1. Öğretmen, öğrencilere basınç konusunu daha iyi kavratmak için şekildeki etkinliği yapıyor. Etkinlikte ilk olarak I. Durum’da verildiği gibi bardağı tamamen su ile doldurarak bardağın ağzını hiç hava almayacak şekilde kâğıtla kapatıyor. Ardından II. Durum’da verildiği gibi bardağı kâğıtla birlikte ters çeviriyor ve kâğıdın yere düşmediğini gösteriyor. Bu etkinlik sonucunda öğrenciler aşağıdaki çıkarımlardan hangisini elde edebilir?
- A) Açık hava basıncı nelere bağlıdır.
- B) Sıvıların basıncı nelere bağlıdır.
- C) Açık hava bardak yüzeyine de basınç yapar.
- D) Açık havanın da bir basıncı vardır.
2. Zatürre hastalığına neden olan bakteriler, kapsüllü ve kapsülsüz olmak üzere ikiye ayrılır. Bu bakterilerin fareler üzerindeki etkisini incelemek amacıyla aşağıdaki deneyler yapılıyor. Deney sonucunda; • Kapsüllü bakteriler ısıtıldığında kapsüllerinin eridiği fakat DNA’ larının bozulmadığı görülüyor. • Kapsüllerin bir kalkan gibi bakterileri, farenin savunma hücrelerine karşı koruduğu anlaşılıyor. • 4. deneyde kapsülleri eritilmiş bakterilerin DNA’sının kapsülsüz bakterilerin içine girerek kapsül oluşturdukları anlaşılıyor. Bu araştırmayla ilgili yapılan yorumlardan hangisi doğrudur?
- A) Kapsüllü bakteriler ısıtıldığında kapsül yapımında görevli genler bozulmaya başlamıştır.
- B) Dördüncü deneyde kapsüllü bakterilerin genleri kapsülsüz bakterilere aktarılmıştır.
- C) Kapsüllü bakterilerin DNA’ları farelerin mutasyona uğramasına neden olmuştur.
- D) Kapsüllü bakterilerle kapsülsüz bakterilerin DNA’larındaki nükleotid dizilimi aynıdır
3. Günümüzde biyoteknoloji uygulamalarından biri de hayvanlara gen aktarımıdır. Aşağıdaki görsellerde gen aktarımı yapılmış hayvanlara bazı örnekler verilmiştir. Buna göre verilen örneklerde gen aktarımı hangi amaçla kullanılmamıştır?
- A) Hastalıklara karşı direncin arttırılması
- B) Yemlerden yararlanma oranının arttırılması
- C) Hormon elde edilmesi
- D) Büyümenin hızlandırılması
4. Deniz seviyesinde yer alan bölgelerde hava basıncı 1 atmosfer (atm)’dir. İnsanlarda bulunan solunum ve dolaşım sistemi de 1 atm basınca uyum sağlamıştır. Su altı dalışı sırasında denizin derinliklerine doğru su basıncının her 10 metrede 1 atm arttığı bilinmektedir. Bu nedenle dalgıçlar, hayati tehlike oluşturabileceği için su basıncını dikkate almaktadır. Oksijen tüpü kullanılmadan yapılan dalışlarda dalgıçların hayatta kalmaları için kritik değer 4 atm’dir. Basıncın 4 atm’den fazla olduğu bölgelere dalacak kişiler mutlaka oksijen tüpü kullanmalıdır. Aşağıdaki görselde, su altı arkeologları tarafından batık bir gemide araştırma yapılması planlanan bölgeler ve bu bölgelerin deniz seviyesine göre bulundukları derinlikler verilmiştir. Buna göre batık gemiye tüpsüz dalarak inceleme yapacak olan su altı arkeologları yukarıdaki görselde verilen bölgelerden hangilerinde araştırma yapamaz?
- A) I ve II. Bölge
- B) III, IV ve V. Bölge
- C) I, II ve III. Bölge
- D) IV ve V. Bölge
5. Elif maddelerin asitlik ve bazlık durumlarının değişimini incelemek istemektedir. Bu amaçla içerisinde saf su ve limon suyu bulunan üç behere sırasıyla çamaşır suyu, saf su ve sirke ekler. Elif’in yapmış olduğu bu işlemler sonucunda beherlerdeki pH değerleri nasıl değişir?
