1. Proje ödevi için su döngüsünü etkileyen faktörleri araştıran bir öğrenci, 100 ml su bulunan özdeş beherlerin üçüne farklı maddeleri eşit miktarda koyarak aşağıdaki düzenekleri hazırlıyor. Bu çalışma ile öğrencinin aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşması beklenir?
- A) Çevresel atıklar sulak yaşam alanlarında her zaman olumsuz sonuçlar oluşturmaz.
- B) Atık suların deterjandan arındırılması tatlı su kaynaklarının azalmasına neden olur.
- C) Kuraklığın önüne geçmek için su kaynaklarına sıvı yağ dökmek çevreci bir yaklaşımdır.
- D) Çevresel atıkların oluşturduğu kirlilik, su döngüsünü olumsuz etkiler.
2. Kaynakların kullanımı ile ilgili hazırlanan bir simülasyonda aşağıdaki şemalarda verilen modeller denenecektir. Simülasyon, herhangi bir modelde sürdürülebilirlik bitene kadar devam edecektir. Simülasyon tamamlandığında her bir modelden elde edilen sonuçlar aşağıdaki gibidir. ■ Üretilen malzemenin kullanım süresi en fazladır. ▲ Simülasyonun sonlanmasına neden olmuştur. ♦ Kullanılan maddelerin bir kısmı atılır. Buna göre, elde edilen sonuçlar ile simülasyondaki modellerin eşleştirilmesi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A) M - L - K
- B) K - L - M
- C) M - K - L
- D) L - M - K
3. Kontrollü deneyler sonucunda fotosentez hızına etki eden bazı faktörler aşağıdaki grafiklerde gösterilmiştir. Verilen grafiklere göre, I. Fotosenteze etki eden faktörlerden yalnız birinin miktarındaki artış, fotosentez hızını maksimuma çıkartamaz. II. Fotosenteze etki eden faktörlerin miktarının daima artması fotosentez hızının sürekli artmasını sağlar. III. Deneylerde ortak kontrol edilen değişkenler vardır. çıkarımlarından hangileri yapılabilir?
- A) Yalnız I
- B) I ve III
- C) Yalnız II
- D) I, II ve III
4. Bir laboratuvarda aynı sayıda, farklı türden bakterilerin bulunduğu K, L ve M düzenekleri ile bir deney yapılmıştır. Bu deneyde, 20 dakika sonra tüm düzeneklerde bakteri sayılarında artış gözlenmiştir. Düzeneklerdeki O2 ve CO2 yoğunlukları ölçülerek aşağıdaki grafikler oluşturulmuştur. Yapılan deney sonucunda elde edilen grafiklere göre aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılabilir?
- A) M düzeneğindeki bakteriler mayalanmada kullanılabilir.
- B) K ve M düzeneklerinde enerji üretmek için oksijen kullanılmıştır.
- C) Oksijen kullanılmadan da enerji üretilebilir.
- D) L düzeneğinde enerji üretilmemiştir.
5. Aşağıda camın geri dönüşümü ile ilgili bir poster verilmiştir. Verilen postere göre, aşağıdakilerden hangisi camın tasarruflu kullanılmaması durumunda gelecekte karşılaşılabilecek sorunlardan biridir?
- A) Üretilen sera gazı miktarının azalması
- B) Su tüketiminin azalması
- C) Tasarruf edilen enerjinin artması
- D) Ham madde ihtiyacının artması
6. Başlıca sera gazları su buharı (H2O), karbondioksit (CO2), metan (CH4), nitröz oksit (N2O) ve kloroflorokarbonlar (CFC)’dır. Bu gazların, güneş ışınlarının yeryüzünden yansıyarak uzaya yayılmasını engellemesi sonucunda Dünya’nın sıcaklığını artırmasına sera etkisi denir. Aşağıda sera etkisi ile ilgili bir görsel verilmiştir. Buna göre görselin vermek istediği asıl mesaj aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Doğal bir süreç olan sera etkisi, insan faaliyetleri sonucunda şiddetini artırır.
- B) İnsanların yapmış olduğu sanayi faaliyetleri sera gazlarını oluşturur.
- C) Sera gazları, güneş ışınlarının atmosfer içinde yansımasını sağlar
- D) Doğal sera etkisinde, atmosferde bulunan sera gazlarının miktarı azdır.
7. Bu böceğin Çin’e göre Karadeniz bölgesinde daha fazla zarar vermesi, I. Doğal yaşam ortamının Karadeniz bölgesi ile uyum sağlaması II. Karadeniz bölgesinde doğal bir avcısının bulunmaması III. Çin’de bu böceğin farklı besin ağlarına dâhil olması nedenlerinden hangileri ile açıklanabilir?
