1. Şeker kamışı ve mısırdan sonra dünya çapında en çok üretilen üçüncü tarım ürünü pirinç, dünya nüfusunun yarısından fazlası tarafından tüketilen temel gıdalardan biridir. Ancak yaşanan iklim değişikliği devam ederse pirincin yetiştiği alanlar ve pirinç hasadı bu durumdan önemli ölçüde zarar görecektir. Pirinç hasadında yaşanabilecek bu durumun önüne geçilmesi için aşağıdakilerden hangisi biyoteknolojik yöntemlerle alınabilecek bir tedbirdir?
- A) Şeker kamışı ve mısır yerine pirinç ekerek üretimi artırmak
- B) Bir bitkiden gen aktararak A vitamini üreten pirinç yetiştirmek
- C) Gen aktarımı ile, değişen çevre şartlarına dirençli pirinç türü geliştirmek
- D) Pirinç üretimi için verimli topraklardan oluşan yeni tarım alanları belirlemek
2. İçinde farklı sıvılar bulunan özdeş kapların kum zemin üzerindeki batma miktarları görseldeki gibidir. Sadece bu gözleme dayanarak, I. Kapların tabanı ile zemin arasında oluşan katı basınçları II. Kapların içindeki sıvı yoğunlukları III. Kapların içindeki sıvı derinlikleri ilişkilerinden hangileri belirlenebilir?
- A) I, II ve III
- B) I ve II
- C) Yalnız I
- D) Yalnız II
3. K, L ve M noktalarının Dünya üzerindeki konumları görseldeki gibidir. grafiklerinden hangileri yanlıştır?
- A) II ve III
- B) Yalnız II
- C) I ve III
- D) Yalnız I
4. Bezelyelerde aynı karaktere ait farklı genotipler ile yapılan çaprazlamalar sonucu oluşan tohumlar numaralanarak aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bu tohumlardan hangilerinin çaprazlanması, ilgili karaktere ait bütün genotipleri oluşturabilir?
- A) II ve IV
- B) I ve IV
- C) II ve III
- D) I ve III
5. Bir laboratuvarda K ve L bakterilerinin bulunduğu ortamda sırasıyla aşağıdaki işlemler yapılıyor: 1. işlem : K ve L bakterileri şekerli sıvı içerisine yerleştirilip bakteri sayısındaki değişim kaydediliyor. 2. işlem : Şekerli sıvı daha kıvamlı ve hareketi zorlaştırıcı şekerli jel ile değiştirilip bakteri sayısındaki değişim kaydediliyor. Bu işlemler sonucunda bakteri sayılarında meydana gelen değişimi gösteren aşağıdaki grafik çiziliyor. Buna göre, yapılan işlemler ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
- A) 2. işlem sonunda L bakterilerinin sayısındaki değişim, bakterilerin genetik yapısında oluşan farklılaşmadan kaynaklanır.
- B) 1 ve 2. işlemler sonucunda ortama adapte olan bakteriler nesillerini devam ettirebilmiştir.
- C) 2. işlem sonunda K bakterilerinin hareket yetenekleri, yeni ortama uyumlarını kolaylaştırmış olabilir.
- D) 1. işlem sonucunda K bakterileri ortam şartlarına tam uyum sağlayamamıştır.
6. Yüksek hızlı tren raylarının kenarındaki direklerde bulunan elektrik kablolarının, kendi ağırlığıyla veya yüksek sıcaklıkla genleşmesi gibi etkilerle sarkmasının engellenmesi için Şekil I’deki kesik çizgili kutu içindeki gergi sistemleri kullanılabilmektedir. Sürtünmelerin ve makara ağırlıklarının önemsenmediği bu gergi sisteminde kablonun gerginliği, Şekil I’deki gergi sistemi yerine Şekil II’deki gergi sistemi kullanılarak ya da kullanılan gergi sisteminde özdeş çelik blokların sayısı artırılıp azaltılarak değiştirilebilmektedir. Sürtünmelerin ve makara ağırlıklarının önemsenmediği bu gergi sisteminde kablonun gerginliği, Şekil I’deki gergi sistemi yerine Şekil II’deki gergi sistemi kullanılarak ya da kullanılan gergi sisteminde özdeş çelik blokların sayısı artırılıp Buna göre; I. Şekil I’deki sistem yerine Şekil II’deki sistemi kullanmak, II. Şekil I’deki sistemi kullanıp çelik blokların sayısını azaltmak, III. Şekil I’deki sistem yerine Şekil II’deki sistemi kullanıp çelik blokların sayısını artırmak işlemlerinden hangileri yapıldığında kablonun daha az sarkması beklenir?
- A) Yalnız II
- B) I ve III
- C) Yalnız I
- D) II ve III
7. Bir öğrenci, karbondioksitin fotosentez hızına etkisini araştırmak amacıyla, verilen malzemeleri kullanarak iki deney düzeneği hazırlıyor. Bu düzeneklerden sıcaklığı belirtilen ilk deney düzeneği şekildeki gibidir. Buna göre, öğrenci ikinci deney düzeneği olarak aşağıdakilerden hangisini hazırlarsa karbondioksitin fotosentez hızına etkisini belirleyebilir?
