1. Ülkemizde tiyatro, televizyonun ve sinemanın amansız rekabeti karşısında ayakta kalma direncini sürdürüyor. Tiyatroda dev boyutlu mali sorunlarla birlikte yerli yazar sıkıntısı da çekiliyor. Kültür Bakanlığı yerli tiyatro eserlerinin basımı konusunda hiç de küçümsenmeyecek bir çaba gösteriyor; ama henüz yazarları teşvik edecek bir projeleri yok. Ancak, iyi niyetleri var. Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Tiyatroda yerli yazar sıkıntısı çekildiğine
- B) Tiyatronun birçok sorununun olduğuna
- C) Kültür Bakanlığı'nın yerli tiyatro eserlerinin basımına önem verdiğine
- D) Tiyatronun, sinema ve televizyonla rekabet içinde olduğuna
- E) Genç yazarların tiyatroya ilgisiz olduğuna
2. Tam otuz beş yıl sonra, eski bir romanımı yeniden okurların karşısına çıkarmaya karar verince, zaman zaman oturup değiştirmeyi düşündüğüm bölümlerle de yetinemedim. Oturdum, romanı baştan sona yeniden gözden geçirdim. Çocukça yazılmış bölümler vardı. Gereksiz uzatmalar vardı. Eksiklikler vardı. Attığım bölümler oldu. Eklediğim bölümler de oldu. Ortaya bambaşka bir roman çıktı, diyemeyeceğim, çünkü onun ilk biçimini yapı olarak korudum. Bu parçadan sözü edilen romanla ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
- A) Yapı olarak bir değişikliğe uğratılmadığı
- B) Önceden yayınlanmış bir roman olduğu
- C) Baştan sona gözden geçirildiği
- D) İlk haliyle okurlar tarafından benimsendiği
- E) Bazı bölümlerinin atılıp yeni bölümler eklendiği
3. Doğrularının peşinde ısrarla ve inançla duran değerli bir hoca oldu. Bir kuşağı tetikledi. Toplumsal gerçekçi bir sanatın en önemli savunucusuydu. Ekol olabilmiş ve yıllarca çevresine örnek oluşturmuş bir sanatçı olarak onun yeri doldurulabilir mi bilmiyorum. Ülkemizde sosyal gerçekçi üslubun en özgün, en kalıcı işlerine imza atmış bir sanatçı olarak ismi sanat tarihimizde daima saygıyla anılacaktır. Bu parçadan sözü edilen sanatçıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
- A) Toplumsal gerçekçi sanat görüşüne bağlı olduğu
- B) Yeri doldurulamayacak değerde olduğu
- C) Yapıtlarının konularını yaşadığı çevreden seçtiği
- D) Belli bir kuşağı harekete geçiren kişi olduğu
- E) Mücadeleci bir kişiliğe sahip olduğu
4. Sözlük yazmaya oturan, ipi elinde hazır kişidir. Kişi mi yalnızca, ekiptir. İpi elinde hazırdır, yeterince kapsayamayacağını, kapsadıklarında da yeterli biçimde kapsamayabileceğini bilmesi gerekir. Örnek vereyim: Dil ve Pürüz başlıklı bir denemeye çalışıyordum. "Pürüz" ün, "kadehte kalan bakiye" olduğunu bir sözlükten öğrendim. Birçok sözlüğümüz var, birçoğunda da bu anlamı yok sözcüğün. Sözlük, İbrahim Alaaddin Gövsa'nın, alfabe değişiminden hemen sonra yayınladığı sözlük, Büyük Türk Lügati, 1928... Demek ki, dedim kendi kendime, bizim büyük bir argo sözlüğümüz ite kaka olabiliyor da, büyük bir Türkçe sözlüğümüz neden yok? Bu parçayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) Anlatılanlardan bir sonuç çıkarılmıştır.
- B) Sözlük hazırlamanın uzun süren ve yorucu bir uğraş olduğundan söz edilmiştir.
- C) Anlatılanları örneklendirme yoluna gidilmiştir.
- D) Türkçede geniş kapsamlı bir sözlüğün olmadığından söz edilmiştir.
