1. Atmosferin özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
- A) Mevsim sürelerini değiştirebilme
- B) Sıcaklığı ve sesi iletebilme
- C) Aşırı soğuma ve ısınmayı engelleme
- D) Ultraviyole ışınlarını süzme
- E) Güneş ışınlarını yansıtabilme
2. (I) Kalp-damar hastalıkları, Avrupa’daki ölümlerin yüzde 49’unu oluşturuyor. (II) Bu hastalıklar, Avrupa’daki ölüm nedenleri arasında birinci sırada yer alıyor. (III) 65 yaşın üstündeki üç kişiden birinin ölümü bu hastalığa bağlanıyor. (IV) 2020 yılında da kalp-damar hastalıklarının bu durumunu sürdüreceği düşünülüyor. (V) Sağlık harcamalarında da en önemli payı bu hastalıklar alıyor. (VI) Türkiye’de her yıl, kalp damarlarındaki tıkanıklık nedeniyle kriz geçiren 300 bin kişiden 150-200 bininin öldüğü sanılıyor. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde “tahmin” söz konusudur?
- A) I. ve II.
- B) IV. ve VI.
- C) II. ve IV.
- D) V. ve VI.
- E) I. ve III.
3. Troposferin kalınlığının Ekvator'dan kutuplara doğru azalmasında; I. Dünya'nın şeklinin geoid olması, II çizgisel hızın Ekvator'dan kutuplara doğru azalması, III. yer ekseninin yörünge düzlemine eğik olması, IV. yer kabuğunun kalınlığının her yerde aynı olmaması özelliklerinden hangileri etkili olmuştur?
- A) III ve IV
- B) II ve IV
- C) I ve III
- D) I ve II
- E) II ve III
4. (I) Dünyada 10.000 dolayında kuş türü var. (II) Bunların 6.600’den fazlası hızla azalmakta. (III) 1000’e yakın kuş türü ise yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. (IV) Dünyadaki kuş türlerinden 513’ü yalnızca Türkiye’de yaşıyor. (V) Bunlardan da 30’a yakınının soyu tükenmekte. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde “kesinlik” vardır?
- A) V.
- B) IV.
- C) I.
- D) III.
- E) II.
5. Atmosfer içinde yerden yükseldikçe miktarı azalır. İklim olayının görülmesine neden olur. Yukarıda bazı özellikleri verilen gaz aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Karbondioksit
- B) Su buharı
- C) Ozon
- D) Azot
- E) Oksijen
6. Aşağıdakilerden hangisi, ekzosferde gazların çok seyrek olmasının nedenidir
- A) Yükseklere çıkıldıkça yerçekiminin azalması
- B) Dünya'nın şeklinin geoid olması
- C) Yükseldikçe su buharının azalması
- D) Güneş ışınlarının bir bölümünün atmosferden uzaya yansıması
- E) Yükseklere çıkıldıkça sıcaklığın düzenli olarak azalması
7. (I) Çok güzel bir iklime, doğaya ve 2250 yıllık bir geçmişe sahip İzmit’in tercihi tarım ya da turizm değil sanayi oldu. (II) Doğanın korunmasına yönelik önlemler alınmadan gelişen sanayi, zaman içinde kentin ve çevresinin pek çok güzelliğini alıp götürdü. (III) Bu yüzden bataklığa dönüşmüş olan İzmit Körfezi, son yıllardaki altyapı çalışmalarıyla ve kurulan dev arıtma sistemleriyle kurtarılmaya çalışılıyor. (IV) Bu kent, günümüzde kişi başına düşen geliriyle Türkiye birincisi. (V) 1960’lı yılların İzmit’ini tanıyanlara, bu sıralamada birinci olmak bile ne yazık ki mutluluk vermiyor. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde öznellik söz konusudeğildir?
- A) III.
- B) II.
- C) V.
- D) I.
- E) IV.
8. (I) Televizyon dizilerinin her zaman yaşamımızda önemli bir yeri oldu. (II) Ancak, son birkaç yıldır ağırlıklarını daha çok hissetmeye başladık. (III) Eş dost sohbetlerine kadar sızdı bu programlar. (IV) Günlük yaşamımızı, izlediğimiz dizinin ekrana geleceği güne ve saate göre planlıyoruz. (V) Diziler, öyküleriyle, öykülerinin geçtiği yerlerle, karakterleriyle ve müzikleriyle de yaşamımızın vazgeçilmezleri arasına girdi. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde karşılaştırma söz konusudur?
