklim hakkında yorum yapmak için ilk beş yıldaki dizilim modeline bakmak yeterlidir.
14. Özdeş masa lambaları ve termometrelerin kullanıldığı düzenekte lambalar 5 dakika boyunca açık kalmış ve gözlem yapılmıştır. Yapılan bu deney ile, I. Lambanın eğimi — Aydınlanma alanı II. Aydınlanma alanı — Termometredeki sıcaklık III. Lambanın eğimi — Lambanın yaydığı enerji değişkenlerinden hangileri arasındaki ilişki kontrol edilebilir?
- A) I ve II
- B) I ve III
- C) I, II ve III
- D) II ve III
15. Birden fazla besin zincirinin iç içe geçmesiyle oluşan beslenme şekline besin ağı denir. Besin ağındaki canlıların sayıları birbirine bağlı olarak değişir. Aşağıda bir besin ağı ve bu besin ağında yer alan eşek arısı sayısının belirli zaman aralıklarındaki değişimini gösteren grafik verilmiştir. Grafikte verilen değişimin, besin ağındaki diğer canlıların sayılarının değişmesinden kaynaklandığı bilinmektedir. Buna göre, verilen zaman aralıklarında eşek arısı sayısının değişimi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanır?
- A) Güve ve ot sayılarındaki artma - Yılan sayısındaki azalma - Örümcek sayısındaki artma
- B) Yılan sayındaki artma - Kuş sayısındaki artma - Yılan ve güve sayılarındaki artma
- C) Güve sayısındaki artma - İguana ve kuş sayılarındaki artma - Karınca sayısındaki artma
- D) Örümcek sayısındaki azalma - Karınca sayısındaki azalma - Ot ve yılan sayılarındaki artma
16. Aşağıdaki görselde bir geyik topluluğunun yaptığı göç ve bu göçün bazı sonuçları anlatılmıştır. Buna göre göçe bağlı yaşanan olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) Topluluktaki ince postlu geyiklerin soyu tükenmiştir.
- B) Hem kalın hem ince postlu geyikler doğal seçilime uğramıştır.
- C) Kalın postlu geyik sayısının artması tür içi varyasyonu artırmıştır.
- D) İnce postlu geyiklerin ölmesi mutasyona uğramalarından kaynaklanır.
17. Bir öğrenci, gündüz sürelerinden hareketle şehirlerin özelliklerini belirlemek istiyor. Bunun için K, L, M ve N şehirlerinin mevsim başlangıç tarihlerindeki gündüz sürelerini araştırıyor ve araştırma sonuçlarına göre aşağıdaki grafikleri çiziyor. Grafiğe göre öğrencinin şehirlerle ilgili belirlediği aşağıdaki özelliklerden hangisi yanlıştır?
- A) Güneş ışınları L şehrine yıl boyunca dik veya dike yakın açılar ile gelmiştir
- B) 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde tüm şehirlerde gece süreleri eşittir.
- C) K ve M şehirleri, Kuzey yarım kürede bulunmaktadır
- D) Güneş ışınları, 21 Aralık’ta N şehrine K şehrinden daha küçük açıyla gelmiştir.
18. Havadaki nem, kendisinden daha soğuk bir yüzeye temas ettiğinde gerçekleşen ısı alışverişi sonucu sıvı hâle geçer. Mühendisler çöl ikliminin yaşandığı yerlerde su sıkıntısı çekilen bölgelerin ihtiyacını karşılamak için sabah saatlerinde havadaki nemi toplayıp içme suyuna dönüştürebilen kuleler tasarlamışlardır. Bu kulelerdeki bambudan yapılmış ağlar, günde yaklaşık 100 litre su toplamaktadır. Görseldeki kulede küçük bir alana mercek ile bakıldığında ağlar üzerinde oluşan su damlacıkları görülmektedir. Buna göre su toplama kuleleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) Üzerinde hâl değişiminin gerçekleştiği yapının öz ısısı su buharından yüksektir.
- B) Kuleyi oluşturan ağların sıcaklığı havadaki su buharının sıcaklığından daha azdır.
- C) Bu kulelerdeki su oluşumu yoğuşma olayına dayanır.
- D) Su toplama esnasında ağların üzerinde çiy oluşumu gerçekleşir.
19. Bir öğretmen, öğrencilerinden bir hipotezin doğruluğunu test etmelerini istemiştir. Bunun için öğrenciler aşağıdaki özdeş deney malzemelerini kullanarak kaykay modelleri yapmışlardır. Öğrenciler, bu iki kaykay modelinin üzerine eşit sayıda tuğlayı aynı şekilde yerleştirip okul bahçesindeki toprak zeminde taşıyarak hipotezin doğru olup olmadığını araştırmışlardır. Yapılan kaykay modelleri ile test edilerek doğrulanan bu hipotez aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tuğla sayısı azalırsa zemine uygulanan basınç azalacağından tekerleklerin zeminde bıraktığı iz azalır.
- B) Yüzey alanı azaldıkça yere etki eden basınç artar ve tekerleklerin zeminde bıraktığı iz derinleşir.
- C) Tuğla sayısı artarsa zemine uygulanan basınç artacağından tekerleklerin yerde bıraktığı iz değişir.
- D) Yüzey alanı arttıkça tuğlalara etki eden basınç azalır ve böylece tuğlalar kırılmadan taşınabilir.
20. Sıvı basıncı yoğunluk ve derinlik ile doğru orantılıdır. Bir öğrenci, basınç sensörü ve lambalardan oluşan özdeş iki devre kuruyor. Sensörleri, şişelerin tabanlarına; ampulleri de şişelerin üst kısmına gelecek şekilde devreleri yerleştiriyor. Sensörler, şişelerin tabanlarındaki sıvı basıncı ile doğru orantılı olarak ampullerin parlaklığını değiştiriyor. Öğrenci, şişelerin içine türü ve miktarı bilinmeyen sıvılar koyduğunda K ampulünün L ampulünden daha parlak yandığını gözlemliyor. Yapılan deney ile ilgili aşağıdakilerden hangisinin doğruluğu kesin değildir?
- A) L ampulünün parlaklığının artması için II. şişedeki sıvı daha yoğun bir sıvı ile değiştirilmelidir.
- B) L ampulünün K ampulünden daha parlak yanması için II. şişedeki sıvı miktarının değiştirilmesi yeterlidir.
- C) Şişelerdeki sıvının türü aynı ise II. şişede daha az sıvı vardır.
- D) Şişelerdeki sıvıların hacmi eşit ise K ampulünün daha parlak yanmasında yoğunluk etkili olmuştur.