8. Bir öğrencinin iletken K, L ve M çubuklarının elektriksel yük durumlarını belirlemek için yaptığı işlemler ve gözlemleri tabloda verilmiştir. Öğrencinin, çubuklara yalıtkan malzemeler kullanarak temas ettiği bilinmektedir. Buna göre iletken K, L ve M çubuklarının elektriksel yük durumlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) L negatif yüklü ise M de negatif yüklüdür
- B) K pozitif yüklü ise M de pozitif yüklüdür
- C) M nötr ise L de nötrdür.
- D) K pozitif yüklü ise L de pozitif yüklüdür
9. Maddelerde meydana gelen fiziksel veya kimyasal değişimler, maddeyi oluşturan atom ve moleküller kullanılarak modellenebilir. Bir maddede gerçekleşen bir değişim şekildeki gibi modellenmiştir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu modelde gerçekleşen değişimle aynı grupta sınıflandırılır?
- A) Bir miktar suyun içine konulan şekerin zamanla suyun içinde gözle görünmemesi
- B) Kahve çekirdeklerinin öğütülerek toz hâline getirilmesi
- C) Dilimlenen elmanın zamanla renginin koyulaşması
- D) Buzdolabından çıkarılan içi su dolu şişenin dışında zamanla su damlacıklarının oluşması
10. Derinliği şekildeki gibi soldan sağa doğru azalan bir havuzda I ve II ile gösterilen noktalar aynı yatay hizada olup havuzun üst yüzeyine olan mesafeleri birbirine eşittir. Bu noktaların havuzun tabanına olan mesafeleri ise birbirinden farklıdır. III ve IV ile gösterilen noktalar havuzun tabanında yer almaktadır. Bu havuzda yüzen bir çocuğun üzerinde sabit bir nokta seçiliyor. Her seferinde bu nokta referans alınarak çocuğun üzerinde oluşan sıvı basıncı belirleniyor. Buna göre, bu çocuğun üzerinde oluşan sıvı basıncıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) IV noktasından I’e yüzdüğündeki basınç değişimi aynı noktadan II’ye yüzdüğündeki basınç değişiminden fazladır.
- B) II noktasından IV’e yüzdüğündeki basınç değişimi aynı noktadan III’e yüzdüğündeki basınç değişimine eşittir.
- C) I noktasından II noktasına yatay doğrultuda yüzerken oluşan basınç zamanla artar.
- D) III noktasından başlayarak havuzun tabanı doğrultusunda IV’e yüzerken oluşan basınç zamanla azalır.
11. Bir öğrenci, bir cismin zemine temas eden yüzeyi ile zemin arasında oluşan basıncı etkileyen değişkenleri belirlemek için özdeş cisimler kullanarak bir deney düzeneği hazırlıyor. Bu düzenekte birden fazla cisim kullandığı durumlarda cisimleri birbirine temas eden kısımlarından yapıştırıyor. Öğrencinin bu deney sonucunda çizdiği grafikler şu şekildedir. Buna göre öğrencinin, bu grafikleri elde ettiği deney düzeneği aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
12. Yerküre üzerinde Güney yarım kürede bulunan P, R ve S şehirlerinde yatay bir yere dik olacak şekilde sabitlenen özdeş üç çubuğun gölge boyu 21 Temmuz’da öğle saatinde ölçülüyor. Bu çubuklardan S şehrindekinin gölge boyunun R’dekinden, R şehrindekinin gölge boyunun da P’dekinden uzun olduğu tespit ediliyor. Buna göre, bu şehirlerin Yerküre üzerindeki konumlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) R, Ekvator’a diğerlerinden daha yakındır
- B) S, Güney Kutbu’na diğerlerinden daha yakındır.
- C) P, Güney Kutbu’na diğerlerinden daha yakındır.
- D) S, Ekvator’a diğerlerinden daha yakındır
13. Suyun bazı sıvılardan daha yavaş ısındığını kanıtlamak için kontrollü bir deney yapılmak istenmektedir. Bunun için aşağıda verilen K, L, M ve N deney düzenekleri hazırlanmıştır. Buna göre deneyin amacına ulaşabilmesi için K, L, M ve N deney düzeneklerinden hangileri seçilebilir?
- A) L veya N
- B) K veya L
- C) M veya N
- D) K veya M
14. Bir öğrenci; dört hazneli, alt tarafı sabit, üst tarafı hareketli olan bir ceviz kırma makinesi tasarlamıştır. Şekildeki gibi cevizi 3 numaralı hazneye koyup A yönünde F kuvveti uyguladığında cevizin kırılmadığını görmüştür. Buna göre öğrenci aşağıdaki uygulamalardan hangisini yaparsa cevizi kırabilir?
