1. (I) Allah, insanı akıl ve irade sahibi bir varlık olarak yaratmıştır. (II) Bu sebeple insan dünyadayken yaptığı küçük büyük her işten ahirette hesaba çekilecektir. (III) Bu bağlamda kader insanın hata ve yanlışlarına bir bahane kapısı olarak görülmekten çıkarılmalıdır. (IV) Zira kader, insanın yaptığı kötü işlerin sebebi değil sonucu olarak algılandığında bireyler kötülüklerden uzaklaşmaya gayret ederek tüm yaşamlarında daha hassas ve dikkatli olacaklardır. Bu metin ile ilgili aşağıdakilerden hangisini söylemek doğru olmaz?
- A) IV. cümlede, doğru bir kader anlayışının insan davranışlarına yönelik etkilerinden bahsedilmektedir.
- B) II. cümlede, insanın sorumluluk sahibi bir varlık olduğu vurgulanmaktadır.
- C) III. cümlede, kader ile hurafe ve batıl inançlar arasındaki ilişkiye atıfta bulunulmaktadır.
- D) I. cümle, insanın bilinçli davranışlar sergileme yetisine sahip olduğunun kanıtıdır.
2. Aşağıdaki görselde suyun belirli bir süreçte gerçekleşen dolaşımı anlatılmaktadır. Bu görsel, I. “…Rahman’ın yaratmasında hiçbir uyumsuzluk göremezsin. Gözünü çevir de bir bak, bir bozukluk görebiliyor musun?” (Mülk suresi, 3. ayet) II. “Gökten uygun ölçüde yağmur indirir, onu yeryüzünde tutarız. Kuşkusuz bizim onu gidermeye de gücümüz yeter.” (Mü’minûn suresi, 18. ayet) III. “Onlar, gökleri ve yeri yaratan Allah’ın kendi benzerlerini yeniden yaratmaya kadir olduğunu görmediler mi? Allah onlar için hakkında hiçbir şüphe bulunmayan bir ecel belirlemiştir...” (İsrâ suresi, 99. ayet) ayetlerinden hangilerinin mesajı ile aynı doğrultudadır?
- A) Yalnız I
- B) II ve III
- C) I, II ve III
- D) I ve II
3. GÖRMEDİM, DUYMADIM, BİLMİYORUM… İnsan, Allah’ın yarattığı varlıklar içerisinde akıl ve irade sahibi olması ile farklı bir yere sahiptir. Aklı ile iyiyi kötüden ayırt eden insan, iradesi ile tercihlerde bulunur. Yaptığı bu tercihlerin sonuçlarından da hesaba çekilir. Ancak bu gerçek karşısında bazı kişiler “Görmedim, duymadım, bilmiyorum...” tavrını sergileyerek umursamaz bir yaklaşım içerisine girerler. Bu durum A’râf suresi, 179. ayette şöyle dile getirilir: “Onların kalpleri vardır ama kavramazlar, gözleri vardır ama görmezler, kulakları vardır ama işitmezler. Parçada sözü edilen tavrı sergileyen kişi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) Fıtrata uygun hareket etmektedir.
- B) Sorumluluktan kaçınmaktadır.
- C) Öz denetim sahibidir.
- D) Cüzi iradesinin farkındadır.
4. Kötü yaşam koşullarında yetişmiş; biri girişken ve başarılı olmuş, diğeri ise hayata küsmüş iki kardeş varmış. Hayata kendini kapayana niçin bu durumda olduğu sorulduğunda, “Hâlimizi görüyorsunuz; başka ne yapabilirdim ki?” diye cevap vermiştir. Bu soru başarılı olana sorulduğunda ise o da aynı şekilde “Hâlimizi görüyorsunuz; başka ne yapabilirdim ki?” demiştir. Metinde sözü edilen durumdan hareketle aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) Güzel sonuçlar elde etmek için çaba göstermek gerekir.
- B) Doğru kader anlayışı, insana yaşama ümidi kazandırır.