- A) 1. Beher: Azalır - 2. Beher: Azalır - 3. Beher: Artar
- B) 1. Beher: Azalır - 2. Beher: Artar - 3. Beher: Artar
- C) 1. Beher: Artar - 2. Beher: Artar - 3. Beher: Azalır
- D) 1. Beher: Artar - 2. Beher: Azalır - 3. Beher: Azalır
6. Tayland’ın kuzeyinde bulunan Padaung kabilesinin üyeleri 5 ve 6 yaşlarındaki kız çocuklarının boyunlarını uzatmak için boyunlarına bronz halka takarlar. Bu gelenekleri ile kabilenin kadınları ‘’Zürafa boyunlu kadınlar’’ olarak anılırlar. Bir Padaung kadını hayatı boyunca ortalama 23 halka takar. Bu da yaklaşık 12 kilogramlık ağırlık demektir. Bu halkalar sanıldığının aksine boynu uzatmaz, omuzları aşağı doğru bastırarak vücudun şeklini bozar. Bu durumla ilgili olarak; I. Değişen vücut şekli sonraki nesillere aktarılmaz. II. Bu durum genlerin işleyişinde değişikliğe sebep olur. III. Halkaların vücut şeklini değiştirmesi bir mutasyon örneğidir. yargılarından hangileri doğrudur?
- A) Yalnız I.
- B) II ve III.
- C) I ve III.
- D) I ve II.
7. Maddelerin birbirleri ile etkileşime girerek yeni maddeler oluşturmasına kimyasal tepkime adı verilir. Buna göre A ve B maddelerinin kimyasal tepkimesinin kütle değişim grafiği aşağıdakilerden hangisi olabilir?
8. Son 50 yılda sera gazı salınımı dolayısıyla küresel sıcaklıkta gözlenen artışlar iklim değişikliğine neden olmaktadır. Sera gazlarının oluşumunda fosil yakıtların kullanımı ve ormanlık alanların azalması önemli bir etkendir. İklim değişikliklerinde sıcaklık artışının yanı sıra canlılar ve ekosistemler için olumsuz sonuçlar meydana gelmektedir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi iklim değişikliğinin neden olduğu olumsuz sonuçlar arasında yer almaz?
- A) İçilebilir su kaynaklarının artması
- B) Tarıma bağlı ekonomik sorunların artması
- C) Meteorolojik afetlerin artması
- D) Enerji kaynaklarının azalması
9. Haşlanmış kımızı lahana suyu asitlerle etkileştiğinde kırmızı renk ve tonlarını, bazlarla etkileştiğinde ise mavi renk ve tonlarını alır. Ecem mide asitinin fazla salgılanmasından kaynaklı sürekli rahatsızlanır. İyileşme sürecinde asidik yiyeceklerden uzak durması gerekir. Bu yüzden bazı maddelerin asitlik ve baziklik durumlarını araştırarak aşağıdaki çizelgeyi oluşturur. Ecem araştırması sırasında bazı yiyeceklerin pH derecelerine ulaşamaz. Bu besinlerin asidik olup olmadıklarını anlamak için haşlanmış kırmızı lahana suyu kullanmaya karar verir. Kırmızı lahana suyunu besinlerin suyuna ilave ettiğinde aşağıdaki sonuçları elde eder. Buna göre Ecem çizelgedeki I, II, III ve IV ile gösterilen alanlara hangi besinleri yerleştirebilir?
- A) I: Patlıcan - II: Elma - III: Vişne - IV: Ispanak
- B) I: Elma - II: Patlıcan - III: Ispanak - IV: Vişne
- C) I: Ispanak - II: Patlıcan - III: Elma - IV: Vişne
- D) I: Vişne - II: Elma - III: Patlıcan - IV: Ispanak
10. Birim yüzeye etki eden dik kuvvete basınç denir. Katıların basıncı cismin ağırlığı ile doğru, kuvvetin uygulandığı yüzey alanı ile ters orantılıdır. Özdeş tahta bloklardan oluşan A, B ve C cisimlerinin şekildeki yatay düzleme yaptığı basınçlar sırasıyla PA, PB ve PC’dir. Buna göre PA, PB ve PC basınç değerleri arasındaki büyüklük ilişkisi nasıldır?
- A) PA = PB = PC
- B) PA > PB > PC
- C) PB > PA > PC
- D) PC > PB > PA
11. Öğretmen sınıfa iki adet lavabo pompası getiriyor. Lavabo pompalarını öğrencilerine gösterdikten sonra bunları aşağıdaki gibi karşılıklı gelecek şekilde sıkıştırıyor. Sonrasında sıkışmış halde olan pompaları öğrencilerinden ayırmalarını istiyor. Ancak öğrenciler bu pompaları ayırmakta oldukça zorlanıyorlar. Bu deney ile ilgili, I. Öğrencilerin zorlanmasının sebebi açık hava basıncının pompanın içindeki basınçtan daha büyük olmasıdır. II. Pompaların birleşim yerlerinden hava girmesi sağlanırsa, içerideki basınç açık hava basıncından daha fazla olur. III. Pompalar daha düşük atmosfer basıncı olan bir yere götürülürse birbirinden ayırmak daha kolay olur. ifadelerinden hangileri doğrudur?
- A) I ve III
- B) II ve III
- C) I, II ve III
- D) Yalnız I
12. Sıvı basıncı, sıvıların derinliği ve yoğunluğu ile doğru orantılıdır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi öğretmenin önerisi dikkate alınarak yapılmış en uygun makettir?