- A) V
- B) II
- C) I
- D) IV
- E) III
9. Atmosfer içinde, yağmur, kar, dolu vb. yağış türlerinin troposfer katında, yerden 3-4 km yüksekliğe kadar görülebilmesi, aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
- A) Güneş ışınlarının atmosfer içinde tutulmasıyla
- B) Atmosferin kalınlığının fazla olmasıyla
- C) Dünya'nın şeklinin geoid olmasıyla
- D) Troposferin kalınlığının her yerde aynı olmamasıyla
- E) Su buharının yeryüzüne yakın yerlerde bulunmasıyla
10. (I) Yazar bu kitabında bugünü, sokağı, içine karıştığımız kalabalığı, sıradan insanların sıra dışı öykülerini anlatıyor. (II) Sokakta her gün karşılaştığımız ama dikkat bile etmediğimiz insanların, görünenin ötesindeki yaşamlarını, savruluşlarını, yaşama tutunuş çabalarını aktarıyor. (III) Kahramanlarını özenle seçip onların bazı özelliklerini öne çıkarmak istiyor. (IV) Kaybeden, korkulardan kurtulmak için düşlere sığınan insanlara sevgiyle yaklaşıyor. (V) Her öyküde farklı bir kurgu, kendine özgü bir dil oluşturarak düz yazı ile şiirselliği bir araya getiriyor. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yazarın üslubundan söz edilmiştir?
- A) III.
- B) V.
- C) II.
- D) I.
- E) IV.
11. (I) Anavarza Kalesi, gördüğüm en büyük ören yerlerinden biri. (II) Kilisesi, hamamı ve su kanallarıyla görüntü bakımından ilginç bir yer. (III) Ne var ki kaleye çıkmak çok da kolay değil. (IV) Buna karşılık ova, kavurucu sıcaklarla insanı bunaltırken kalenin zirvesinde serinlik sarıp sarmalıyor bedenimizi. (V) Anavarza Kalesi’nde kazılar tamamlanıp turizm açısından gerekli düzenlemeler yapılırsa Türkiye, önemli bir ören yeri kazanmış olacak. (VI) Taş merdivenleri, taşa çizilen resimleri, kaya mezarlarını görmek istiyorsanız Anavarza’ya gitmelisiniz. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde hem olumlu hem de olumsuz bir durumdan söz edilmektedir?
- A) VI.
- B) III.
- C) II.
- D) IV.
- E) V.
12. O, 43 yıldır hep insan fotoğrafları çekiyor ve bu süre içinde edindiği deneyimlerini şöyle anlatıyor: (I) Başka insanların dünyasına girerken onlardan izin alın ve onlara karşı zorlayıcı tavırlar takınmayın. (II) Aranızda bir yakınlık kurulmasını sağlayın ki sizi reddetmeleri olasılığı ortadan kalksın. (III) Fotoğrafını çekeceğiniz kişiyle aynı dili konuşmanız şart değil, bunu beden diliyle de sağlayabilirsiniz. (IV) Müzelere gidip ressamların kompozisyonlarını inceleyin, böylece çekeceğiniz karenin kompozisyonunu makinenizde nasıl yerleştireceğinizi öğrenirsiniz. (V) Günümüzde dijital makinelerle çekilen fotoğraflar üzerinde oynanarak bazı görüntüler kesilip değiştiriliyor, ancak bu yolla iyi bir kompozisyon oluşturmayı öğrenemezsiniz. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde öneri ve gerekçesi birlikte verilmiştir?
- A) III. ve IV.
- B) I. ve II.
- C) II. ve IV.
- D) II. ve III.
- E) III. ve V.
13. Aşağıdakilerden hangisi üzerinde iklimin etkili olduğu söylenemez?
- A) Turizm faaliyetleri
- B) Akarsu rejimleri
- C) Gündüz süresi
- D) Bitki örtüsü
- E) Toprak türleri
14. (I) Kitapların, özellikle de romanların, bir okurun yaşamındaki yeri nedir? (II) Çocuklukta, ilk gençlikte ya da daha geç dönemlerde okunan kimi romanların tadı, nasıl olur da üzerinden yıllar geçmesine karşın unutulmaz? (III) Yazarımız, benzer soruları kendine sormuş olmalı ki çocukluğundan bugüne değin yaşamında iz bırakan kitaplardan söz eden bir yapıt ortaya koymuş. (IV) Yapıtın önsözünde belirttiği gibi o kitapları okumaktan aldığı hazzı, yaptığı anımsatmalarla okurlarına da tattırmak istemiş. (V) Bunda başarılı olduğu konusunda eleştirmenler ortak bir kanıya varmışlar. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde tahmin anlamı vardır?
