1. Kanaatimce Abdülhak Şinasi Hisar bizim fikir ve edebiyat hayatımız içinde yani Avrupalılaştığımız zamanda şimdiye kadar olan devremiz içinde "tek" diyebileceğimiz ''en ilerisi" diyebileceğimiz Avrupai bir yazardır. Gerek üslubu, ki biraz uzun cümleli ve ağdalı görünmesine rağmen, gerek fikrin bir dil içindeki işleyişi ve genellikle insan ve dünya görüşü bakımından bizde hakikaten Avrupalı, Batılı bir yazar denecek tek veya birkaç yazardan biridir. Bu parçanın anlatım biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Betimleme
- B) Açıklama
- C) Öyküleme
- D) Tartışma
- E) Karşılaştırma
2. Dün gece renkli bir düğün törenine katıldık. Gelin bembeyaz ve çok şık elbisesiyle etrafa gülücükler dağıtıyordu. Damadın siyah renkli takım elbisesi ise görülmeye değerdi. Konuklar da çok şık giyinmişlerdi. Kısacası, renklerin birbiriyle uyum içerisinde olduğu bir düğün töreniydi bu. Bu paragrafta aşağıdaki anlatım yöntemlerinden hangisi ağır basmaktadır?
- A) Öyküleme
- B) Açıklama
- C) Tanımlama
- D) Karşılaştırma
- E) Betimleme
3. Yaşar Kemal dünya edebiyatında ender rastlanan doğa anlatıcılarından birisidir. Onun romanlarındaki doğa pek az romancıda bulunabilir. Karıncanın Su İçtiği'nde dağlardan aşağı kırmızı bir sel gibi süzülen ceren sürüleri, iki kutsal nehir arasında başlayan ve bir çöl fırtınası gibi süren savaşı "kirp" diye durdurup çölü ıssıza keser. Toprağı kızıla boyayan ceren ölülerinin ardından son ceren de savaş alanından çıkana dek süren sessizlik ve mermi yağmuru, bir anda yeniden başlar. Yukarıdaki parçada aşağıdaki anlatım biçimlerinden hangisine başvurulmuştur?
- A) Açıklayıcı anlatım
- B) Öyküleyici anlatım
- C) Destansı anlatım
- D) Tartışmacı anlatım
- E) Kanıtlayıcı anlatım
4. Bir yazar şu ya da bu konuyu seçmiş, fark etmez. Bir kez "seçme" diye bir şeyin gerçekleşmesi söz konusu değildir çünkü "seçme" denilen şey edebiyat tarihlerini kaleme alan başöğretmenlerin bir kuruntusudur. Birinin çıkıp gerçek bir edebi yapıtın yazarına, "Bir başka konu seçsen daha iyi olmaz mıydı?" sorusunu yöneltmesi, tıpkı bir hekimin zatürre geçiren bir hastaya, "Ah sevgili dostum, zatürre yerine bir nezleye yakalanamaz mıydınız sanki?" demesine benzer. Bu paragrafta hangi anlatım biçimi ağırlıklı olarak kullanılmıştır?
- A) Tanımlama
- B) Açıklama
- C) Tartışma
- D) Betimleme
- E) Öyküleme
5. Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisinden yararlanılmıştır?