- A) Yalnız II
- B) I, II ve III
- C) Yalnız I
- D) II ve III
8. Son yıllarda sanayi ve teknolojideki gelişmeler sera gazlarının artmasına, artan sera gazları da atmosfer sıcaklığının yükselmesine neden olmaktadır. Küresel ısınma adı verilen bu olayın önlenmesi adına uluslararası düzeyde birçok kuruluş çalışmalar yapmaktadır. Aşağıdaki grafiklerde benzer gelişmişlik düzeyindeki K, L ve M ülkelerinin nüfusları ve bu ülkelere ait 2000-2014 yılları arasındaki kişi başı sera gazı salınım değerleri verilmiştir. Verilen grafiklere göre, I. Sera gazı salınımı nüfus ile orantılı olarak değişmektedir. II. L, toplamda en fazla sera gazı salınımı yapan ülkedir. III. M’deki sera gazı politikası diğer ülkeler tarafından örnek alınmalıdır. bilgilerinden hangilerine ulaşılamaz?
- A) Yalnız I
- B) I, II ve III
- C) I ve II
- D) Yalnız II
9. Bir kuş türünü gözlemleyen araştırmacı, bu türün yılın belli dönemlerinde besin miktarı ve avcı yoğunluğuna bağlı olarak K, L ve M bölgeleri arasında yer değiştirdiğini tespit etmiştir. Aşağıda bu bölgelerin özellikleri ile ilgili grafikler verilmiştir. Bu bilgilerden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
- A) Temmuz ayında K bölgesinde kuş sayısının artması beklenir.
- B) Haziran ayında K ve M bölgelerinde kuş sayıları eşittir.
- C) Ağustos ayında yer değiştirmeyi belirleyen etken, avcı sayısıdır.
- D) Temmuz ayında yer değiştirmeyi belirleyen etken, besin miktarıdır.
10. Bir araştırmacının özdeş bitkilerle hazırladığı deney düzenekleri aşağıdaki gibidir. Kurulan düzeneklerde şekerli su içindeki maya, ortama karbondioksit verirken kireç suyu, karbondioksit tutucu olarak görev yapmaktadır. Bu deneyin sonunda oksijen ölçüm cihazı ile elde edilen verilere göre düzeneklerdeki bitkilerin fotosentez hızının farklı olduğu belirlenmiş ancak bu durumun nedeni tespit edilememiştir. Buna göre fotosentez hızındaki farklılığın nedeninin anlaşılması için, I. Kontrol edilen değişken sayısı artırılmalıdır. II. Bağımsız değişken sayısı azaltılmalıdır. III. Bağımlı değişken değiştirilmelidir. uygulamalarından hangileri yapılmalıdır?
- A) Yalnız I
- B) I, II ve III
- C) II ve III
- D) I ve II
11. Çok düşük sıcaklıklarda bile kolayca alev alabilen samanlardan eşit miktarlarda alınarak sadece cinsleri farklı metalplakaların üstlerine konuluyor. Bu plakalar aynı ortama güneş ışığı alacak şekilde yerleştiriliyor ve samanların alev alma süreleri gözlemleniyor. Buna göre daha geç alev alacak samanı tespit etmek için aşağıdakilerden hangisini bilmek yeterlidir?
- A) Güneş ışığının geliş açısı
- B) Plakaların kütlesi
- C) Ortamın sıcaklığı
- D) Plakaların öz ısısı
12. Bir deneyin aşamaları ve sonucu aşağıdaki görsellerde verilmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yapılan deneyin amaçlarından biri olamaz?
- A) Yağmurlar ve asit yağmurlarının doğada oluşturduğu etkiyi karşılaştırmak
- B) Asitlerin bazı maddelerde oluşturduğu değişimi kanıtlamak
- C) Nötr sıvılar ile verilen maddeler arasında tepkime gerçekleşmediğini kanıtlamak
- D) Asit ve saf suyun cama verdiği etkiyi karşılaştırmak
13. Çok düşük sıcaklıklarda bile kolayca alev alabilen samanlardan eşit miktarlarda alınarak sadece cinsleri farklı metalplakaların üstlerine konuluyor. Bu plakalar aynı ortama güneş ışığı alacak şekilde yerleştiriliyor ve samanların alev alma süreleri gözlemleniyor. Buna göre daha geç alev alacak samanı tespit etmek için aşağıdakilerden hangisini bilmek yeterlidir?
- A) Plakaların kütlesi
- B) Güneş ışığının geliş açısı
- C) Plakaların öz ısısı
- D) Ortamın sıcaklığı
14. Asit - baz ayraçlarından biri olan turnusol kâğıdının rengi, asidik çözeltilerde kırmızıya bazik çözeltilerde maviye döner. Öğretmen pil, iletken tel ve kurşun kalem uçlarını birleştirerek bir düzenek oluşturuyor. Düzenekteki kalem uçlarını tuzlu su çözeltisine batırdığında hava kabarcıkları gözleniyor. Bu çözeltiye lahana suyu ilave edildiğinde ise kalem uçlarından birinin etrafında kırmızı, diğerinde mavi halkalar oluşuyor. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yapılan deneyin sonucu olamaz?