- A) I
- B) III
- C) IV
- D) V
- E) II
15. (I) Bu ilk yapıtında, yazarın daha önce dergilerde yayımlanan öyküleri bulunuyor. (II) İkinci yapıtı 1998’de Y. Nabi Nayır Gençlik Ödülleri’nde “dikkate değer" görülüyor. (III) Yazar, öykülerinde günlük yaşamın ve sokağın sesini, görüntüsünü başarıyla kurguluyor. (IV) Akıcı ve duru diliyle de dikkat çekiyor. (V) Günlük sorunları ve insanların iç dünyasında olup bitenleri, çoğu kez canlı diyaloglarla yansıtıyor. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerde, söz konusu sanatçı ve yapıtıyla ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
- A) V. cümlede, anlatımına ilişkin bilgi veriliyor.
- B) I. cümlede, içeriğinden söz ediliyor.
- C) III. cümlede, işlenen konular üzerinde duruluyor.
- D) IV. cümlede, herkesin okuması amacıyla yazıldığı belirtiliyor.
- E) II. cümlede, kazandığı bir başarı açıklanıyor.
16. (I) Mitolojik öykülerde geçen bazı sebze ve meyvelere, ötekilere göre her zaman daha çok değer verilmiş. (II) Eskiden bahar aylarının başında, günümüzdeyse şubat ayında tezgâhları süsleyen enginar bunlardan biri. (III) Aslında bir diken olan enginar, olgunlaşma sürecini tamamlayınca devetabanı dikenini anımsatan bir bitkiye dönüşür. (IV) Bu yüzden uzmanlar, enginarın mı dikenden yoksa dikenin mi enginardan türediği konusunda tartışmışlardır. (V) Tartışmasız olansa enginarın bir Akdeniz bitkisi olduğudur. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisiyanlıştır?
- A) II. cümlede, örnek verilmiştir.
- B) V. cümlede, kesinlik vardır.
- C) III. cümlede, benzerlikten söz edilmiştir
- D) IV. cümlede, sonuç belirtilmiştir.
- E) I. cümlede, üstünlükten söz edilmiştir.
17. Aşağıdakilerden hangisi, troposferin özellikleri arasında yer almaz?
- A) Güneşten gelen zararlı ışınların tutulduğu katmandır.
- B) Atmosferdeki gazların büyük bir kısmı bu kattadır.
- C) Su buharının bulunduğu tek katmandır.
- D) İklim olayları bu katmanda görülür.
- E) Yerden yükseldikçe sıcaklık her 200 metrede 1 °C azalır.
18. Aşağıdaki gazlardan hangisinin atmosferdeki oranı en fazladır?
- A) Karbondioksit
- B) Helyum
- C) Oksijen
- D) Azot
- E) Hidrojen
19. (I) Dil, insanın kişisel düşünce, duygu ve isteklerini anlatmaya yaradığı gibi toplumsal yapıya uyumunu da sağlar. (II) Bir toplumu oluşturan bireyler, ortak kültür değerlerini dil yoluyla birbirlerine aktarırlar. (III) Öte yandan dil, yaygın bir iletişim aracı olarak evrensel boyutludur. (IV) Çünkü her ulusun kendi yaşam görüşünü, felsefesini yansıtan ulusal dil, insanlığın ortak malı olan uygarlığın izlerini taşır. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde dilin birden çok işlevinden söz edilmektedir?
- A) II. ve III.
- B) I. ve II.
- C) II. ve IV.
- D) I. ve IV.
- E) III. ve IV.
20. (I) Yazıya göre, sözün etki alanı çok geniş olmasa da, etkileme gücü yazıdan çok daha fazladır. (II) Çünkü sözün bir ruhu vardır, sözle anlatılmak istenene, konuşanın bakışından duruşuna kadar pek çok öge eşlik eder; oysa yazının sıradan bir nesneye dönüşme tehlikesi vardır. (III) Konuşma havası içinde yazmak, sözün ruhunu yazıya aktarmak gerçekten ciddi bir konudur. (IV) Çünkü yazının özelliği, konuşmadan çok farklıdır. (V) Şöyle ki: Sözün içten geldiği gibi söylenmesine karşılık yazıda bir denetim, ağırbaşlılık ve ciddiyet söz konusudur. (VI) Bu dengeyi sağlayamamış çoğu yazar, ötekilere göre soğuk bulunarak okunmamaya mahkûm edilmiştir. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde karşılaştırma yapılmamıştır?
- A) IV.
- B) II.
- C) III.
- D) V.
- E) VI.