13. Özdeş balonlar eşit büyüklükte şişirildikten sonra üzerlerine şekildeki gibi özdeş iki fincan tabaklı ve tabaksız olacak şekilde yerleştirilerek aşağıdaki deneyler yapılmıştır. Bu deneyler ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) 2. Deney’de balonun patlamasında sıvı basıncı etkili olur.
- B) İki deneyin farklı sonuçlanması ağırlık farkından kaynaklanır.
- C) 2. Deney’de fincanda daha yoğun bir sıvı kullanılırsa balon patlamaz.
- D) 1. Deney’de fincanın altına daha küçük bir tabak konulursa balon patlar.
14. Etkinlik: Çubuk Makarnaların Gücü Amaç: Çubuk makarnaların üzerine tepsi konulduğunda kırılmadan kalmalarını sağlamak. Yapılışı: İstenilen sayıda makarna strafor köpüğe dik ve hepsi görülecek şekilde dizilmeli ve üzerlerine tepsi konulmalı. Sonuç: Etkinliği başarılı bir şekilde tamamlayan öğrencilerin oluşturdukları düzenekler aşağıdaki gibidir. Buna göre çubuk makarnaların strafor köpüklere uyguladığı basınçlar arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A) PL > PK > PN > PM
- B) PK = PL = PM = PN
- C) PN > PM > PK > PL
- D) PK = PL = PM > PN
15. Karadeniz’den Akdeniz’e doğru gidildikçe denizin tuzluluk oranı artar. Karadeniz’den Akdeniz’e doğru giden bir denizaltının seyahati boyunca verilen konumlarda, üzerinde oluşan sıvı basıncını gösteren grafik aşağıda verilmiştir. Verilenlere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- A) I ve II. konumlar arasındaki basınç değişiminde yoğunluk etkili olmuştur.
- B) II ve III. konum arasındaki basınç farkının nedeni yoğunluktur.
- C) III ve IV. konumlar arasındaki basınç değişiminde derinlik etkili olmuştur.
- D) I. konum III. konuma göre yüzeye daha yakındır.
16. Hazırlanan bir deney düzeneğine sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanıyor. Yapılan işlemler sonucunda K, L ve M noktalarındaki sıvı basınçlarını göstermek için aşağıdaki grafikler çiziliyor. Buna göre çizilen grafiklerden hangileri K, L ve M noktalarındaki sıvı basınçlarını doğru ifade etmektedir? (dsu>dyağ)
- A) K noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik
- B) K noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik
- C) K noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 1. Grafik
- D) K noktasındaki sıvı basıncı: 3. Grafik L noktasındaki sıvı basıncı: 2. Grafik M noktasındaki sıvı basıncı: 4. Grafik
17. Sıkıştırılarak şekli bozulan bir pet şişenin önce yarısı sonra tamamı sıvı ile doldurulduğunda kapta meydana gelen şekil değişikliği aşağıda gösterilmiştir. Bu etkinlikle, I. Sıvılar temas ettiği yüzeylere basınç uygular. II. Sıvı basıncı derinlik ile doğru orantılıdır. III. Sıvı basıncı kabın şekline bağlı değildir. yargılarından hangilerinin doğruluğu kanıtlanabilir?
- A) Yalnız I
- B) I ve II
- C) I, II ve III
- D) Yalnız III
18. Bir grup öğrencinin yaptığı aşağıdaki etkinlikte, Etkinliğin sonunda öğrencilerden hiçbiri kâğıt topun şişenin içine girmesini sağlayamamıştır. Hatta çok hızlı üflendiğinde topun dışarı doğru hareket ettiği gözlenmiştir. Aşağıdakilerden hangisi kâğıt topun şişenin içine girmeme sebebini açıklamaktadır?
- A) Kâğıdın gereğinden fazla sıkıştırılarak yüzey alanının küçültülmesi
- B) Şişenin içindeki gaz basıncının açık hava basıncına eşit olması
- C) Kâğıdın ağırlığından dolayı şişenin ağzına uyguladığı basıncın az olması
- D) Üflerken oluşturulan basıncın açık hava basıncından çok olması
19. Kapalı bir kutudaki sıvının boşaltılması için yapılan deneyler ve bunların sonuçları aşağıda verilmiştir. Verilen deneylerden hangilerinde sıvıların basıncı iletme özelliği gözlenmektedir?
- A) II ve III
- B) I ve II
- C) Yalnız II
- D) Yalnız I
20. Özdeş tuğlalarla çevreleri eşit olan görseldeki havuzlar yapılmıştır. Bu havuz duvarlarının yere yaptığı basınçların sıralanabilmesi için, I. Havuzların yükseklikleri II. Kullanılan tuğlaların ebatları III. Kullanılan tuğlaların ağırlıkları niceliklerinden hangilerinin bilinmesi yeterlidir?
- A) II ve III
- B) Yalnız I
- C) I ve III
- D) I, II ve III