- E) Sözlük hazırlamanın bir ekip çalışması olduğu vurgulanmıştır.
5. Sanat oluşumumda da düşüncemde de Mülkiye'de geçirdiğim dört yıl bir doğrultu yaratmış. Oysa "camia" içinde bir yabancı gibi geçirmişimdir o yılları. Küçük bir grup dışında sınıfta bile beni pek tanımazlardı. Hiçbir hocamla, sınavlar dışında yüz yüze geldiğim olmamıştır. Hiçbir etkinliğe, hemen hemen hiçbir eğlenceye katılmazdım. Öğrenci derneği genel kurullarında hiç konuşmadım. Bu yüzden üçüncü sınıfta fakülte öğrencilerinin geleneksel dergisini hazırlama işi bana verilince çok şaşırmıştım. O arada ilk şiirlerim de yayımlanmaya başlamıştı. Bu parçada yazar kendisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisine değinmemiştir?
- A) İlk şiirlerinin fakülte yıllarında yayımlandığına
- B) Sosyal etkinliklerden uzak durduğuna
- C) Topluluk karşısında konuşmaktan uzak durduğuna
- D) Geniş bir sosyal çevresinin bulunmadığına
- E) Yayıncılık işiyle uğraşmaktan zevk aldığına
6. Herkesi dinleyin. Annenizi, babanızı, arkadaşlarınızı dinleyin. Sonra da düşünün ve sorular sorun... Neden? Nasıl? Nerede? Sonra da oturup kararlarınızı kendiniz alın. Kararları yalnız aldığınız zaman, eziyetler de güçlükler de sonuçta bütünüyle size aittir artık. Karar alırken sorumluluk almayı da bilin. İşte bu, büyümek ve olgunlaşmaktır. Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Durumlara değişik sorularla bakmamız gerektiğine
- B) Etrafımızdaki insanların fikirlerini almamız gerektiğine
- C) Bireysel özgürlüğün, sorumluluk duygusunun gelişmesinden geçtiğine
- D) Kişinin kendi kararlarının sonuçlarının da kendisine ait olduğuna
- E) Kararlarımızı kendimizin vermesi gerektiğine
7. Şiir okumak da, yazmak da kişiyi yüceltir. Şiir yazmamış bir insan var mıdır? Birtakım dizelerde duygularını kendine, bir başkasına aktarmaya çalışmamış biri? Eski bir yazımda söylediklerimi bu yeni kitabı karıştırırken yeniden yaşıyorum: "Dizeler verdi yaşamın anlamını. Belki de gerçektekinden ayrı, değişik bir yaşamı öğretti bana. Yaşam şiirlerle öğrenilmez. Ben öğrenmeye değil, duymaya baktım yaşamı. Duydum da, şiirlerdeki anlamıyla duydum. Çok güzel, çok eşsiz, benzersiz. Şiirlerdir yaşama bağlayan insanı. Bu parçada şiirle ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Her insanın şiir yazmış olduğuna
- B) Şiirin yaşamı öğretmeyip duyurduğuna
- C) Şiirde anlam aranmayacağına
- D) Şiirin insanı yaşama bağladığına
- E) Şiir okumanın da yazmak kadar insanı yücelttiğine
8. Karikatür sanatında başkasının yaptığı şeyi taklit ettiğiniz zaman üretmiş olmazsınız. Bir sanat yapıtında doğanın yasalarını aramayacaksınız. Çünkü sanatın yasası kendine özgüdür. Sanatçı, doğanın önüne koyduğu yasaları değiştirerek deforme ederek bir eser yaratır... Yani kuralı bozduğunuz zaman yeni bir kuralı da beraberinde getirmek zorundasınız. Aksi halde karikatür sanatına katkıda bulunmamış olursunuz. Bizim çoğunlukla yaptığımız ise karikatürün zenaati. Yani, topluma bir şeyler anlatmak, karikatür sanatı değil... Oysa karikatür sanatı dediğimiz şey, dünyanın herhangi bir yerindeki insana seslenen ve kalıcı, evrensel değerler taşıyan bir tür. Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Sanatta doğanın yasalarının aranmayacağına
- B) Karikatür sanatının evrensel değerler taşıyan bir tür olduğuna
