1. Yordama geçerliliğinde en zor ve önemli nokta ölçütün doğru bir biçimde belirlenmesidir. Buna göre ölçütün belirlenmesinde dikkat edilmesi gereken noktalardan hangisi yanlıştır?
- A) Ölçüt, ölçme aracının yordamaya çalıştığı değişkenle doğrudan ilgili olmalıdır.
- B) Bireylerin özelliğini gerçekten yansıtan, nesnel ve güvenilir bir ölçüt olmalıdır.
- C) Elde edilmesi kolay ve ekonomik olmalıdır.
- D) Ölçüt; kararsız olmalı, günden güne değişmelidir.
- E) Açıktır ki kendisi kararsız olan bir özellik hiçbir araçla yordanamaz.
2. Psikometrik niteliklerle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
- A) Ölçme araçlarından elde edilen puanların geçerliliği ve güvenilirliğinden bahsedilebilir.
- B) “Geçerlilik ve güvenilirlik bir varlık-yokluk sorunu değil, derece sorunudur.” diyemeyiz.
- C) Bir ölçme aracının geçerliliği ve güvenilirliğinden bahsedilemez.
- D) Bir test güvenilir ise geçerli olmayabilir; ancak bir test geçerli ise büyük olasılıkla güvenilirdir.
- E) Güvenilirlik, geçerlilik için bir ön şart; ancak yeterli şart değildir.
3. Bu geçerlilik türü alanyazında hâlihazır geçerlilik, benzer ölçekler geçerliliği, uygunluk geçerliliği adı ile de anılmaktadır.…………… geçerlilik sorgulamalarında ölçüt puan eş zamanlı olarak elde edilebilir. Geliştirilen ölçme aracı ile ilişkili olabilecek nitelikleri ölçen ve geçerliliği yüksek bir aracın puanı ölçüt puan olarak ele alınabilir. Daha sonra geliştirilen ölçme aracı ve ölçüt araç aynı zamanda uygulanıp iki araçtan elde edilen puanlar arasındaki ilişki incelenir. Buna göre metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Zamandaş
- B) Ölçüt Dayanıklı
- C) Kapsam
- D) Yordama
- E) Yapı
4. Geçerlilik tüm hata kaynaklarından etkilenirken klasik test kuramına göre güvenilirlik yalnızca ……. hatalardan etkilenir. Metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Tesadüfî
- B) Sistematik
- C) Sabit
- D) Karmaşık
- E) Basit
5. .. bir ölçme aracı, aynı özellikle ilgili olarak arka arkaya yapılan ölçmelerde yaklaşık olarak aynı sayısal sonucu verir; diğer bir ifadeyle bir test, aynı gruba iki ya da üç kez uygulandığında gruptaki her bir kişi bütün uygulamalarda yaklaşık olarak aynı puanı almalıdır. Bir testin ölçmek istediği özelliği ölçebilmesi için o testin söz konusu olan özelliği kararlı olarak ölçmesi gerekir. Metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Geçerli
- B) Ekonomik
- C) Güvenilir
- D) Dayanıklı
- E) Kullanışlı
6. Belirtke tablosunun hazırlanması: Bir ………….. geçerliliği sorgulamasında öncelikle ölçmeye konu olan içerik dâhilinde davranışların belirlenmesi gerekir. Bu noktada en çok kullanılan yöntemlerden biri belirtke tablosu hazırlamaktır. Öğretmen satırda davranışları, sütunda hedefleri yazar; belirlediği madde sayısı doğrultusunda davranış ve hedefleri yeterli ve dengeli bir biçimde temsil eden alanları seçer. Geçerlilikle ilgili yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Yapı
- B) Ölçüt Dayanıklı
- C) Kapsam
- D) Zamandaş
- E) Yordama
7. ………., en az iki değişken arasında karşılıklı bir ilişki bulunup bulunmadığı, eğer ilişki varsa bu ilişkinin yönü ve miktarı hakkında bilgi veren istatistik bir tekniktir. “r” ile sembolize edilir. Örneğin • Öğrencilerin derse ilişkin tutumları ile ders başarıları arasında bir ilişki var mıdır? • Öğretmenlerin ders saati yükleri ile iş doyumları arasında bir ilişki var mıdır? • Saç uzunluğu ile zekâ arasında bir ilişki var mıdır? Metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Doğru Orantı
- B) Pozitif İlişki
- C) Ters Orantı
- D) Korelasyon
- E) Negatif İlişki
8. Korelasyon ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
- A) Sıfır korelâsyon, iki değişken arasında sistematik bir ilişkinin olmadığı anlamına gelir ve bu duruma mükemmel ilişki de denir.
