1. Sürdürülebilir gıda üretim sistemi olan akuaponik, geleneksel balık yetiştiriciliği ile topraksız tarım üretiminin birleştirilmesinden oluşur. Bu sistemin çalışma prensibi aşağıda verilmiştir. Yapılan bu uygulamadan hareketle aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?
- A) Sistemde zararlı amonyaktan arındırılan suyun tamamı balık tankına geri dönmektedir.
- B) Üretilen bitkilerin balıklar tarafından tüketilmesiyle kendi kendine yeten bir ekolojik sistem oluşmuştur.
- C) Balıkların solunumu sonucu açığa çıkan ve suda çözünen CO2 gazını bitkiler fotosentez için kullanılır.
- D) Balık atıklarının bitkilerin kullanacağı azotlu bileşikler haline dönüştürülmesi azot döngüsüne örnektir.
2. Görselde Karadeniz Bölgesi’nde ulaşımı sağlamak için yapılan teleferik sistemi verilmiştir. Bu teleferik tasarlanırken aşağıdakilerden hangisi amaçlanmıştır?
- A) Yoldan kazanç sağlamak
- B) Enerjinin büyüklüğünü değiştirmek
- C) Kuvvetten kazanç sağlamak
- D) Kuvvetin yönünü değiştirmek
3. Asetik asit yumurta kabuğundaki kalsiyum karbonat ile reaksiyona girer ve kabarcıklar halinde karbondioksit gazını açığa çıkartır. Toz hâline getirilmiş yumurta kabuğu bazı çözeltilere ilave edilmiş ve sonuçlar tabloda gösterilmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisine kesinlikle ulaşılır?
- A) M çözeltisi mavi turnusol kâğıdına etki eder.
- B) K ve L çözeltilerinin pH değeri 7’den büyüktür.
- C) N çözeltisi metil oranja etki eder.
- D) K ve N çözeltilerinin türü aynıdır.
4. Sadece ışık şiddetinin farklı olduğu ortamlarda özdeş fasulye tohumlarından elde edilen bitkilerin görselleri aşağıda verilmiştir. Bu görsellerle ilgili olarak; 1. öğrenci fasulye tohumlarında düşük ışık şiddetinde kalıtsal bir değişikliğin olduğunu iddia etmiştir. 2. öğrenci bu değişimin kalıtsal olmadığını, çevresel faktörlerin gen işleyişinde bir değişiklik oluşturduğunu iddia etmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisini yapan öğrenci iddiasının doğruluğunu kanıtlar?
- A) Görsel II’den elde edilen tohumları düşük ışık şiddetinde yetiştirerek çok yapraklı, normal boyda fasulye elde eden 2. öğrenci
- B) Görsel II’den elde edilen tohumları yüksek ışık şiddetinde yetiştirerek çok yapraklı, uzun boylu fasulye elde eden 1. öğrenci
- C) Görsel I’den elde edilen tohumları normal ışık şiddetinde yetiştirerek çok yapraklı, normal boyda fasulye elde eden 2. öğrenci
- D) Görsel I’den elde edilen tohumları yüksek ışık şiddetinde yetiştirerek çok yapraklı, uzun boylu fasulye elde eden 1. öğrenci
5. Aralarında beslenme ilişkisi bulunan K, L ve M türlerinin belli bir zaman diliminde bir bölgedeki birey sayıları grafikteki gibi değişmiştir. Grafikten yola çıkarak aşağıdakilerden hangisi doğru olabilir?
- A) K ve L, M’yi besin olarak kullanmaktadır.
- B) K olmadan M sürekli artış gösterir.
- C) K, M’nin gelişimini olumlu etkilemiştir.
- D) M, L’nın yumurtalarıyla beslenmiştir.
6. Araçlarda güvenli bir sürüş için yolların sıcaklığına göre sürati ayarlamak çok önemlidir. Yolun sıcaklığı azaldıkça aracın yol tutuşu azalacağından sürati de azaltılmalıdır. Bu bilgiden hareketle bir öğrencinin, gelecekte kullanılabilecek sürücüsüz araçlar için robotik kodlama ile yaptığı yazılım, aracın süratini yolun sıcaklığı ile orantılı bir şekilde ayarlamaktadır Yazılımı test etmek için K ve L maddelerinden yapılmış eşit uzunluktaki üç yola aynı miktarda ısı vererek özdeş araçlar yarıştırılmış ve III. yolu kullanan araç 2. olmuştur. Verilenlere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- A) K’nin öz ısısı L’den yüksektir.
