1. I. Fakat aradığı özel anlamı demlendirmek için bir şiir ve nesrin içinde şiire direnen kaba tortulardan kendini kurtaracak bir şekil düzenine muhtaçtır. II. Şiir dili, her şeyden evvel sözcüğü, esiri olduğu sözlük anlamından kurtararak ona yeni anlamlar yükler. III. İşte şair, bütün bunları, biz okuyucusuna hissettirmeden gerçekleştirir. IV Nefes aldıran ve anlama özgürlük veren bu düzeni yalnız mısraların ölçüsü ve uyağı değil, kendi öz yapısı da temsil eder. V Şair ona düzyazının anladığı anlamı vermez. Bu cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi paragrafın giriş cümlesi olur?
- A) II.
- B) III.
- C) IV.
- D) V.
- E) I.
2. Aşağıdakilerden hangisi bir paragrafın giriş cümlesi olabilir?
- A) Eğer böyle bir düşünceniz varsa boşuna masraf edip yorulmayın.
- B) Yarın da bu köy meydanında iki gencin davullu zurnalı düğünü olacak.
- C) Yoluma çıktığı yetmiyormuş gibi, bir de beni susturmaya çalışmaz mı?
- D) Konuşmak insanı rahatlatır; susmak ise insana sıkıntı verir.
- E) Yazı yazarken de birtakım hayallere dalıp gidiyorum.
3. (I) Neyin elmas sayılıp sayılmadığı kişiye göre değişse de toplumun genel olarak elmas diye nitelendirdiği birçok değeri bir yana itip çıkmıştık biz yolculuğa. (II) Bir gezi ya da tatil değildi. (III) Kafdağı'nın peşindeydik. (IV) Kendi hayallerimizin nerede olduğunu aslında belki de kendi elmasımızın ne olduğunu bulmaya çıkmıştık.(V) Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisine "Nepal'de ünlü bir atasözü vardır ki karşınıza bir fırsat çıktığında elmasınızı bile kırmaya hazır olmalısınız." cümlesi getirilebilir?
- A) V.
- B) II.
- C) IV.
- D) III.
- E) I.
4. Aşağıdaki cümlelerden hangisi bir paragrafın giriş cümlesi olamaz?
- A) Pek çok insanın yaşam amacı huzurdu eskiden.
- B) İnkar etmişti az önce söylediği her şeyi.
- C) Duyguların aynasıdır sanat.
- D) Hoşgörü üzerine söylenecek sözlerimiz vardır.
- E) "Şair kimdir?" sorusunun cevabı çok basit değildir.
5. (I)Arama işine koyulacak bir kişinin akıl gözü sadece aradığı şeyi görür. (II) Ondan başkasını bulamaz, ondan başkasının kendi benliğinden içerisızmasına olanak vermez, hep aradığı şeyi düşünür. (III) Bir amacı vardır çünkü. (IV) Bu amaç avucuna almıştır onu. (V) Aramak, kendine bir amaç saptamış olmaktır. (VI) Bulmaksa özgür olmak, dışarıya kapıları açmak, bir amacı bulunmamaktadır. Yukarıdaki paragraf yeniden düzenlenecek olsa hangisi paragrafın giriş cümlesi olmaya uygundur?
- A) III.
- B) II.
- C) IV.
- D) V.
- E) VI.
6. (I) Çünkü yaşamı sorgulamayı, eleştirel bakış açısını ve her şeyin değişebileceğini kavratan tarih bilincini, gelecek umudunu ortadan kaldırmayı amaçlıyor. (II) Televizyon dizileri, düzenin ideolojisini, yaşama ilişkin değerlerini kitlelere benimsetmenin en saldırgan araçlarıdır. (III) Birkaç ay çok izlenen, çok satan listelerinde reklam ediliyor. (IV) Sonra yerine dizinin yeni bölümünün yayımlanması gibi, bir başka roman geliyor. (V) Günümüzün çok satar romanları da televizyon dizilerine benziyorlar. Yukarıdaki cümleler düşüncenin akışına göre sıralandığında parçanın ikinci cümlesi aşağıdakilerden hangisi olur?
- A) V.
- B) II.
- C) III.
- D) IV.
- E) I.
7. Aşağıdakilerden hangisi paragrafın giriş cümlesi olamaz?
- A) Ordu; merkez, sağ ve sol olarak üç kısma ayrıldı.
- B) Bizans'ın fethi Osmanlı donanmasının Haliç'e indirilmesine bağlıydı.
- C) Osmanlı donanması Haliç'in girişine dayanmıştı bu arada.
- D) Osmanlı donanmasına ait bazı gemiler karadan çekilerek Haliç'e indirelecekti.
- E) Gencecik bir padişah önce imkansızlığı yendi, sonra Bizans'ı.