- A) Tuzlu su çözeltisinde moleküllerin yapısı değişmiştir.
- B) Çözeltilerin her tarafında pH değeri değişmiştir.
- C) Lahana suyu çözeltisi asit-baz ayracı olarak kullanılabilir.
- D) Her bir kalem ucunun etrafında farklı kimyasal tepkimeler gerçekleşmiştir.
15. Tabloda öz ısıları verilen oda sıcaklığındaki maddelerden eşit kütlelerde alınıyor. Bu maddeler ortamda bulunan ısıtıcılardan dört tanesi seçilerek aynı anda beş dakika ısıtılıyor ve bu süre sonundaki sıcaklıkları aşağıdaki grafikte gösteriliyor. Buna göre maddelerin ısıtıldığı ısıtıcılar aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? (Isıtıcının verdiği enerji büyüklüğü ile doğru orantılıdır.)
16. Bir öğretmen öğrencileri ile pH değeri bilinmeyen sıvıların türünü belirleyebilmek için soru cevap oyunu oynamıştır. Oyunda öğrencilerin sorduğu sorular ve öğretmenin verdiği cevaplar tabloda verilmiştir. 4. soruya “Hayır” cevabı verildiğinde maddenin türü kesin olarak belirlenmiştir. Buna göre 4. soru aşağıdakilerden hangisi olamaz?
- A) Mermere etki eder mi?
- B) Sağlığa zarar verebilir mi?
- C) Ele kayganlık hissi verir mi?
- D) Sirkenin içinde bulunur mu?
17. Öğretmen kimyasal tepkime konusunu pekiştirmek için aşağıdaki karikatürü tahtaya asıyor. Verilen karikatürle, I. Bileşikler kimyasal tepkimeler sonucunda oluşur. II. Maddelerin molekül yapısının değişme sürecine kimyasal tepkime denir. III. Kimyasal tepkime atomlar arasındaki bağların kopması ve yeni bağların oluşmasıyla gerçekleşir. IV. Oluşan yeni maddeler, yapısında bulunan atomların özelliklerini taşımaz. olaylarından hangileri anlatılmak isteniyor?
- A) II, II Ive IV
- B) I, II ve III
- C) I, II, III ve IV
- D) II ve III
18. Periyodik tablonun oluşumunu anlatmak isteyen öğretmen bir etkinlikle konuya giriş yapıyor. Öğretmen her elementin bir şekerle temsil edildiği bu etkinlikte, • İçinde on iki tane şeker bulunan her bir kutuyu, üç çeşit şekerin dört farklı rengi ile hazırlıyor. • Kutulardan rastgele iki şeker aldıktan sonra öğrencilere dağıtıyor. • Bu şekerleri karelere ayrılmış bir kâğıt üzerinde istedikleri gibi düzenlemelerini ve yaptıkları tasarımı diğer arkadaşlarının çalışmalarına da bakarak geliştirmelerini istiyor. Bu çalışma sonunda öğrencilerin yaptığı tasarımlar aşağıda veriliyor. Yapılan tasarımlardan hareketle, I. Günümüzde kullanılan periyodik tabloda elementler hangi kurala göre dizilmiştir? II. Gelecekte keşfedilecek elementlerin özellikleri tahmin edilebilir mi? III. Periyodik tablo, geçmişten günümüze neden bir değişim geçirmiştir? sorularından hangilerinin doğru cevabına ulaşılır?
- A) II ve III
- B) I, II ve III
- C) Yalnız II
- D) I ve III
19. Bilimsel çalışma yönteminin en önemli parçası olan kontrollü deney, deney şartlarından sadece bir tanesi değiştirilerek yapılır. Aşağıda verilen malzemelerle kontrollü deneyler yapılmak istenmektedir. Verilen malzemeler kullanılarak aşağıdaki araştırma sorularından hangisi kontrollü deneyle test edilemez?
- A) Farklı cins maddeler eşit süre ısıtıldıklarında hangisi daha sıcak olur?
- B) Bir madde farklı ısıtıcılar ile ısıtıldığında son sıcaklığı ne olur?
- C) Bir maddenin farklı miktarlarından hangisi daha sıcak olur?
- D) Bir madde farklı kaplarda ısıtıldığında son sıcaklığı ne olur?
20. Bir deneyin aşamaları ve sonucu aşağıdaki görsellerde verilmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yapılan deneyin amaçlarından biri olamaz?
- A) Asit ve saf suyun cama verdiği etkiyi karşılaştırmak
- B) Asitlerin bazı maddelerde oluşturduğu değişimi kanıtlamak
- C) Nötr sıvılar ile verilen maddeler arasında tepkime gerçekleşmediğini kanıtlamak
- D) Yağmurlar ve asit yağmurlarının doğada oluşturduğu etkiyi karşılaştırmak