- B) Ders çalışma süresi ile sınav notu ya da gelir ile tüketim arasında pozitif bir korelâsyonun elde edilmesi beklenir.
- C) Korelâsyon -1 ile 1 arasında değer alır ve bu iki değer arasında matematiksel olarak sonsuz birim vardır.
- D) Negatif korelâsyon, iki değişken arasında ters orantılı ilişki anlamına gelir.
- E) Pozitif korelâsyon iki değişken arasında doğru orantılı ilişki anlamına gelir.
9. Ölçme araçlarının psikometrik nitelikleri şu durumlara göre değişebilir: (I) Ölçme amacının değişmesi (II) Uygulama grubunun değişmesi (III) Dilin eskimesi/değişmesi (IV) Maddelerde ve/veya alt ölçeklerde yapılan değişiklikler (V) Farklı kültürler (VI) Kuramsal bilgi birikiminde değişiklikler. Yukarıdaki bilgilerden kaç tanesi doğrudur?
10. Yordama geçerliliği ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
- A) Ölçme araçlarının çoğunda bireylerin geçmişteki davranışlarının kestirilmesi söz konusudur.
- B) Yordama geçerliliği, ölçme aracının kestirim işini ne ölçüde doğru ve isabetli yaptığı ile ilgili bir sorgulamadır.
- C) Yordama, eldeki sınanabilir veriden yola çıkarak geleceğe, henüz gerçekleşmemiş bir olguya ilişkin yapılan tahmindir.
- D) Yordama, tahmin demektir ancak her tahmin yordama değildir.
- E) Bir tahminin yordama olabilmesi için elde geçerli ve güvenilir bir veri olması ve bu verinin sınanabilir olması gerekir.
11. “………. geçerliliği bir testin ölçülmek istenen davranışları ne derece içerdiğiyle ilgilidir. Ne amaçla kullanılırsa kullanılsın test, ölçmeye konu olan davranışları yeterli ve dengeli bir biçimde temsil etmelidir. Bir testin ………. geçerliliğinin yüksek olduğunun söylenebilmesi için ‘testteki soruların/maddelerin ölçülecek özellikler evrenini (konu kapsamını/içeriği) yeterli ve dengeli bir biçimde ölçüyor olması ve her bir sorunun/maddenin ölçmek istediği özelliği doğrudan ölçmesi, diğer bir deyişle kazanımla doğrudan ilgili olması’ gerekir. Testin ……. geçerliliğinin yüksek olduğunun söylenebilmesi için bu iki kriter birden sağlanmalıdır. Geçerlilikle ilgili yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Yapı
- B) Yordama
- C) Ölçüt Dayanıklı
- D) Zamandaş
- E) Kapsam
12. …….. geçerliliği, bir testin dayandığı kuramsal temelleri ne derece iyi örneklediğiyle ilgilidir. İnsan davranışları ve özellikleri çoğunlukla soyut bir yapıya sahiptir. Zekâ, sevgi, merak, sosyal uyum ve ruh sağlığı gibi soyut kavramları psikolojik testlerle ölçebilmek için önce bu kavramların içeriğinin bilinmesi gerekir. Birey ne tür davranışlar gösterdiği zaman hangi niteliklerin varlığına ya da yokluğuna karar verilebileceğine ilişkin ölçütler geliştirilmesi gerekmektedir. ………… geçerliliği bir yandan testin ölçtüğü niteliklerin neler olduğunu araştırma, diğer yandan testi alan kişilerin elde ettikleri puanların ne anlama geldiğini açıklama çabalarıyla ilgilidir.Bir kişi, geleneksel aile biçimi ile çocuk yetiştirme biçimi arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla bir ölçek geliştirip bu ölçeğin …………. geçerliliğini ortaya koymak istediğinde, geleneksel aile yapısı ve çocuk yetiştirme kavramlarının ne anlamlara geldiğini, ölçme aracındaki maddelerin bu anlamlara uygunluğunu araştırarak ……….. geçerliliği konusunda karar verebilir.” Geçerlilikle ilgili yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
- A) Zamandaş
- B) Yapı
- C) Kapsam
- D) Ölçüt Dayanıklı
- E) Yordama
13. Zeynep, sınıfta yeni başlayan ve konuşmakta zorlanan bir öğrenciyle yakından ilgilenmiştir. Onunla teneffüslerde vakit geçirmiş, arkadaş grubuna dahil olmasına yardımcı olmuştür. Bu sayede öğrencinin kendine güveni artmış ve sınıfa uyumu hızlanmıştır. Zeynep’in davranışı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde öne çıkan hangi erdemle doğrudan ilişkilidir?