- B) III. yolda K ve L farklı uzunluklarda kullanılırsa sıralama değişmez.
- C) III. yolda L’nin kullanıldığı kısım artırılırsa bu yolu kullanan araç birinci olur.
- D) Yolların öz ısının yüksek olması araçların süratini artırmıştır.
7. Bir bölgede öğle vakti bir cismin gölgesinin yönü o bölgenin bulunduğu yarım küreyi verir. Görselde bir şehir üzerinde üç farklı günde öğle vakti Güneş’in konumu verilmiştir. Verilen bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle tespit edilemez?
- A) Şehrin Dünya üzerinde hangi yarım kürede olduğu
- B) K gününün gün/ay olarak tarihi
- C) L gününün gün/ay olarak tarihi
- D) K ve M günlerinin hangi mevsimde yer aldığı
8. Aşağıda bir gazete haberi verilmiştir Bu haberin devamına aşağıdaki ifadelerden hangisi getirilemez?
- A) Bakterilerin genetik yapılarının mutasyona uğraması
- B) Virüslerin genetik yapılarını zaman içerisinde değiştirmesi
- C) İnsan DNA’sının antibiyotiklere karşı direnç geliştirerek mutasyona uğraması
- D) Doğal seçilim ile antibiyotiğe karşı dirençli bakterilerin hayatta kalması
9. Atmosferimizdeki hava, ağırlığından dolayı temas ettiği yüzeylere basınç uygular. Bu basınç, açık hava basıncı olarak isimlendirilir. Aşağıda bir kuş kafeslerinde bulunan suluğun doldurulması sonucu oluşan durum gösterilmiştir. depolarından hangileri yerleştirildiğinde sıvı taşmaz? (Vitaminli suyun yoğunluğu sudan büyüktür.)
- A) I ve II
- B) II ve III
- C) Yalnız I
- D) I, II ve III
10. K, L ve M basit makinelerinin ayrı ayrı P cismini kaldırabilmek için uyguladıkları kuvvetler Grafik I’de gösterilmiştir. Bu basit makineler ile P cismini kaldırabilmek için Şekil I’deki düzenek oluşturulmuştur. Verilenlere göre aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?
- A) K’nin kuvvet kazancına etkisi vardır.
- B) Düzeneğin P cismine uyguladığı kuvvet cismin ağırlığından küçüktür.
- C) L yoldan kazanç sağlayan bir kaldıraç çeşididir.
- D) M basit makinesi sistemde iki tane kullanılmıştır.
11. Şekildeki periyodik tabloda koyu renk ile gösterilen elementlerin son katmanlarındaki elektron sayılarının toplamı kaçtır?
12. l. lsı; Sıcaklığı yüksek olan maddeden sıcaklığı düşük olan maddeye aktarılan enerjidir. ll. Sıcaklığı aynı kütleleri farklı olan maddeler arasında ısı alışverişi gerçekleşir. lll. Sıcaklık bir enerji çeşididir. Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
- A) I ve III
- B) I ve II
- C) I, II ve III
- D) Yalnız I
13. Çözeltilerdeki pH değeri değiştikçe renk değişimine neden olan maddelere indikatör veya ayıraç denir. Örneğin kırmızı lahana suyu indikatör özellik gösteren bir maddedir. pH değeri yaklaşık olarak 7 olan nötr kırmızı lahana çözeltisinin rengi mor olup bu çözeltinin farklı pH değerlerinde dönüşeceği renklere ait görsel aşağıdaki gibidir. Özdeş dört behere eşit miktarda kırmızı lahana çözeltisi konularak sırasıyla beherlere saf su, toz sabun ve limon suyu ilave ediliyor. Başlangıçta mor renkli olan kırmızı lahana çözeltilerine belirtilen maddeler eklendiğinde çözeltilerin dönüşeceği renklerin hangi seçenekteki gibi olması beklenir?
14. Basınç, birim yüzeye etki eden dik kuvvet olarak tanımlanır. Basınçla ilgili deney yapmak isteyen bir öğrenci, • Sivri uçları yukarıda kalacak şekilde tahta levhalardan birine bir çivi, diğerine yirmi çivi çakıyor. • İçlerine eşit miktarda su doldurulmuş özdeş balonları eşit yükseklikten çivilerin üzerine bırakıyor. Öğrenci I. Düzenek’teki balonun patladığını, II. Düzenek’teki balonun ise patlamadığını gözlemliyor. Buna göre öğrencinin deneye ilişkin yaptığı yorumlardan hangisi yanlıştır?