- A) Betimleme
- B) Açıklama
- C) Tanımlama
- D) Öyküleme
- E) Tartışma
6. Dağ eteklerinde derin kanyonlar alabildiğine uzayıp gidiyor. Yamaçlarda irili ufaklı ağaçlar. .. Gökyüzünde kuşlar uçuşuyor. Uzaktan bir köy görünüyor. Köye giden patika bir yol. Elmas gibi ışıldayan ve uzaklardaki berrak mavisi aydınlık göğe kavuşarak sonsuzlukta kaybolan bir denizin üstünde yüzlerce martı... Bu parçanın anlatım biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Karşılaştırma
- B) Örnekleme
- C) Betimleme
- D) Açıklama
- E) Öyküleme
7. Bir yazılım şirketinin yayımladığı rapora göre bilgisayarların güvenlik duvarını yıkmak için dünya klasiklerini kullanan korsanların son gözdesi Jane Austen'ın "Sense and Sensibility" romanı. Tarayıcıların Jane Austen'ın eserlerinden alıntılanan cümleleri güvenli bulduğu ancak edebi değeri olmayan içeriklere tehlikeli virüs uyarısı verdiği söyleniyor. Şirketin mühendisleri Kül ve Ateş'in diğer klasiklerden nazaran daha çok tercih edilmesinin sebebini henüz anlayamamış. Mühendislerden biri "Her ne kadar korsanların kitapları rastlantısal olarak seçtiklerini düşünsek de her taşın altından Kül ve Ateş'in çıkması ilginç." diyor. Yukarıdaki parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangi ikisine başvurulmuştur?
- A) Tartışma - örnek verme
- B) Açıklama - sayısal veri kullanma
- C) Açıklama - alıntı yapma
- D) Tartışma - tanık gösterme
- E) Tartışma - karşılaştırma
8. Cumhuriyet Dönemi'nin ilk elli yılı, her alanda olduğu gibi sanat ve edebiyat alanında da büyük yenilik, zenginlik ve çeşitlilik gösterir. Denebilir ki "yenilik" bu devrin başlıca özelliğidir. Kurtuluş Savaşı ile bütün dünyaya yaşama gücünü ispat eden Türk milleti, çağdaş medeniyete uygun yeni bir devlet kurmak için hayatın her sahasında köklü inkılaplara girişti. Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi ağır basmaktadır?
- A) Öyküleme
- B) Karşılaştırma
- C) Tartışma
- D) Açıklama
- E) Betimleme
9. Bu tip insanlar, yeni bir binanın yapımına ciddi biçimde gereksinim duyan ama yapmak için hiçbir girişimde bulunmayan kişilere benzerler. Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Özne-yüklem uyuşmazlığı
- B) Yanlış sözcük kullanımı
- C) Yüklemin yanlış yerde kullanılması
- D) Dolaylı tümleç eksikliği
- E) Nesne eksikliği
10. Ali Bey, bu kitapta, çıkmış çıkmamış tüm sınav sorularını bulabileceğimizi söyledi.Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir? Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Tamlayan eki eksikliği
- B) Yüklemin yanlış yerde kullanılması
- C) Dolaylı tümleç eksikliği
- D) Özne-yüklem uyuşmazlığı
- E) Mantıksal yanlışlık
11. Öğrencilerini sürekli çalıştırarak sonunda başarılı olmalarını sağladı. Bu cümledeki anlatım bozukluğu aşağıdakilerden hangisiyle giderilebilir?
- A) "başarılı" sözcüğünden önce "onların" getirilerek
- B) "sürekli" yerine "durmadan" sözcüğü getirilerek
- C) "sonunda" yerine "sonuçta" sözcüğü getirilerek
- D) "sağladı" yerine "başardı" getirilerek
- E) "çalıştırarak" yerine "çalıştırıp" sözcüğü getirilerek
12. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
- A) Hakan benim yanımda, sen de arka koltukta oturuyordun.
- B) Yol boyunca uzanan pancar tarlalarında, köylüler çalışıyor.
- C) Yolculuk sırasında bol bol kitap okuyup müzik dinledim.
- D) Otobüsteki servis elemanları, yolcularla tek tek ilgilendi.
- E) Gezdiğimiz yerlerde, köy çocuklarını gördükçe çocukluk yıllarım geldi aklıma.
13. Bu hastanede hastaların yüzüne bile bakılmıyor, saatlerce kuyrukta bekletiliyordu. Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni, aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Nesne eksikliği
- B) Ek yanlışlığı
- C) Özne eksikliği
- D) Tamlama yanlışlığı
- E) Bir sözcüğün yanlış anlamda kullanılması
14. Onun hikâyelerindeki dil kusursuzdur; ama yine de karşımıza hiçbir zaman bir üslupçu olarak çıkmamıştır. Bu cümledeki anlatım bozukluğu, aşağıdakilerin hangisinden kaynaklanmaktadır?