- C) Sanat eserinin doğayı taklit ederek işe başladığına
- D) Bir kuralı bozunca yerine mutlaka yeni bir kuralın konması gerektiğine
- E) Topluma bir şeyler anlatmanın karikatür sanatı olmadığına
9. Kültür sözcüğü bizde gereğince anlaşılmamıştır, herkes ona kendince bir anlam vermeye kalkar .. Ayrıca "kültür"ün Batı'da da çeşitli biçimde yorumlandığını biliyoruz. Bütün güçlük, onun "uygarlık" ile karıştırılmasından doğmaktadır. Nitekim bizde de Ziya Gökalp bu ilişki üzerinde önemle durmuş ve kültürü ulusal, uygarlığı evrensel sayarak işin içinden çıkmaya çalışmıştır. Bereket bu yanlışı Atatürk düzeltmiştir. Kimi Batı ülkesinde kültür evrensel olarak bilinir. Muhsin Ertuğrul da yazısında bu ikilik üzerinde durmuş. Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
- A) Ziya Gökalp'ın kültürle uygarlığı birbirinden ayırdığına
- B) Kültür sözüne herkesin kendince bir anlam verdiğine
- C) Kimi ülkelerin kültürü evrensel kabul ettiğine
- D) Atatürk'ün kültür ve uygarlık arasındaki farkı en iyi şekilde açıkladığına
- E) Kültür sözünün Batı'da değişik biçimlerde yorumlandığına
10. İlk şiirimi yazmam hiç de kolay olmadı. Tam üç yıl gece gündüz çalıştığım halde, yayımlayabileceğim iki dörtlük bile oluşturamamıştım. Dizelerin ardına takılır, onları bir türlü geliştiremezdim. Geliştirdiklerimi de beğenmez, yok ederdim hemen. Dergileri izliyor, o günlerde Ankara'da yapılan şiir matinelerini hiç kaçırmıyordum. Kimseyi beğenmiyordum; ama onlarınki gibisini de yazamıyordum. Kısacası korkuyordum. İlk şiirim Mülkiye dergisinde yayımlandı. Günlerce uyuyamadığımı anımsıyorum. Bu parçada yazar aşağıdakilerden hangisine değinmemiştir?
- A) İlk şiirini uzun denemelerden sonra yazabildiğine
- B) İlk şiirinin yayımlanmasından çok etkilendiğine
- C) Beğendiği bir şairin olmadığına
- D) İlk şiirlerinde biçime çok önem verdiğine
- E) Şiirle ilgili etkinlikleri yakından izlediğine
11. Bu sanatçımızın şiiri öteden beri çocuksu, ironik yanıyla değerlendirildi. Onun bir de düzyazı ormanlarına dalıp getirdiği olanaklar var. Kış var sözgelimi. Brueghel'in tablolarındaki gibi kalabalık hayat belirtilerinin yalnızlığa dönüştüğü durumlar var. Kendi payıma onu bugün el üstünde tutulan birçok sanatçıyla karşılaştıramam bile. Kapılar açtı o; en azından yokladı. Yazacaklarını merak ettiğim az şairden biri o. Birçok genç şairi derinden etkiledi. Onun şiiri gözardı edilirse son yirmi yıllık şiirimiz eksik kalır. Bu parçada sözü edilen sanatçıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A) Şiirlerinde alaycı unsurların bulunduğu
- B) Günümüzdeki birçok sanatçıdan üstün olduğu
- C) Yirmi yıllık şiirimizde önemli bir yerinin olduğu
- D) Şiirimizin biçimsel yönden yenilenmesinde öncü olduğu
- E) Kendinden sonrakilerce örnek alındığı
12. Devlet Ana tarihi ayrıntılarla dolu önemli bir romandır. Öyle ki yapıttaki bazı tarihi bilgileri tarih kitaplarında bulmak mümkün değildir. Ancak yazar, bu bilgilerin kaynağını belirtmekten kaçınıyor. Üstelik yapıta kendi görüşlerini de katıyor. Bu, eserin gerçekçiliğine gölge düşürüyor. Ne var ki hem konusu hem de anlatımının sadeliği Devlet Ana'yı edebiyatımızın önemli yapıtları arasına katıyor. Bu parçadan Devlet Ana ile ilgili olarak aşağıdakilerin hangisi çıkarılamaz?