- A) 4 numaralı hazneye koyup A yönünde F kuvveti uygularsa
- B) 3 numaralı haznedeyken B yönünde 2F kuvveti uygularsa
- C) 2 numaralı hazneye koyup A yönünde F kuvveti uygularsa
- D) 1 numaralı hazneye koyup A yönünde 2F kuvveti uygularsa
15. İki öğrenci, üzerinde boş kutuların olduğu oyun tahtası ve misketlerle atış oyunu oynamaktadır. Bu oyunda oyun tahtasının, periyodik cetveli; misketlerin, elementleri; yatay sıraların, periyotları; dikey sıraların, grupları temsil ettiği kabul edilmektedir. • 1. oyuncunun, atış çizgisinden attığı misketler sırasıyla F, Z ve M kutularına girmiştir. • 2. oyuncunun, atış çizgisinden attığı misketler ise sırasıyla H, B ve Y kutularına girmiştir. Verilen bilgilere göre, I. 1. oyuncunun atışlarının hepsinin aynı grupta olması için üçüncü atışını T kutusuna yapması gerekirdi. II. 2. oyuncunun attığı misketlerden biri oyundaki en büyük atom numaralı elementi temsil eder. III 2. oyuncunun attığı misketlerin temsil ettiği elementlerin kimyasal özellikleri benzerdir. yorumlarından hangileri doğrudur?
- A) Yalnız II
- B) II ve III
- C) I ve III
- D) Yalnız I
16. Fotosentez sürecinde gerçekleşen olayların görseli ve bu sürece ait bazı grafikler aşağıda verilmiştir. Buna göre, verilen grafiklerdeki R ve S için, I. R fotosentez için gerekli iken S fotosentez sonucu üretilir. II. Fotosentez hızının belirlenmesinde S kullanılamaz. III. S üretilen oksijen ise R ışık şiddetidir. çıkarımlarından hangileri kesinlikle doğrudur?
- A) I ve III
- B) II ve III
- C) Yalnız II
- D) Yalnız I
17. Aynı tür elektrik yükleri birbirine elektriksel itme kuvveti, farklı tür elektrik yükleri ise birbirine elektriksel çekme kuvveti uygular. Cisimlerin yüklü olup olmadıklarını, yüklü ise yükün cinsini belirlemek için aşağıdaki elektrik devresi kurulmuştur. Bu devrede hareketli iletken çubuğun uç kısmında bulunan yalıtkan bölüm üzerine iletken bir topuz yerleştirilmiştir. Bu topuzla M cismi arasında gerçekleşen elektriksel itme veya çekme kuvvetleri doğrultusunda topuz, iletken çubuğu 1 ya da 2 yönünde hareket ettirerek devreyi tamamlamaktadır. Çubuk, 1 yönünde hareket ettiğinde K lambası; 2 yönünde hareket ettiğinde L lambası yanmaktadır. Buna göre, I. K lambasının yanması için elektriksel çekme kuvveti gereklidir. II. L lambası yandığında topuzun ve M cisminin yük cinsleri belirlenebilir. III. L lambasının yanması için M cismi topuzla aynı cins yüklü olmalıdır. ifadelerinden hangileri doğrudur?
- A) Yalnız II
- B) Yalnız I
- C) I ve III
- D) II ve III
18. Mevsimlerin oluşumu ile ilgili hazırlanan düzenekte, Dünya modeli bir ip ile tavana asılarak el feneri ile aydınlatılmıştır. Dünya modeli A konumundan serbest bırakılarak modelin sabit hızla salınım hareketi yapması sağlanıyor. Dünya modelinin A konumundan B konumuna gitmesi 4 saniye sürüyor. A konumundayken ışık Yengeç Dönencesi’ne, B konumundayken Oğlak Dönencesi’ne, denge konumundayken ise Ekvator’a dik geliyor. Dünya modelinin bu salınım hareketi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) 2. saniyede kuzey yarım kürede sonbahar mevsimi yaşanmaya başlar.
- B) 3. saniyede güney yarım kürede ilkbahar mevsimi yaşanmaktadır.
- C) 1. saniyede kuzey yarım kürede ilkbahar mevsimi yaşanmaktadır.
- D) 4. saniyede güney yarım kürede yaz mevsimi yaşanmaya başlar.
19. Öğretmen, sıvı basıncı konusunu anlatırken Dünya’nın en yüksek barajları arasında 5. sırada yer alan Yusufeli Barajı’nın projesinden aşağıdaki görseli kullanmıştır. Bu görsel üzerinde bazı noktaları belirlemiştir. Buna göre, belirlenen noktalarda oluşan sıvı basınçları arasındaki ilişkiden hareketle, I. Sıvı basıncı sıvının yoğunluğuna bağlıdır. II. Sıvı basıncı sıvının bulunduğu kabın şekline bağlı değildir. III. Sıvı basıncı sıvının derinliğine bağlıdır. çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?
- A) Yalnız II
- B) Yalnız I
- C) II ve III
- D) I, II ve III
20. Aşağıda bir deney düzeneği ve deneyle ilgili verilerin kaydedildiği bir tablo verilmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu deneyle kanıtlanamaz bir iddiadır?
- A) Nem miktarı azaldıkça solunum hızı azalır.
- B) Tohumlar solunum sırasında azot (N2) kullanmaz.
- C) Tohumlar oksijenli solunum yapar.
- D) Solunum sonucunda ortama karbondioksit (CO2) verilir.