- A) İkinci cümlenin öznesinin belirtilmemesinden
- B) Bir sözcüğün anlam bakımından yanlış kullanılmasından
- C) Dolaylı tümleç eksikliğinden
- D) Gereksiz sözcük kullanılmasından
- E) Tamlayan eksikliğinden
15. (I) Meslek seçiminin pek kolay olmadığını söyleyebilirim. (II) Çünkü, kişinin kendisine en uygun mesleği seçmesi, onun bütün hayatını etkileyeceği için, çok zordur. (III) Ben mesleğimi seçerken çok zorlandığımı söyleyemem. (IV) Çünkü ailemde ve çevremde pek çok doktor vardı. (V) Benim de bu alana ilgi duyduğumdan, doktorluğu tercih etmek benim için çok kolay oldu. Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
- A) II
- B) I
- C) IV
- D) III
- E) V
16. Aşağıdakilerin hangisinde, cümlenin uygun bir yerine “onu” sözcüğü getirilerek anlatım bozukluğu giderilebilir?
- A) Öğretmen kitabı çantasından çıkardı, masanın üzerine koydu.
- B) Düşüncelerini babasına anlattı ve fikrini aldı.
- C) Yoksulları korur, her zaman yardım ederdi.
- D) Yardım isteyen dilenciye para vererek sevindirdi.
- E) Yaralı, acılar içinde kıvranıyor; fakat kimse ilgilenmiyordu,
17. I. İyi bir romancı olmak için gereken en önemli özellik, iyi bir gözlemci olmasıdır. II. Bir toplumun, her zaman, kendisine yol gösterecek sanatçılara ihtiyacı vardır. III. Gözlemlerini en iyi şekilde eserine yansıtmak isteyen sanatçı, kullandığı dilin özelliklerini çok iyi bilmelidir. IV. Eleştiri yazılarında okura bilgi vermekten çok, eser hakkındaki inandığı düşüncelerini dile getirmiştir. Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangilerinde anlatım bozukluğu vardır?
- A) II ve IV
- B) II ve III
- C) I ve II
- D) III ve IV
- E) I ve IV
18. I. İki hafta sonra düzenlenecek yarışmaya bizim okul da katılacaktı. II. Her insanın olayları algılayışı ve bakışı farklıdır. III. Onun benimle geleceğini sanıyordum; ama gelmedi. IV. Çevresindeki yoksul insanları düşünür, her fırsatta yardım ederdi. Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangilerinde anlatım bozukluğu, dolaylı tümleç eksikliğinden kaynaklanmaktadır?
- A) I ve III
- B) II ve III
- C) I ve II
- D) II ve IV
- E) III ve IV
19. Gazetedeki haber, bu konuya ilgi duyan hemen her kesimden insanın dikkatini çekeceğini umuyorum. Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerin hangisidir?
- A) Tamlayan eki eksikliği
- B) Çatı uyumsuzluğu
- C) Özne-yüklem uyumsuzluğu
- D) Sözdizimi yanlışlığı
- E) İlgi ekinin gereksiz kullanılması
20. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu, ikinci cümleye dolaylı tümleç getirilerek giderilebilir?
- A) Evin yarım kalan onarımına devam edecek, ay sonuna kadar bitirecektik.
- B) Yöre halkı, burada bir iki ay kalacak misafirleriyle ilgileniyor ve güzelce ağırlıyordu.
- C) Havanın ısınmaya başlamasıyla herkes kıyı kentlerine gider, yaz boyunca kalırdı.
- D) Eğlence yerlerine her yaşta insan geliyor; ama daha çok, gençler dolduruyordu.
- E) Aşırı sıcaklar insana iş yaptırmıyor, dışarı bile çıkarmıyordu.