- A) Kaynağı belli olmayan tarihi bilgiler içerdiği
- B) Birçok kez ödül aldığı
- C) Yalın bir söyleyişinin olduğu
- D) Edebiyatımızın önemli eserlerinden olduğu
- E) Yazarının kişisel görüşlerini taşıdığı
13.
Bir sınıfta periyodik tablonun bir kısmı aşağıdaki gibi verilmiştir.
Üç öğrenci, bu tablodan üç elementin yer aldığı birer kesit almış ve aldıkları kesitler ile ilgili aşağıdaki bilgileri vermiştir:
1. Öğrenci: Aldığım kesitteki elementlerin tamamı, farklı element sınıflarındadır.
2. Öğrenci: Aldığım kesitteki elementlerin tamamı, aynı element sınıfındadır.
3. Öğrenci: Aldığım kesitteki elementlerin ilki, bulunduğu periyotta atom numarası en büyük olan elementtir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi öğrencilerin aldığı kesitlerden biri olamaz?
14.
Aşağıda bir kimyasal tepkime şeması verilmiştir.
Bu şemada kırmızı ve mavi küreler tepkimeye giren maddeleri, yeşil küre ise tepkime sonucu oluşan maddeyi temsil etmiştir.
Buna göre, şemadaki küreler ile ilgili aşağıdakilerden hangisinin doğruluğu kesin değildir?
- A) Yeşil küre, bir bileşiği temsil etmektedir.
- B) Kırmızı ve mavi küreler elementtir.
- C) Kırmızı ve mavi kürelerin kimyasal özellikleri yeşil küreden farklıdır.
- D) Kırmızı ve mavi kürelerin kütlelerinin toplamı, yeşil kürenin kütlesine eşittir.
15.
Bezelyelerde meyve rengi kalıtımı ile ilgili 1 ve 2 numaralı bezelyelerin çaprazlamasıyla oluşan 3 ve 4 numaralı bezelyelerin fenotipleri aşağıdaki gibidir.
Verilenlere göre,
l. 1 ve 2. bezelyelerin, meyve rengi bakımından genotipleri aynıdır.
ll. 3. bezelyenin meyve rengini belirleyen alellerden en az biri çekiniktir.
lll. 4. bezelye, meyve rengi bakımından melez genotiplidir. ifadelerinden hangileri doğrudur?
- A) II ve III
- B) I ve III
- C) I ve II
- D) I, II ve III
16.
Asit–baz ayracı olarak kullanılan bitki özleri ile ilgili bir etkinlik yapılmıştır. Bu etkinlikte bitki özlerinin, limon suyu ve sodyum karbonat sulu çözeltisi ile karıştırılması sonucu oluşan renk değişimleri aşağıdaki tabloya kaydedilmiştir.
Birinin asit, diğerinin baz olduğu bilinen K ve L çözeltilerine yukarıdaki ayraçlar damlatılarak renk değişimleri gözlemlenmiştir.
Buna göre, etkinlik sonucunda aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?
- A) Kiraz suyu damlatıldığında K çözeltisinin rengi açık pembe oluyorsa lavanta suyu damlatıldığında L çözeltisinde renk değişimi olmaz.
- B) Kırmızı soğan kabuğu suyu damlatıldığında K çözeltisinin rengi açık kahverengi oluyorsa kiraz suyu damlatıldığında L çözeltisinin rengi açık pembe olur.
- C) Lavanta suyu damlatıldığında L çözeltisinin rengi kahverengi oluyorsa kiraz suyu damlatıldığında K çözeltisinin rengi açık sarı olur. D) Lavanta suyu d
- D) Lavanta suyu damlatıldığında L çözeltisinin rengi kahverengi oluyorsa kırmızı soğan kabuğu suyu damlatıldığında K çözeltisinin rengi açık kahverengi olur.
17.