- C) İnsan, iradesi ile içinde bulunduğu şartları şekillendirebilir
- D) Külli iradeye yönelik konularda insanın da söz hakkı vardır.
5. “Allah ki ondan başka ilah yoktur; o diridir, her şeyin varlığı ona bağlı ve dayalıdır. Ne uykusu gelir ne de uyur. Göklerde ve yerde ne varsa hepsi onundur. Onun izni olmadıkça katında hiçbir kimse şefaat edemez. Onların önlerinde ve arkalarında olanları o bilir. Onun ilminden hiçbir şeyi -dilediği müstesna- kimse bilgisi içine sığdıramaz. Onun kürsüsü gökleri ve yeri içine almıştır. Onları korumak kendisine zor gelmez. O yücedir, mutlak büyüktür.” (Bakara suresi, 255. ayet) Bu ayette aşağıdaki hususların hangisine değinilmemiştir?
- A) Allah’ın, kudret sıfatının neleri kapsadığına
- B) Tevhit ilkesinin temel özelliklerine
- C) Allah’ın kader kavramı ile ilgili kimi sıfatlarına
- D) Gayb âlemine dair bilgileri elde etmenin yollarına
6. İslamiyetten önce , Mekkeliler değerli eşyalarını birine emanet etmek zorunda kaldıkları zaman Hz. Muhammed’e(sav) bırakmak isterlerdi. Hatta kendisini öldürmek isteyen müşriklerin bile yine mallarını Hz.Muhammed’e(sav) bıraktıkları görülmüştür. Bu durum Peygamberimizin hangi ahlaki özelliğinin bir kanıtıdır?
- A) Merhamet
- B) Güvenilirliği
- C) Sabırlılığı
- D) Hoşgörüsü
7. Bedir savaşında alınan esirler arasında Peygamberimizin henüz Müslüman olmayan amcası Abbas da vardı. Esirler (tutsaklar) fidye vererek esirlikten kurtuluyorlardı. Bazı kişiler “ Peygamberimizin amcasıdır.” diyerek Abbas’ın bağışlanmasını istediler. Peygamberimiz “Hayır, böyle bir şey olamaz. Onun ödemek zorunda olduğu fidyenin bir dirhemi bile bağışlanamaz.” dedi. Yukarıdaki olay Peygamberimiz Hz.Muhammed’in(s.a.s) hangi yönünü ortaya koymaktadır?
- A) Merhametli Olduğunu
- B) İnsanlara Değer Verdiğini
- C) Hakkı Gözettiğini
- D) Danışmaya önem verdiğini
8. Hz. Aişe şöyle söyledi: “ Rasulullah (a.s) ashabına emrettiği zaman daima amellerin rahatlıkla üstesinden gelebilecekleri şeklini önerirdi.” Yukarıdaki hadis rivayetinde aşağıdakilerden hangisi vurgulanmıştır?
- A) Samimiyet
- B) İyilik
- C) Kolaylık
- D) Hicret
9. Kur’an-ı Kerim’in indiği ayda Cebrail ile Muhammed (a.s) arasında mukabele yapılmıştır. Bu mukabeleye terim olarak ne denir?
- A) Tebliğ
- B) Arza
- C) Vahiy
- D) İstişare
10. Hz. Muhammed (sav) şöyle buyurmuştur: Ben; dedem … duası, kardeşim … muştusu, annemin rüyasıyım. Yukarıdaki boşluklara sırasıyla hangi peygamberlerin ismi getirilmelidir?
- A) Hz. İbrahim- Hz. İsa
- B) Hz. İbrahim-Hz. Musa
- C) Hz. Süleyman-Hz.İsa
- D) Hz. Musa-Hz.İsa
11. • İnsan, beslenmesine dikkat etmezse hastalanır. • İnsan, doğayı korumaz ve doğal kaynakları israf ederse ortaya çıkan olumsuzluklardan etkilenir. Bu bilgilerden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- A) İnsan, her işini yapmadan önce tedbirini almalı, sonra Allah’a tevekkül etmelidir.
