Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Deneme Sınavı

Fiğânımdın cihânğa tüşîi âteş

Cihanın barça cânga tüşti âteş

Aldi könglümni vefa kılgay diyü

Kılmadı min mübtelâğa cüz cefâ

Bu dizelerdeki altı çizili ekler sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

I. Garib-name

II. Hüsnü Aşk

III. Şikâyet-name

IV. Hayriyye

V. Mecalisü'n-Nefais

Yukarıda numaralanmış eserlerden hangisi "mesnevi" nazım biçimiyle yazılmamıştır?

Diğer adı "Hakaniye” olan bu şive XI. - XII. yüzyıllarda 7. Doğu ve Batı Türkistan'da kuiianılmiştır. İlk İslami-Türk Orta Asya edebî dili olarak anılr. Balasagunlu Yusuf (Has Hacip), Kaşgarlı Mahmut, Yüknekü Edip Ahmet bu Türkçe ile önemli eserler vermişlerdir.

Bu parçada sözü edilen Türkçe aşağıdakilerden hangisidir?

Serveti fünun Dönemi’nin en önemli şairlerinden olan o sanatçı, nazmı nesre yaklaştırmış, bir eseri dışında tüm şiirlerini aruz ölçüsü kullanarak yazmıştır. Serveti fünun Dönemi’nde sanat için sanat, dergi kapatıldıktan sonra toplum için sanat anlayışıyla eserler vermiştir. “Rübab-ı Şikeste, Rübabın Cevabı, Şermin" eserlerinden bazılarıdır.

Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

Dil ve anlatım dersi öğretmeni Ahmet Bey öğrencilerinin dil bilgisi bilgilerini yoklamak için aşağıdaki çoktan seçmeli soruyu hazırlamıştır.

Aşağıdakilerden hangisinin sıfatın tanımı olduğu söylenebilir?

A) İsim ya da eylem kök ve gövdelerinden yapım ekleriyle türetilmiş sözcüktür.

B) Herhangi bir yapım eki almamış ya da başka bir sözcükle bileşmemiş kelimedir.

C) Bir fiilin, sıfatın veya zarfın anlamını zaman, yer, ölçü, nitelik, soru kavramları bakımından etkileyen kelimelerdir.

D) Varlıkların niteliklerini gösteren ya da onları belirten sözcüklerdir.

E) Canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, çeşitli durumları bildiren kelimelerdir.

Döneminde “şair-i azam” olarak bilinen —- şiirlerini sadece aruz ölçüsüyle yazmıştır. Kırk civarındaki eserinin yarısı tiyatrodur. Tanzimat Dönemi'nde divan şiirinin etkilerini büyük ölçüde silen sanatçı Türk edebiyatında aruzla yazılan ilk oyun -—’i de kaleme almıştır.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

Bir safâ bahşedelim gel şu dil-i nâ-şâda

Gidelim serv-i revanim yürü Sa’d-âbâda

İşte üç çifte kayık iskelede âmâde

Gidelim serv-i revânım yürü Sa’d-âbâd’a

Gülelim oynayalım kâm alalım dünyâdan

Âb-ı tesnîm içelüm çeşme-i nev-peydâdan

Görelim âb-ı hayât aktığın ejderhâdan

Gidelim serv-i revanim yürü Sa’d-âbâd’a

Bu dizeler aşağıdaki şairlerden hangisine aittir?

Bre ağalar bre beğler

Ölmeden bir dem sürelim

Gözümüze kara toprak

Dolmadan bir dem sürelim

Aman hey Allahım aman

Ne aman bilir ne zaman

Üstümüze çayır çemen

Bitmeden bir dem sürelim

Bu dörtlükler biçim ve içerik açısından aşağıdaki nazım şekillerinden hangisine aittir?

—- olağanüstü varlıkları ya da olaylan anlatan bazen de tarihsel bir olayı olağanüstü öğeler katarak hikâyeleştiren anlatı türüdür. Bu türün diğerlerinden farklı olan en önemli özelliği inandırıcılık iddiası taşıması ve bir inanışı yansıtmasıdır. Halk arasında doğru kabul edilen bu metinlerin konuşma diline yakın bir anlatımı vardır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

20. yüzyılda ortaya çıkan ve Batı dünyasında tartışılan bu kuram, "Homer Meselesi” olarak da bilinir. Milmen Parry ve Albert Bateslord tarafından oluşturulan bu kuram temelde Homeros’un İlyada ve Odysseia’yi nasıl meydana getirdiği sorusuyla ilgilidir.

Edebiyatımızda halk edebiyatı ürünlerinin özellikle de destanların günümüze kadar nasıl geldiklerini açıklamaya yarayan ve yukarıda özellikleri anlatılan halk bilimi kuramı aşağıdakilerden hangisidir?

Romandaki olaylar Burdur’un bir köyünde geçer. Kara Bayram; dul anası Irazca, karısı ve üç çocuğuyla babadan kalma evinde yaşar. Kara Bayram; köy muhtarının, evinin önünü köy kurulu üyesi Haceli’ye satıp da Haceli'nin buraya ev yapmaya kalkması üzerine ne yapacağını şaşırır. Haklarının korunması için yaşlı anası Irazca kuvvet olur. Muhtara ve Haceli’ye karşı çıkar. Muhtar, köye gelecek kaymakama ziyafet çekmek için Bayram’ın kuzularını çaldırır, yaptığı kötülükleri onları dövdürmeye kadar götürür. Zulüm yapan muhtarla, varlıklı güçlü köy kurulu üyesi ve onun kardeşleriyle savaşmak Bayram’ın annesi Irazca Ana'ya düşer.

Aşağıdaki sanatçılardan hangisinin romancılık anlayışı bu parçadaki anlatım özelliklerine daha uzaktır?

Tektekçi meyhanelerde terlemişti içimdeki çakal

Bıyıklarımın hâlâ ayva ve rakı kokması bundandır

Kendimi en zalim şarkılar makamına yolcu ederken

Fiyakamı ödünç alırdım açık hava sinemalarından

O zamanlar biz ohhoo iki kafadar bir araya gelsek

Yelkenleri fora edip hayallerimize giderdik

Sesimiz sıtma görmemiş ruhumuz mürekkep içmemişti

Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Öğrenciler bir konu seçerler ve seçtikleri konu hakkındaki duygu, düşünce ve hayallerini tür (şiir, hikâye, tiyatro, masal vb.) sınırlaması olmadan yazarlar. Bu çalışmaların sınıfta uygulanma zorunluluğu yoktur. Öğrenciler okul dışında yazdıklarını da öğretmen ve arkadaşlarıyla paylaşabilirler.

Yukarıdaki paragrafta aşağıdakilerden hangisi üzerinde durulmaktadır?

Aşk derdiyle hoşem el çek ilacımdan tabîb

Kılma derman kim helâkim zehri dermamndadır

Bu beyitte aşağıdaki söz sanatlarından hangi ikisi vardır?