İnsan faaliyetleri sonucunda atmosfere salınan karbondioksit (CO2 ) gazının yaklaşık dörtte biri, her yıl okyanuslar tarafından soğuruluyor. Bu durum, okyanus sularının asitlik derecesinin artmasına ve deniz canlılarının yaşamı için daha elverişsiz hâle gelmesine neden oluyor. Bu yüzden okyanus sularının asitlik derecesinin kontrol edilmesi gerekiyor.
Bu habere göre,
I. Okyanuslardaki pH değerinin değişmesi burada yaşayan canlıların neslini tehlikeye sokabilir.
II. Okyanuslarda soğurulan karbondioksit miktarı arttıkça okyanusların pH seviyeleri artar.
III. Soğurulan karbondioksit gazı, okyanus sularındaki hidrojen iyonu miktarını artırır.
çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?
- A) Yalnız I
- B) I ve III
- C) Yalnız II
- D) II ve III
18.
Bir öğretmen, nükleotid çiftleri oluşturarak bunları harflerle sembolize etmiştir. Gen oluşturma sürecini, bu sembollerle aşağıdaki gibi yazarak örneklendirmiştir.
Bu örneklemeden yola çıkarak, gen oluşma sürecinde nükleotidlerin işlevi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) DNA’yı oluşturan nükleotid çeşitlerinin farklı olması canlıların birbirinden farklı olmasına yol açar.
- B) Genlerin sayısı, sırası ve dizilimi canlı çeşitliliğini sağlar.
- C) Nükleotidlerin sıra ve dizilimlerinin farklı olması genlerde bilgi çeşitliliğini sağlar.
- D) Nükleotid sayısının farklılığı canlıların birbirinden farklı olmasına yol açar.
19.
Aşağıdaki ayırma hunilerinde birbiri içinde çözünmeyen, yoğunlukları farklı K, L, M, N ve P sıvıları verilmiştir. Her bir ayırma hunisinin altında numaralanmış özdeş bir çift kap vardır. Hunilerin içindeki sıvılar her kapta tek tür sıvı olacak şekilde sırayla boşaltılacaktır. Bu işlem önce musluğun altındaki kaba sonra bu kabın hemen yanındaki kaba sıvı boşaltılarak yapılacaktır.
Bu sıvılar kullanılarak kapların tabanında oluşan sıvı basıncının yoğunluk ve derinlik ile ilişkisini incelemek için deneyler yapılacaktır.
Buna göre, deneylerin amacına ulaşabilmesi için seçilmesi gereken kapların numaraları aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A) Sıvı Basıncının Yoğunlukla İlişkisi: 6 - 8 / Sıvı Basıncının Derinlikle İlişkisi : 2 - 3
- B) Sıvı Basıncının Yoğunlukla İlişkisi: 4 - 6 / Sıvı Basıncının Derinlikle İlişkisi : 2 - 8
- C) Sıvı Basıncının Yoğunlukla İlişkisi: 3 - 5 / Sıvı Basıncının Derinlikle İlişkisi : 1 - 8
- D) Sıvı Basıncının Yoğunlukla İlişkisi: 1 - 2 / Sıvı Basıncının Derinlikle İlişkisi : 4 - 5
20. Asit - baz ayraçlarından biri olan turnusol kâğıdının rengi, asidik çözeltilerde kırmızıya bazik çözeltilerde maviye döner. Öğretmen pil, iletken tel ve kurşun kalem uçlarını birleştirerek bir düzenek oluşturuyor. Düzenekteki kalem uçlarını tuzlu su çözeltisine batırdığında hava kabarcıkları gözleniyor. Bu çözeltiye lahana suyu ilave edildiğinde ise kalem uçlarından birinin etrafında kırmızı, diğerinde mavi halkalar oluşuyor. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yapılan deneyin sonucu olamaz?
- A) Her bir kalem ucunun etrafında farklı kimyasal tepkimeler gerçekleşmiştir.
- B) Lahana suyu çözeltisi asit-baz ayracı olarak kullanılabilir.
- C) Çözeltilerin her tarafında pH değeri değişmiştir.
- D) Tuzlu su çözeltisinde moleküllerin yapısı değişmiştir.