- B) İnsanın kaderi önceden belirlendiği için eylemlerinde özgür değildir. Bundan dolayı sorumsuzdur.
- C) İnsan, özgür iradesini kullanmadan sadece Allah’a tevekkül etmelidir.
- D) İnsan, başına her ne gelirse gelsin Allah’a güvenmeli ve kendisini sorgulamamalıdır.
12. Aşağıdaki ifadelerden hangisi savunmacı bir kader anlayışına örnek oluşturmaz?
- A) Tedbir kuldan, takdir Allah’tan
- B) Alın yazım böyleymiş
- C) Kader mahkûmuyum
- D) Kader utansın
13. “Tevekkül,” terim olarak insanın bir konuda üzerine düşen her şeyi yapıp sonucu Allah’a bırakmasıdır. Tevekkül eden kişi ortaya çıkacak durum beklentilerini karşılamadığında bile yeni kapıların açılacağı konusunda umudunu yitirmez ve Allah ile bağını güçlü tutar. Bu metne göre aşağıdaki ayetlerin hangisinde “tevekkül”den söz edilmektedir?
- A) “Artık kim zerre ağırlığınca bir hayır işlerse onun mükâfatını görecektir. Kim de zerre ağırlığınca bir kötülük işlerse onun cezasını görecektir.”(Zilzâl suresi, 7 ve 8. ayetler)
- B) “ Başınıza her ne musibet gelirse, kendi yaptıklarınız yüzündendir. O, yine de çoğunu affeder..”(Şûra suresi, 30. ayet)
- C) “Göklerde, yerde ne varsa hepsini Allah’ın sizin hizmetinize verdiğini ve açıkça yahut gizlice üzerinizdeki nimetlerini tamamladığını görmediniz mi?...”(Lokmân suresi 20. ayet)
- D) “…Kararını verdiğin zaman da artık Allah’a dayanıp güven. Çünkü Allah, kendisine dayanıp güvenenleri sever.” (Âl-i İmrân suresi, 159. ayet)
14. • (...) Etle beslenen hayvanların çene yapılarının otla beslenenlerden farklı olması evrende yer alan fiziksel yasalara örnektir. • (...) Toplumsal yasalara Kur’an’da sünnetullah da denir. • (...) “Biz insanı alâk’tan yarattık” ayeti biyolojik yasaya örnek oluşturur. Verilen bilgilerin doğru-yanlış sıralaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
- A) D - Y - D
- B) Y - D - D
- C) D - D - Y
- D) Y - D - Y
15. indar bir adam rızkın Allah’tan geldiğine inanarak ve nasıl olsa Allah rızkımı yollar diyerek kendini eve kilitlemiş. Birkaç günü sürekli ibadet ve dua ile geçirip Allah’ın kendisine rızık göndereceğini düşünmüş. Üçüncü günün sonunda açlıktan bitkin düşüp inlemeye başlamış. Evin yakınından geçen biri inlemeleri duyup komşulara haber vererek eve girmişler. Gördükleri manzara karşısında şaşkına dönen komşular hemen adama yiyecek bir şeyler bulup getirmişler. Komşularının getirdiği yiyecekleri gören adamın ağzından dökülen şu sözler komşularını daha da şaşırtmış: ‘ İşte Rabbim rızkımı yolladı!’ Yukarıdaki olayda dindar adamın, Allah’ın insanlara rızık vermesinin sebebi olarak yapmalarını emrettiği fakat onun yapmadığı davranış hangisidir?