8. I. İçten içe kızıyor, azarlıyordu kendini. Il. Sonra paltosunun yakalarını kaldırırken yeni yeni başlayan akşam ayazına verdi ürperişini. IIl. Başka şeyler düşünmeye çalıştı, olmadı, daha da kızdı kendine. IV. Fakat bu titreyişin asıl nedenini, içinde depreşen tedirginliği de biliyordu. V. Yaşlı adam, geçeceği büyük karanlığı görünce ürperdi önce. Yukarıdaki numaralanmış cümlelerle bir paragraf oluşturulmak istense bu paragrafın giriş cümlesi hangisi olabilir?
- A) II.
- B) IV.
- C) III.
- D) I.
- E) V.
9. Aşağıdakilerden hangisi bir paragrafın sonuç cümlesi olamaz?
- A) Sonuç olarak, şiirin çağrıştırdıkları okuyucuya geniş bir yorum alanı kazandırır.
- B) Demek ki çocuğun eğitiminde aile ve okul işbirliği içinde olmalıdır.
- C) Şiir, bir eğitim alanı olmaktan çok, bir ruh ve yetenek işidir.
- D) Yani, sanatçının görevi birey-toplum çatışmasını dile getirmektir.
- E) Kısacası sanat, gümüş gökyüzünü altın yeryüzüne bağlayan kuşaktır.
10. Nasıl ki güneş ve ay, deniz ve kara birbirine pek yaklaşmazsa bize düşen birbirimize yaklaşmak değildir. Amacımız birbirimizi tanımak, karşımızdakini nasılsa öyle, yani kendi karşıtı ve kendini bütünleyen parça gözüyle görmek ve böyle biri kimliğiyle ona saygı duymaktır.---- Bu paragraf aşağıdakilerin hangisiyle devam ederse anlamca bir bütünlük sağlanmış olur?
- A) Başka türlü çıkarlarımızı koruyamayız.
- B) Zaten hepimiz birbirimizden farklıyız.
- C) Doğadaki her şey de böyledir.
- D) Çünkü saygı duymayan bir insan düşünülemez.
- E) Dünya barışını sağlamanın yolu da buradan geçer.
11. İnsanoğlu, yaşamının her bölümünde aynı kalmaz. Kimi zaman hırslanır, kimi zaman uslanır; kimi zaman kazanır, kimi zaman kaybeder; kimi zaman ağlar, kimi zaman güler --- Bu parçanın paragrafın sonuna aşağıdakilerden hangisi getirilemez?
- A) Hayat insan için sürprizlerle doludur.
- B) İnsan bu, ne zaman ne yapacağı hiç belli olmaz.
- C) İnsanın hayatı, birtakım iniş çıkışlarla doludur.
- D) Bugün güçlü olan, yarın güçsüz olabilir.
- E) Demek ki, değişkenlik diye bir durum söz konusu değildir.
12. Büyük şehirlerde yaşamayı istemem ama büyük şehirleri ara sıra ziyaret etmeyi isterim. Ankara'ya ya da lstanbul'a gittiğimde nedense uzun süre buralarda kalamıyorum; açıkçası dayanamıyorum. Kalabalık içerisinde bir yalnızlık duygusu yaşıyorum. ---- Parçanın akışına göre, bu paragrafın sonuna aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
- A) Yalnızlık.çeken insanlardan biri de benim.
- B) Nedense kalabalık ortamlarda rahat edemiyorum.
- C) Ankara ve İstanbul'a ara sıra uğrayıp nefes alıyorum.
- D) Hava kirliliği ve trafik sorunları beni kötü etkiliyor.
- E) Sıkıntımı giderecek bir iş bulmakta zorlanıyorum.
13. Mizah yazarları ne yazarlarsa yazsınlar, yazılarına koydukları başlıklar ve yazılarının konuları bir bahaneden başka şey değildir; gerçekte hepsinin de ele aldığı tek bir konu vardır: İnsan yaşamının acayip hüznü ve sefaleti. Ama yine de acınacak yaşamın öylesine güzel, öylesine nefis bir şey oluşundan duyulan hayret... Sonuçta anlıyoruz ki ---- Bu parça aşağıdakilerin hangisiyle sürdürülebilir?
- A) Yaşamın temel ihtiyaçlarından biri de mizahtır.
- B) Mizah toplumun sadece bir kesimine aittir.
- C) Mizahın kaynağı insandır.
- D) Trajedi ve mizah birbirine karşıt şeyler değildir.
- E) Mizah yazarları hayatı komik hale getirmeye çalışırlar.
14. Erken uyandım. Perdeyi araladım, apak ortalık. Kar yağmış gece. Sevindim. Soğuğu sever miyim? Yooo! Korkarım soğuktan, kaçarım. Yaşlıyım, yıllardır kocamış bir kişiyim; ateşi eksilmiş vücudumu güneşin ateşiyle ısıtmak isterim. Gene de, kış ayları geldi mi içim diliyor kar görmeyi. Bekliyor da onun için. Beklediğiniz olmadı mı şaşırıveriyorsunuz. "Yoksa değişti mi dünya? Değişti mi doğanın yasaları?" diyorsunuz da sendeler gibi oluyorsunuz. Oysa ---- Bu parçayı düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisiyle sürdürmek uygun olur?