- A) II. Düzenek’te çivi sayısının fazla olması, çivilerin balona uyguladığı katı basıncını azaltmıştır.
- B) Çivi uçları sivri olduğu için basınç artmış, çivilerin tahta levhaya çakılması kolaylaşmıştır.
- C) Temas anında I. Düzenek’teki balonun birim yüzeyine etki eden dik kuvvet, II. Düzenek’teki balondan daha fazladır.
- D) I. Düzenek’teki balonun patlamasının sebebi, bu balonun içindeki sıvı basıncının diğerinden büyük olmasıdır.
15. Aşağıda bazı canlı türlerinin kromozom sayıları belirtilmiştir. Verilen görsellere bakılarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
- A) Farklı türe ait canlıların kromozom sayıları aynı olabilir.
- B) Kromozom sayıları canlıların gelişmişliği hakkında bilgi veremez.
- C) Farklı türlerin DNA’larının nükleotid dizilimleri aynı olabilir.
- D) Kromozom sayısı canlı türlerinde farklılık gösterebilir.
16. Ali, bezelyelerde çiçek renginin kalıtımı üzerine yaptığı araştırma sonuçlarında topladığı verileri grafiklerle göstermiştir. Ali’nin yaptığı bu araştırmalardan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
- A) 3. Grafik’te çaprazlanan beyaz çiçekler ile oluşan beyaz çiçeklerin genotipleri birbirinden farklıdır
- B) 1. Grafik’te çaprazlanan mor çiçekli bezelyelerin genotipi heterozigottur.
- C) Mor çiçek geni baskın, beyaz çiçek geni çekiniktir.
- D) 2. Grafik’te oluşan bezelyelerin tamamının genotipi heterozigottur.
17. Maddelerin kimyasal değişime uğrayarak yeni maddeleri oluşturma sürecine kimyasal tepkime denir. Aşağıda bir kimyasal tepkimeye ait molekül modeli gösterilmiştir. Buna göre K, L ve M maddeleri ile ilgili, I. M maddesinin kütlesi K ve L maddelerinin toplam kütlesinden daha fazladır. II. M maddesinin fiziksel ve kimyasal özellikleri, K ve L maddelerininkinden farklıdır. III. Tepkimeye girenler ve çıkanlar tarafındaki atom sayıları aynıdır. yorumlarından hangileri doğrudur?
- A) II ve III
- B) Yalnız II
- C) I, II ve III
- D) Yalnız I
18. Tüm sıvılar, içinde bulundukları kabın her tarafına yoğunlukları ve derinlikleri ile doğru orantılı olarak basınç uygular. Özdeş kaplara şekilde belirtilen miktarlarda, birbirinden farklı cins iki sıvı dolduruluyor. K noktasına etki eden sıvı basıncının L noktasındaki sıvı basıncından büyük olduğu sonucuna ulaşan bir öğrenci, sıvıların yoğunluklarıyla ilgili, I. 1. sıvının yoğunluğu, 2. sıvının yoğunluğundan büyük olabilir. II. İki sıvının yoğunlukları eşit olabilir. III. 2. sıvının yoğunluğu, 1. sıvının yoğunluğundan büyük olabilir. çıkarımlarından hangilerine ulaşabilir?
- A) I ve II
- B) II ve III
- C) I, II ve III
- D) Yalnız I
19. Aşağıdaki görselde 21 Haziran tarihinde Dünya’nın Güneş karşısındaki durumu gösterilmiştir. Buna göre 21 Haziran’da, I. Güney Yarım Küre’de en uzun gece yaşanır. II. Dünya üzerindeki tüm noktalarda gece - gündüz süreleri eşitlenir. III. Kuzey Yarım Küre’de sonbahar mevsimi sona erer, kış mevsimi başlar. durumlarından hangileri yaşanır?
- A) Yalnız II.
- B) I ve III.
- C) I, II ve III.
- D) Yalnız I.
20. Kimyasal değişim : Maddenin yapısının değişerek yeni maddeler oluşmasıdır. Fiziksel değişim : Maddenin yalnız görünüşünde meydana gelen değişimlerdir. Aşağıdaki tabloda kâğıt, patates, gümüş ve limona uygulanan bazı işlemler, karşılarında belirtilmiştir. Uygulanan işlemlerden kimyasal değişime neden olanlar boyandığında aşağıdaki seçeneklerden hangisi elde edilir?