- A) İstişare
- B) İbadet
- C) Sorumluluk
- D) Emek
16. Nu'man b. Beşîr'den nakledildiğine göre Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur:“Allah Teâlâ'nın koymuş olduğu sınırlara uygun yaşayanlar ile bu sınırları ihlâl eden kimselerin durumu, bir gemiye binmiş, gemi içerisindeki yerleri kura ile belirlenmiş iki grup insanın durumuna benzer; Bunlardan bir kısmı geminin alt tarafında, bir kısmı da üst tarafında yolculuk etmeye hak kazanmıştır. Alt kattakiler (su ihtiyaçlarını karşılamak için) üsttekilerin yanına giderler. (Bir süre sonra), '(Sudan) nasibimizi almak için (geminin altından) bir delik açsak da yukarıdakileri rahatsız etmesek.' derler. Eğer yukarıda bulunanlar aşağıdakilerin isteklerini yapmalarına izin verirlerse gemidekiler hep birlikte helâk olur. Fakat onlara engel olurlarsa hem onlar hem de kendileri kurtulur.” (Buhârî, Şirket, 6) Yukarıdaki hadis-i şerifte verilmek istenen mesaj aşağıdaki konulardan hangisiyle ilgilidir?
- A) Biyolojik Yasalar
- B) Toplumsal yasalar
- C) Görgü kuralları
- D) Fiziksel yasalar
17. I. “İnsan ancak kendi çalışmasının karşılığını elde edebilir. Onun çalışması ileride kesinlikle gözler önüne serilecektir. Sonra çalışmasının karşılığı kendisine eksiksiz olarak verilecektir.(Necm 39-41) II. Eğer yüz çevirirlerse de ki: "Allah bana yeter. O'ndan başka ilah yoktur. Ben O'na tevekkülettim. O, Büyük Arş'ın Rabb'idir. ( Tevbe, 129) III.“Nerede olursanız olun, sağlam ve tahkim edilmiş kaleler içinde bulunsanız bile ölüm size ulaşacaktır...” (Nisa 78) Hakan Öğretmen kader konusunu anlattıktan sonra tahtaya ayetler yazmış ve öğrencilere verilen ayetler doğrudan hangi konudan bahsedildiği sorusunu yöneltmiştir. Öğrenciler şu cevapları vermiştir. Ahmet: I numaralı ayet rızık konusundan bahsetmektedir. Murat : II numaralı ayet tevekkülü konu edinmektedir. Elif: III numaralı ayet kaza konusundan bahsetmektedir. Yukarıda verilen bilgilerden hareketle hangi öğrenci yanlış cevap vermiştir?
- A) Ahmet
- B) Elif
- C) Murat ve Elif
- D) Murat
18. “Çalış!” dedikçe dinimiz, çalışmadın, durdun, Onun hesabına birçok hurafe uydurdun! Sonunda bir de “Tevekkül” sokuşturup araya, Zavallı dini çevirdin maskaraya!” (Mehmet Âkif Ersoy) Bu şiirden hareketle aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
- A) Dine akıl dışı düşünceler eklenerek, değersiz bir duruma düşürülebilir.
- B) Dinimiz çalışmayı ibadet olarak değerlendirir.
- C) Tevekkül düşüncesi dinimizde yoktur.
- D) Dinde var olarak bilinen bazı görüşler sonradan uydurulmuştur.
19. “İnsan için ancak çalıştığı vardır. Şüphesiz onun çalışması ileride görülecektir. Sonra çalışmasının karşılığı kendisine tastamam verilecektir.” (Necm suresi, 39-41. ayet) Bu ayetleri kendisine ilke edinen bir kişide aşağıdaki durumlardan hangisinin görülmesi beklenmez?
- A) Dürüst olması
- B) Sorumsuz olması
- C) Sabırlı olması
- D) Çalışkan olması
20. Depremden 3 saniye ile kurtulan adamdan ders gibi sözler; Elazığ Sivrice'de yaşanan 6.8 şiddetindeki depremden sadece 3 saniye önce evden çıkan adamın söyledikleri sosyal medyada hızla yayıldı. ''Cenab-ı Hak tedbirli kulunu seviyor. Al tedbirini takdir yine Allah'ın.'' sözleriyle kendini suçlayan adamın öz eleştirisi dikkat çekti. Yukarıdaki olay; I. Kaza II. Kader III. Tevekkül kavramlardan hangileri ile ilgili olduğu söylenebilir?
- A) Yalnız I.
- B) Yalnız III.
- C) II ve III.
- D) I, II ve III.