- A) değişen bir şey yok, sadece doğaya karşı duyarsız dünya dolusu insan var.
- B) tepede güneşin parlamasını, beni ısıtmasını da isterdim.
- C) ben bu değişimin içinde olmaktan korkuyorum.
- D) doğanın yasalarını bir bilim adamı gibi incelemek istiyorum.
- E) kış mevsimini ne çok beklerdim, soğuğu iliklerimde hissetmek için.
15. Otuz yaşında bir insanım. Kendimi bildim bileli gazete okur, televizyon izlerim ve kendimi bildim bileli, şu dünyada barış ortamının sağlandığına tanıklık etmedim. Hiçbir zaman "Oh be, bugün savaş ve gözyaşı yok." diyemedim. Ne zaman gazete okusam ya da televizyon izlesem, yine birçok olumsuzlukla karşılaşıyorum: Orta Doğu sorunu, Ermeni sorunu, Kürt sorunu, Şark meselesi, Filistin-İsrail. .. Düşüncenin akışına göre, bu paragrafın sonuna aşağıdakilerden hangisi getirilemez?
- A) Savaşların biteceği, gözyaşının duracağı yok.
- B) Bu sorunları ancak liderler çözebilir.
- C) Dünya var oldukça bu sorunlar da var olacak.
- D) Kısacası, bu dünyanın huzuru kaçmış.
- E) Sorunların ardı arkası gelmiyor.
16. Victor Hugo'nun büyük bir ozan olduğunu söyleyebilirim; güzel, iyi işlenmiş dizeleri dizer arka arkaya. Abdülhak Hamit beceremez onu, bir tek güzel dizesi yoktur, diyebiliriz; varsa da pek azdır. Büyük değildir Hamit, büyük göstermek ister kendini. Oyunda büyüğe çıkmış ufacık bir ozan. Hugo, dilini işlemiş, Fransız diliyle pürüzsüz biçimler kurmuştur. Hani Hamit'te öyle dizeler? Hamit, sanatın önce biçim kaygısı olduğunu bile anlayamamış. ---- Düşüncenin akışına göre bu parçanın sonuna aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
- A) Başka şairlerin dilini incelememiştir
- B) Şiirlerinde sanatlı bir dil kullanmıştır
- C) Oyunlarının dili dizelerinden daha işlidir
- D) Gelişigüzel yazmıştır yazdıklarını
- E) Batılı nazım biçimlerini kullanmıştır
17. Sokak kapısının önünde güneş gözünü aldı birden. Daha doğrusu bir duvara çarpar gibi çarptı sıcağa. Bu yaz çok sıcak geçeceğe benziyor, diye düşündü. Bu saatte güneş, bu kadar yakıcı olursa ... Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi ağır basmaktadır?
- A) Sanatsal öyküleme
- B) Açıklayıcı öyküleme
- C) Örneklemeden yararlanma
- D) İzlenimsel betimleme
- E) Karşıtlıklardan yararlanma
18. . ... sorusuna duraksamadan vereceğim cevap şu olacaktır: "ilkin, kendisini oluşturanı, sonra kendisini okuyanı, dinleyeni ya da seyredeni kurtarmaya!" Bu nedenle sanatçının toplumdan, doğadan aldığı, onlara verdiğinin yanında hiç kalır. Bu parçanın başına getirilebileceken uygunsöz aşağıdakilerden hangisidir?
- A) "Sanat, toplum için olmalı mıdır?"
- B) "Sanat yapıtından ne beklenir?"
- C) "Sanat yapıtı nasıl üretilir?"
- D) "Sanat yapıtı ne işe yarar?"
- E) "Sanat yapıtıyla ne amaçlanır?"
19. Sanat için iyi niyetten daha başka şeylere de gereksinim vardır. İngiliz şair William Bloke: "Kötü edebiyat, iyi duygularla yapılır." der. Kimse kötü şiir yazmak için, kötü roman yazmak için masasının başına geçmeyi düşünmez. Bu paragrafta savunulan düşünceyi inandırıcı kılmak için aşağıdakilerin hangisinden yararlanılmıştır?
- A) Tanık gösterme
- B) Somutlama
- C) Benzetme
- D) Örnekleme
- E) Karşılaştırma
20. (I) Türkçeye kimi aydınlarca bilinçli olarak sokulmak istenen yabancı sözcükleri halk, bilinçaltında evirir çevirir. (ll) Bunlardan kendi dilinin fonetiğine aykırı olanların yapısını bozup kendi söyleyişine uydurur. (lll) Onları ancak Türkçeleştirdikten sonra benimser. (IV) Böylece başka dillerden dilimize geçen kimi sözcükler, Türkçe kimliği kazandıktan sonra halkın kullanımına girer. (V) Dünyada hemen her dilde yabancı dillerden geçen sözcükler vardır. (VI) Ancak bu sözcüklerin oranı dilden dile farklılık gösterir. Bu parça iki paragrafa ayrılmak istense, ikinci paragraf kaç numaralı cümle ile başlar?
- A) III
- B) V
- C) IV
- D) VI
- E) II