- A) Vatanseverlik
- B) Estetik duyarlılık
- C) Eleştirel düşünme
- D) Girişimcilik
- E) Merhamet
14. Emir, sosyal medyada Türkçenin yanlış ve özensiz kullanıldığını fark etmiş ve bu konuda farkındalık oluşturmak istemiştir. Arkadaşlarıyla birlikte “Diline Sahip Çık!” başlıklı bir okul içi kampanya yürütmüştür. Etkinlik kapsamında posterler hazırlanmış, küçük yarışmalar düzenlenmiştir. Emir’in bu davranışı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında en çok hangi değerle örtüşmektedir?
- A) Estetik
- B) Sorumluluk
- C) Saygı
- D) Girişimcilik
- E) Vatanseverlik
15. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde yer alan kavramsal becerilerden biri değildir?
- A) Yansıtma
- B) Sınıflandırma
- C) Tahmin etme
- D) Çözümleme
- E) Etiketleme
16. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde yer alan “ontolojik bütünlük” yaklaşımı aşağıdakilerden hangisini vurgular?
- A) Bireyin sadece akademik hedeflerine ulaşması
- B) İnsan varlığının bütün yönleriyle dikkate alınması
- C) Eğitimin yalnızca fiziksel gelişime odaklanması
- D) Bilginin ezberlenerek aktarılması
- E) Rekabetçi bireyler yetiştirilmesi
17. Arda, okul bahçesinde yere düşmüş ve ıslanmış bir kitap bulmuştür. Kitabın sahibini bulamayınca, zarar görmemesi için kütüphaneye teslim etmiş ve ertesi gün öğretmene bilgi vermiştir. Ayrıca sınıf panosuna kitapla ilgili bir not asmıştır. Arda’nın bu davranışı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında aşağıdakilerden hangisiyle en güçlü biçimde ilişkilidir?
- A) Bireysel farklılık
- B) Ahlaki tutarlılık
- C) Zihinsel yeterlilik
- D) Sanatsal yetenek
- E) Teknik donanım
18. Okulun kütüphanesinde kitapların kategorilere göre ayrılmadığını fark eden Mert, öğretmenine bu durumu bildirmiş ve bir etiketleme sistemi önerisinde bulunmuştür. Gönüllü bir grupla çalışarak kitapları türlerine göre ayırmış ve kullanıcılar için kolaylık sağlamıştır. Mert’in bu tutumu aşağıdakilerden hangisiyle en çok ilişkilidir?
- A) Sosyal-duygusal denge
- B) İnisiyatif alma ve problem çözme
- C) Görsel öğrenme becerisi
- D) Geleneksel bilgi aktarımı
- E) Estetik farkındalık
19. Aksiyolojik olgunluk, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ne göre aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
- A) Bilişsel yeterliliklerin teknik sınavlarla ölçülmesi
- B) Öğrencinin değer temelli estetik ve ahlaki yargı geliştirmesi
- C) Akademik olarak başarılı bireylerin öne çıkarılması
- D) Öğrenme süreçlerinde yalnızca ezbere dayalı ilerleme
- E) Sadece kurallara uyan bireyler yetiştirilmesi
20. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin nihai hedefi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Sınav başarılarını artırmak
- B) Bireyci ve rekabetçi toplumu beslemek
- C) Ahlaklı, erdemli, bilge ve yetkin insan yetiştirmek
- D) Akademik sıralamada öne geçmek
- E) Ezber odaklı eğitim sistemini sürdürmek
